Od kiedy pracownik niepełnosprawny nabywa prawo do pierwszego urlopu wypoczynkowego

Państwa pracownik z tytułu niepełnosprawności nabędzie prawo do dodatkowych 10 dni urlopu wypoczynkowego od 11 sierpnia 2009 r. Pracownik nabędzie ten urlop w pełnym wymiarze 10 dni. Prawo do kolejnego urlopu dodatkowego pracownik nabędzie od 1 stycznia następnego roku.

UZASADNIENIE

 Osobie zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności przysługuje dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych w roku kalendarzowym (art. 19 ust. 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych). Prawo do pierwszego urlopu dodatkowego taka osoba nabywa po przepracowaniu jednego roku po dniu zaliczenia jej do jednego z tych stopni niepełnosprawności. Dodatkowy urlop wypoczynkowy nie przysługuje osobie uprawnionej do urlopu wypoczynkowego w wymiarze przekraczającym 26 dni roboczych lub do innego urlopu dodatkowego wynikającego z przepisów.

Osoba niepełnosprawna nabywa zatem prawo do dodatkowych 10 dni urlopu wypoczynkowego po rocznym okresie wyczekiwania. Rozpoczęciem biegu tego terminu jest data zakwalifikowania pracownika do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności.

WAŻNE!

Prawo do pierwszego urlopu dodatkowego pracownik nabywa po przepracowaniu jednego roku po dniu zaliczenia go do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności.

Zaliczenie do odpowiedniego stopnia niepełnosprawności następuje na podstawie orzeczenia zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub na podstawie orzeczenia lekarza orzecznika ZUS o całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy. Z upływem roku od tej daty pracownik nabywa prawo do dodatkowego urlopu w wymiarze 10 dni, który przysługuje mu do końca roku kalendarzowego, w którym pracownik nabył to prawo. Natomiast 1 stycznia każdego kolejnego roku pracownik ponownie nabywa prawo do pełnego wymiaru urlopu dodatkowego, jeżeli wciąż legitymuje się zaliczeniem do jednego z ww. stopni niepełnosprawności.

Nabywając w określonym dniu po raz pierwszy prawo do dodatkowych 10 dni urlopu wypoczynkowego, pracownik nabywa je w całości. Oznacza to, że urlop ten przysługuje pracownikowi niepełnosprawnemu w roku jego nabycia w pełnym wymiarze, bez względu na datę, w której go nabył.

PRZYKŁAD

Zakład pracy zatrudniał pracownika niepełnosprawnego z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Pracownik ten w maju 2009 r. nabył prawo do 10 dni pierwszego dodatkowego urlopu wypoczynkowego. Stosunek pracy z tym pracownikiem został rozwiązany w połowie czerwca tego samego roku. W takiej sytuacji, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany dodatkowy urlop wypoczynkowy pracownika niepełnosprawnego należy mu wypłacić za pełne 10 dni tego urlopu.

Przyznanie pracownikowi dodatkowego urlopu w pełnym wymiarze 10 dni wynika z tego, że urlop ten jest prawem nabytym pracownika niepełnosprawnego, które pracownik nabywał przez okres całego roku od dnia zaliczenia go do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Ponadto nie ma podstaw, aby do pierwszego urlopu dodatkowego osoby niepełnosprawnej stosować zasady proporcjonalności wynikające z Kodeksu pracy.

Inaczej sytuacja przedstawiałaby się w przypadku kolejnego urlopu dodatkowego pracownika niepełnosprawnego, który nabyłby 1 stycznia następnego roku. Wówczas do urlopu dodatkowego związanego z niepełnosprawnością należałoby zastosować liczenie proporcjonalne urlopu na ogólnych zasadach obowiązujących w Kodeksie pracy, np. w sytuacji zwolnienia tego pracownika z pracy w trakcie roku kalendarzowego.

Podstawa prawna

• art. 155¹ Kodeksu pracy,
• art. 19 ust. 1, art. 66 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (DzU z 2008 r. nr 14, poz. 92 ze zm.).