Czy długa choroba pracownika może być przyczyną zwolnienia? Trwa okres ochronny przed emeryturą

Emilia Panufnik
autorka licznych publikacji z zakresu prawa pracy, ubezpieczeń społecznych, prawa budowlanego i nieruchomości
rozwiń więcej
długa choroba ochrona przedemerytalna zwolnienie / Czy długa choroba pracownika może być przyczyną zwolnienia? Trwa okres ochronny przed emeryturą / Shutterstock

Pracownik w wieku 62 lat był chory przez 182 dni. Pobierał zasiłek chorobowy. Aktualnie przeszedł na świadczenie rehabilitacyjne. Jest u nas zatrudniony od 5 lat. Czy można rozwiązać z nim umowę z powodu długiej choroby, czy obowiązuje okres ochrony przed emeryturą? Potrzebujemy zatrudnić nowego pracownika na to miejsce.

Okres ochronny przed emeryturą

Kodeks pracy ustanawia ochronę przedemerytalną. Art. 39 KP zakazuje wypowiadania umów o pracę pracownikom, którym brakuje do emerytury nie więcej niż 4 lat. Dla osób urodzonych od 1949 r. ochrona przedemerytalna rozpoczyna się w wieku 56 lat w przypadku kobiet oraz w wieku 61 lat w przypadku mężczyzn. Prawo pracy chroni w ten sposób pracowników, którzy po ewentualnym zwolnieniu mogliby mieć trudności na rynku pracy.

Autopromocja

Zwolnienie starszego pracownika z powodu długiej choroby

Z drugiej strony prawo pracy chroni także pracodawcę. Ustawodawca przewidział możliwość zwolnienia pracownika w sytuacji jego długiej nieobecności w pracy z powodu choroby. Rozwiązanie umowy z tytułu długotrwałej niezdolności do pracy dopuszcza się w przypadku:

  1. choroby trwającej dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,
  2. choroby trwającej dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową.

Ochrona przedemerytalna a długotrwała choroba

W przypadku omawianym w artykule mamy do czynienia z punktem drugim, ponieważ zatrudnienie trwa dłużej niż 6 miesięcy. Jeśli więc pracownik wybrał już cały zasiłek chorobowy, a teraz pobiera świadczenie rehabilitacyjne to jest duże prawdopodobieństwo, że można go zwolnić na podstawie art. 53 § 1 pkt 1. W podanym przykładzie nie zawarto informacji o długości okresu pobierania świadczenia rehabilitacyjnego, a ma to kluczowe znaczenie. Pracownik, który dopiero rozpoczął korzystanie z tego świadczenia, nie może zostać zwolniony. Natomiast przekroczenie okresu 3 miesięcy pobierania świadczenia już tak.

Jeżeli pracownik do 3 miesięcy od rozpoczęcia pobierania świadczenia rehabilitacyjnego nie powróci do pracy z powodu ustania przyczyn niezdolności do pracy, pracodawca nie będzie miał możliwości zastosowania trybu art. 53 KP. Jeśli jednak ten czas upłynie, a zatrudniony nadal będzie pobierał świadczenie, pracodawca może rozwiązać z nim umowę o pracę z przyczyn niezawinionych. To wyjątkowy przypadek, kiedy ochrona przedemerytalna nie ma zastosowania. Art. 39 KP nie zadziała.

Polecamy: Podstawa wymiaru zasiłków chorobowych. Zasady ustalania (PDF)

Okres ochronny przed emeryturą dotyczy tylko wypowiedzenia umowy

Warto podkreślić, że 4-letni okres ochronny dotyczy tylko wypowiedzenia umowy o pracę. Tymczasem prawo pracy przewiduje różne sposoby rozwiązania stosunku pracy, np. upływ okresu na jaki umowa została zawarta, rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika czyli dyscyplinarka z art. 52 KP, rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z przyczyn niezawinionych (art. 53 KP).

Kadry
Agentyczne AI w organizacji i rola AI Orchestratora - zarządzanie zespołem cyfrowych agentów i botów [WYWIAD]
03 lip 2026

Około połowa organizacji w Europie już korzysta z agentycznego AI. Znacząco wzrasta również liczba organizacji posiadających formalne kodeksy etyczne AI. Czym jest AI Orchestrator? Jak zarządzać zespołem cyfrowych agentów i botów? Na nasze pytania odpowiada Patrik Rendel, Regional Manager DACH & CEE, Top Employers Institute.

Dlaczego RPO krytykuje projekt ustawy o równych pensjach kobiet i mężczyzn?
03 lip 2026

RPO skierował do MRPiPS krytyczną opinię do projektu ustawy o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia kobiet i mężczyzn. Ostrzega, że po wejściu w życie przepisów będą działały aż cztery organy w sprawach równości w zatrudnieniu, co może skomplikować ochronę przed dyskryminacją płacową zamiast ją poprawić. Dlaczego taka komplikacja systemu równości płac, zamiast jednego organu?

