Nadgodziny w niedzielę - dzień wolny
Pytanie: Od poniedziałku do czwartku pracujemy po 8.5 h, a piątek po 6 h. Pracownik przepracował w wolną niedzielę 10 h nadliczbowych. Za niedzielę odebrał dzień wolny – w naszym przypadku dzień 8.5 h i dodatkowo 0.5 h kolejnego dnia. Czy te nadgodziny są dobrze rozliczone?
Odpowiedź: Nadgodziny zostały niepoprawnie rozliczone. Pracownikowi w zamian za 8 godzin przepracowanych w niedzielę należy się jeden cały dzień wolny od pracy, niezależnie od liczby godzin, które miałby w nim przepracować, w tym przypadku 8,5 godziny.
Pozostałe dwie godziny powinny być rozliczone jak nadgodziny dobowe i zrekompensowane dodatkowym wynagrodzeniem wraz z dodatkiem lub alternatywnie jako czas wolny od pracy w wymiarze 1:1 z inicjatywy pracownika lub 1:1,5 z inicjatywy pracodawcy.
Chcesz wiedzieć dlaczego? Przeczytaj!
Nadgodziny - czym są?
Nadgodziny lub godziny nadliczbowe to godziny, w których pracownik wykonywał pracę ponad obowiązujące go normy czasu pracy oraz przedłużony dobowy wymiar czasu pracy.
Czy każdemu można zlecić pracę w godzinach nadliczbowych? Nie, bezwzględnie nie można zlecić pracy w godzinach nadliczbowych:
- pracownikom młodocianym,
- pracownicom w ciąży,
- pracownikom posiadającym zaświadczenie lekarza o potrzebie czasowego wstrzymania się od pracy w godzinach nadliczbowych,
- pracownikom zatrudnionym na stanowisku, na którym występują przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia, zakaz ten odnosi się do pracy w godzinach nadliczbowych w przypadku szczególnych potrzeb pracodawcy.
W jakich sytuacjach pracodawca może zlecić pracę w godzinach nadliczbowych? W przypadku:
- konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii,
- wystąpienia szczególnych potrzeb pracodawcy, termin ten nie jest określony w kodeksie pracy.
Limit nadgodzin w roku
Maksymalna liczba godzin nadliczbowych nie może wynieść ponad 150 godzin w roku kalendarzowym. Możliwe jest ustalenie wyższego limitu, ale tak żeby czas pracy nie przekraczał przeciętnie 48 godzin tygodniowo w przyjętym okresie rozliczeniowym.
Wynagrodzenie za nadgodziny
Nadgodziny wynagradza się dodatkiem pieniężnym lub czasem wolnym.
Dodatek pieniężny wynosi:
- 100% w razie nadgodzin dobowych przypadających w nocy, niedzielę, święto lub w dzień wolny udzielonym za pracę w te dni, oraz w przypadku przekroczenia średniotygodniowej normy czasu pracy (chyba że należy mu się dodatek z tytuły przekroczenia normy dziennej).
- 50% w pozostałych przypadkach.
Czas wolny:
- jeśli o czas wolny występuje pracownik, należy mu się czas wolny w takim samym wymiarze w jakim pracował w godzinach nadliczbowych,
- jeśli to pracodawca wystąpi z tym sposobem rekompensaty, zmuszony jest on udzielić czas wolny w wymiarze o połowę wyższym od czasu przepracowanego w godzinach nadliczbowych.
Nadgodziny w dniu wolnym od pracy
W razie pracy w godzinach nadliczbowych w dzień wolny od pracy pracownikowi należy się dodatkowy dzień wolny od pracy, niezależnie od liczby przepracowanych godzin. Opuszczony w ten sposób dzień pracy nie może obniżać wynagrodzenia pracownika. Jeśli niemożliwe jest udzielenie dnia wolnego, pracownikowi należy się dodatek w wysokości 100% za każdą przepracowaną godzinę.
Wyjątek stanowi sytuacja, w której pracownik w dzień wolny od pracy przepracował ponad 8 godzin. Godziny przepracowane ponad ten limit traktowane będą jako nadgodziny dobowe. Dodatkowo poza należnym całym dniem wolnym od pracy, w takim przypadku za pierwsze godziny pracy poniżej 8 godzin w dzień wolny, należy dodatkowo zrekompensować dodatkiem lub czasem wolnym nadgodziny powyżej ósmej godziny.