Bezpłatne leczenie na koszt NFZ. Kiedy ustaje prawo do świadczeń opieki zdrowotnej?

Tomasz Kowalski
rozwiń więcej
NFZ obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne koniec ubezpieczenia świadczenia zdrowotne leczenie pacjenci / Bezpłatne leczenie na koszt NFZ. Kiedy ustaje prawo do świadczeń opieki zdrowotnej? / Shutterstock

Prawo do bezpłatnych, czyli finansowanych ze środków publicznych, świadczeń opieki zdrowotnej przysługuje osobom posiadającym ubezpieczenie zdrowotne. Gdy obowiązek takiego ubezpieczenia wygaśnie, to za świadczenia należy płacić z własnej kieszeni. Czy możliwe jest, aby nadal leczyć się na koszt NFZ?

Obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne

Prawo do świadczeń zdrowotnych finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) mają osoby ubezpieczone obowiązkowo na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Autopromocja

Wśród ubezpieczonych znajdują się np. pracownicy, rolnicy lub ich domownicy, osoby prowadzące działalność pozarolniczą lub osoby z nimi współpracujące, osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia lub umowy agencyjnej albo innej umowy o świadczenie usług oraz osoby z nimi współpracujące.

Kiedy ustaje prawo do świadczeń opieki zdrowotnej?

Prawo do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych zwykle ustaje po upływie 30 dni od dnia wygaśnięcia obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Ma to miejsce np. w razie ustania stosunku pracy, zawieszenia lub zakończenia prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej bądź w przypadku osób zatrudnionych, pozostających na urlopie bezpłatnym.

Istnieją sytuacje, gdy prawo do świadczeń opieki zdrowotnej przysługuje przez okres dłuższy niż 30 dni. W przypadku osoby, która:

  • ukończyła szkołę ponadpodstawową lub została skreślona z listy uczniów – prawo do świadczeń przysługuje przez sześć miesięcy od dnia zakończenia nauki lub skreślenia z listy uczniów,
  • ukończyła szkołę wyższą lub została skreślona z listy studentów lub doktorantów – prawo do świadczeń przysługuje przez cztery miesiące od dnia zakończenia nauki lub skreślenia z listy studentów lub doktorantów,
  • ma zawieszone prawo do renty socjalnej – w przypadkach określonych w ustawie o rencie socjalnej prawo do świadczeń opieki zdrowotnej przysługuje przez 90 dni od ustania ubezpieczenia zdrowotnego w NFZ.

Ubezpieczenie dobrowolne

Osoby, których prawo do świadczeń wygasło, a które chcą nadal korzystać z opieki zdrowotnej w ramach NFZ, muszą uzyskać prawo do ubezpieczenia. W tym celu mogą np. ubezpieczyć się dobrowolnie lub zostać zgłoszonym jako członek rodziny. Jeżeli tego nie zrobią, powinny ponieść koszty udzielonych świadczeń.

Chętni do ubezpieczenia dobrowolnego powinni zgłosić się do oddziału wojewódzkiego NFZ i wypełnić wniosek o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym. Należy pamiętać o zabraniu ze sobą dokumentu tożsamości oraz dokumentu potwierdzającego ostatni okres ubezpieczenia (np. zaświadczenie z zakładu pracy potwierdzające opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne, potwierdzenie dowodu wpłaty ostatniej składki na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, zaświadczenie potwierdzające fakt ubezpieczenia z urzędu pracy).

Po zawarciu umowy należy złożyć w ZUS właściwe druki (ZUS ZZA - Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego).

Kadry
Bezpłatne leczenie na koszt NFZ. Kiedy ustaje prawo do świadczeń opieki zdrowotnej?
14 maja 2026

Prawo do bezpłatnych, czyli finansowanych ze środków publicznych, świadczeń opieki zdrowotnej przysługuje osobom posiadającym ubezpieczenie zdrowotne. Gdy obowiązek takiego ubezpieczenia wygaśnie, to za świadczenia należy płacić z własnej kieszeni. Czy możliwe jest, aby nadal leczyć się na koszt NFZ?