Czy kierowca może pracować bez klimatyzacji w aucie? Przepisy BHP a obowiązek zapewnienia klimatyzacji przez pracodawcę
03 lip 2026

Fala upałów w Polsce powoduje, że w samochodach bez klimatyzacji trudno jest funkcjonować. Bywa, że w środku jest 40 stopni. Czy kierowca może pracować w aucie bez klimatyzacji? Przepisy BHP nie określają obowiązku zapewnienia klimatyzacji przez pracodawcę. Co może zrobić pracownik?

Sposoby na ciągłość pracy w okresie wakacyjnym: zatrudnianie pracowników sezonowych i na zastępstwo. Jak przygotować firmę na braki kadrowe?
02 lip 2026

Są różne sposoby na zachowanie ciągłości pracy w okresie wakacyjnym, np.: zatrudnianie pracowników sezonowych i na zastępstwo. Jak przygotować firmę na braki kadrowe? Oto praktyczne wskazówki.

Niedzielny niepokój: dlaczego pod koniec weekendu dopada nas stres? Skąd biorą się sunday scaries? 4 rady od psychologa
04 lip 2026

Weekend jeszcze się nie skończył, a wiele osób już myślami jest w poniedziałku. W głowie pojawiają się obowiązki, lista zadań, nieprzeczytane maile i napięty grafik. Zamiast cieszyć się ostatnimi godzinami odpoczynku, odczuwamy ścisk w żołądku, rozdrażnienie lub trudności z zaśnięciem. To zjawisko określane jest mianem „Sunday Scaries” czyli niedzielnego niepokoju. Choć nie jest diagnozą medyczną, psychologowie coraz częściej zwracają uwagę, że dotyczy ono osób w różnym wieku i może być sygnałem przewlekłego przeciążenia.

Dlaczego niedziela jest gorsza od soboty? Święto wypadające w sobotę daje prawo do dodatkowego dnia wolnego, a w niedzielę nie
02 lip 2026

Pytanie "Dlaczego niedziela jest gorsza od soboty?" postawił w petycji prezes Zarządu Fundacji „Można Lepiej!”, Krzysztof Kwarciak. Dokładnie chodzi o to, dlaczego święto wypadające w sobotę daje prawo do dodatkowego dnia wolnego, a w niedzielę nie? Oto odpowiedź Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Duża rotacja pracowników w magazynach i produkcji największym wyzwaniem pracodawców. Dlaczego pracownicy często zmieniają pracę w tym sektorze? Nie chodzi o wynagrodzenie
02 lip 2026

Duża rotacja pracowników w magazynach i produkcji jest obecnie największym wyzwaniem pracodawców sektora przemysłowego i magazynowania. Dlaczego pracownicy często zmieniają pracę w tych branżach? Okazuje się, że nie chodzi o wynagrodzenie. Przykładem jest komfort pracy zapewniany np. przez dostępność klimatyzacji.

Gdy jest gorąco w pracy czyli letnie obowiązki pracodawcy względem pracowników [BHP]
02 lip 2026

Gdy jest gorąco w pracy, na pracodawcy ciążą dodatkowe obowiązki wynikające z zasad BHP. Na co mogą liczyć pracownicy pracujący w upale? Jaka kara grozi pracodawcy za nieprzestrzeganie przepisów?

Od 8 lipca 2026 r. ważne zmiany w kontrolach PIP - czy to oznacza że pracodawca dowie się, kto go zgłosił?
02 lip 2026

Pracodawca co do zasady nie dowie się, kto złożył skargę do Państwowej Inspekcji Pracy. Może się dowiedzieć, ale tylko wtedy, zgłaszający wyraził na to zgodę. Przypominamy też, że 8 lipca 2026 r. PIP zyska dodatkowo nowe, znacznie silniejsze uprawnienia wobec firm, które nadużywają umów cywilnoprawnych. Inspektor będzie mógł doprowadzić do wydania decyzji stwierdzającej istnienie stosunku pracy.

Nowe korzyści dla osób z niepełnosprawnościami. Znamy stanowisko POPON co do zmian w programie PFRON: koniec wypożyczania, początek posiadania
02 lip 2026

Osoby korzystające ze sprzętu wypożyczonego z centralnej wypożyczalni Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych nie będą musiały go oddawać. Do Sejmu trafił projekt nowelizacji ustawy, który umożliwi przekazanie takich urządzeń na własność. Jednocześnie PFRON uruchomił nową odsłonę programu wypożyczalni – działać ma ona do końca 2028 roku, otwierając się także na nowych beneficjentów. Znamy opinię Polskiej Organizacji Pracodawców Osób Niepełnosprawnych (POPON), która przekazała do Sejmu stanowisko do komisyjnego projektu nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (druk nr 2701).

pokaż więcej
Proszę czekać...