Jedna odpowiedź na maila z pracy podczas L4 i możesz stracić zasiłek? Nowe przepisy zmieniają ważną rzecz
14 maja 2026

Jedna odpowiedź na maila z pracy podczas L4 może kosztować utratę zasiłku chorobowego. Od 13 kwietnia 2026 r. przepisy zmieniły się jednak w sposób, który po raz pierwszy wprost dopuszcza tzw. incydentalne czynności związane z pracą, ale tylko w określonych sytuacjach.

Najniższa płaca minimalna w 2027 r. to 4860,47 zł [WYWIAD]
14 maja 2026

Wiadomo już, że najniższa płaca minimalna, jaką można ustalić na 2027 r. wynosi 4860,47 zł. Jakie są mankamenty mechanizmu określania najniższej krajowej w Polsce? Czy lepszym pomysłem byłoby powiązanie jej z przeciętnym wynagrodzeniem?

Składka zdrowotna do 20. maja 2026 r. Roczne rozliczenie [ryczałt, podatek liniowy, skala podatkowa]. Najważniejsze daty dla przedsiębiorców w 2026 r.
14 maja 2026

Roczne rozliczenie składki zdrowotnej do 20. maja 2026 r. - jak wygląda ryczałt, podatek liniowy, skala podatkowa? Co się zmieniło? Najważniejsze daty dla przedsiębiorców w 2026 r.

Osoby w wieku 50+ muszą sprawdzić, ile emerytury otrzymają. Kiedy przejść na emeryturę, aby wystarczyło pieniędzy na życie?
14 maja 2026

Osoby w wieku 50+ mogą, a nawet powinni sprawdzić, ile emerytury otrzymają. Dzięki możliwościom z ZUS dowiesz się, kiedy przejść na emeryturę, aby wystarczyło pieniędzy na życie. Już teraz trzeba myśleć o emeryturze, by odpowiednio się do niej przygotować. ZUS organizuje w tym temacie bezpłatne szkolenie dla nauczycieli.

Od 765,03 zł do 956,29 zł - wyższe wynagrodzenia pracowników młodocianych
14 maja 2026

Od 1 czerwca rosną minimalne stawki wynagrodzenia pracowników młodocianych . Dotyczy to zarówno uczniów branżowych szkół I stopnia odbywających naukę zawodu, jak i osób przyuczanych do wykonywania określonej pracy. To skutek wzrostu wysokości przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w pierwszym kwartale 2026 r.

Od 1 czerwca pracodawcy będą więcej wpłacać na PFRON
14 maja 2026

Od 1 czerwca zwiększy się wysokość wpłat na PFRON. Pracodawcy będą wpłacać 3887,31 zł za pracownika. Jest to efekt wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w pierwszym kwartale 2026 r.

Symbol niepełnosprawności 03-L. Co przysługuje w 2026 roku? [Przykłady]
14 maja 2026

Jakie jest znaczenie kodu 03-L w orzeczeniu? Na jakie wsparcie mogą liczyć osoby z niepełnosprawnościami w 2026 roku? Oto najważniejsze informacje i kilka przykładowych przywilejów.

Ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy. Jak obliczać i kiedy wypłacać?
14 maja 2026

Urlop wypoczynkowy należy wykorzystywać w naturze. Jeżeli jest to niemożliwe z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy, wówczas pracownik ma prawo do ekwiwalentu pieniężnego. Podstawą do obliczenia ekwiwalentu jest wynagrodzenie pracownika oraz inne świadczenia ze stosunku pracy.

Czy Polacy są zadowoleni ze swojej pracy i ilu zatrudnionych sygnalizuje przeciążenie obowiązkami? [Barometr rynku pracy 2026]
12 maja 2026

Zgodnie z „Barometrem rynku pracy 2026” ponad 70% aktywnych zawodowo deklaruje zadowolenie z obecnej pracy, podczas gdy odmienne zdanie ma co dziesiąty respondent. Jednocześnie 42% zatrudnionych sygnalizuje przeciążenie obowiązkami, co wskazuje, że wysoka satysfakcja nie przekłada się u znacznej części pracowników na brak presji i nadmiernego obciążenia zadaniami.

pokaż więcej
Proszę czekać...