Śmierć pracownika przed wypłatą, a po wypłacie wynagrodzenia. Jaka jest różnica w PPK?

Joanna Gawęda
Ekspert PFR Portal PPK
rozwiń więcej
PFR Portal PPK Sp. z o.o.
rozwiń więcej
ppk śmierć pracownika uczestnik zmarł przed wypłatą po wypłacie wynagrodzenia / Śmierć pracownika przed wypłatą, a po wypłacie wynagrodzenia. Jaka jest różnica w PPK? / Shutterstock

Jeśli pracownik zmarł po wypłacie wynagrodzenia, od którego zostały obliczone i pobrane wpłaty do PPK, należy przekazać te wpłaty do instytucji finansowej. Gdyby jednak śmierć uczestnika PPK nastąpiła przed wypłatą wynagrodzenia, nie można by było od tego wynagrodzenia obliczyć i pobrać wpłat do PPK

Śmierć pracownika, a obowiązek wpłat do PPK

Wpłaty do PPK stanowią określony procent wynagrodzenia uczestnika PPK, w rozumieniu ustawy o PPK. „Wynagrodzeniem” jest podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe uczestnika PPK, o której mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, bez stosowania ograniczenia do tzw. 30-krotności, oraz z wyłączeniem podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób przebywających na urlopie wychowawczym oraz pobierających zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego.

Autopromocja

Podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe pracownika jest, co do zasady, przychód z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy. Wpłaty do PPK finansowane przez podmiot zatrudniający są obliczane, a wpłaty finansowane przez uczestnika PPK są obliczane i pobierane w terminie wypłaty wynagrodzenia przez podmiot zatrudniający. Następnie podmiot zatrudniający ma czas na dokonanie tych wpłat (czyli na przekazanie ich do instytucji finansowej, z którą ma zawartą umowę o zarządzanie PPK) do 15 dnia następnego miesiąca.

Śmierć uczestnika PPK po wypłacie wynagrodzenia

W sytuacji, gdy od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi zostały obliczone i pobrane wpłaty do PPK, ale przed ich dokonaniem uczestnik zmarł, należy przekazać te wpłaty do instytucji finansowej. Wpłaty do PPK sfinansowane przez pracodawcę należy wykazać w imiennym raporcie ZUS RCA za ostatni miesiąc, w którym zmarły pracownik uzyskał przychód stanowiący podstawę wymiaru składek. Raport złożony za miesiąc, w którym nastąpiło przekazanie wpłat do PPK z kodem 3000 XX złożony po śmierci pracownika miałby status odrzucony.

Środki zgromadzone na rachunku PPK zmarłego uczestnika trafią do jego bliskich. Zgodnie z przepisami ustawy o PPK, jeżeli w chwili śmierci uczestnik pozostawał w związku małżeńskim, instytucja finansowa przekaże połowę środków zgromadzonych na rachunku PPK zmarłego jego małżonkowi – w zakresie, w jakim środki te stanowiły przedmiot małżeńskiej wspólności majątkowej. Pozostałe środki z rachunku PPK zmarłego uczestnika trafią do osób uprawnionych wskazanych przez uczestnika instytucji finansowej prowadzącej jego rachunek PPK, a w razie niewskazania tych osób - do spadkobierców uczestnika. W razie prowadzenia rachunku PPK przez zakład ubezpieczeń, osobami uprawnionymi do otrzymania sumy ubezpieczenia (jeżeli w chwili śmierci ubezpieczonego nie ma osoby uprawnionej wskazanej instytucji finansowej), są członkowie najbliższej rodziny ubezpieczonego - w kolejności ustalonej w ogólnych warunkach ubezpieczenia, chyba że w umowie o prowadzenie PPK przewidziano inną kolejność.

Przykład

Wynagrodzenie pracownika (uczestnika PPK) za maj zostało wypłacone mu 10 czerwca. Od tego wynagrodzenia zostały obliczone i pobrane wpłaty do PPK. 12 czerwca pracownik zmarł – przed przekazaniem tych wpłat do instytucji finansowej. Mimo to, pracodawca powinien dokonać tych wpłat. Załóżmy, że zrobi to 15 lipca. W takim przypadku sfinansowaną przez pracodawcę wpłatę trzeba będzie wykazać w raporcie ZUS RCA za czerwiec (czyli za ostatni miesiąc, w którym zmarły pracownik uzyskał przychód stanowiący podstawę wymiaru składek). Zmarły pracownik nie był żonaty i wskazał instytucji finansowej swojego przyjaciela jako osobę uprawnioną do środków z rachunku PPK po jego śmierci, w związku z czym środki z rachunku PPK zmarłego uczestnika trafią do jego przyjaciela - bez konieczności przeprowadzenia postępowania spadkowego.

Śmierć uczestnika PPK przed wypłatą wynagrodzenia

W przypadku, gdy uczestnik PPK zmarł przed wypłatą wynagrodzenia, pracodawca nie nalicza od tego wynagrodzenia wpłat do PPK. Prawa majątkowe ze stosunku pracy przechodzą wówczas na żonę zmarłego oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej (w razie braku takich osób prawa te wchodzą do spadku). Wynagrodzenie wypłacone członkom rodziny zmarłego pracownika nie jest przychodem ze stosunku pracy i nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, w związku z czym nie należy naliczać od niego wpłat do PPK.

oprac. Emilia Panufnik
rozwiń więcej
Kadry
Polacy w wieku 18-29 lat chcą sprawdzić, czy pasja może być źródłem utrzymania. Paradoksalnie sprawdzone ścieżki kariery mogą ograniczać młodych w drodze do sukcesu
29 cze 2026

Polacy w wieku 18-29 lat chcą sprawdzić, czy pasja może być źródłem utrzymania. Co ciekawe, paradoksalnie sprawdzone i utarte ścieżki kariery mogą tylko ograniczać młodych ludzi w drodze do osiągnięcia sukcesu.

Do 30 czerwca należy złożyć do ZUS wniosek o 800 plus. Za spóźnienie grożą konsekwencje finansowe
29 cze 2026

Do końca czerwca należy złożyć do ZUS wniosek o świadczenie wychowawcze. W razie dochowania tego terminu 800 plus wpłynie na konto do końca sierpnia z wyrównaniem za czerwiec. Wniosek o świadczenie można złożyć wyłącznie drogą elektroniczną.

Strefa relaksu i gier w ofercie pracy. Od tego się zaczęło, a co dziś rośnie na popularności? Duże zmiany w ciągu ostatnich 5 lat
29 cze 2026

Strefa relaksu i gier w ofercie pracy. Od tego się zaczęło, a co dziś rośnie na popularności? Okazuje się, że przez ostatnie 5 lat wiele się zmieniło. Pracownicy oczekują więcej czasu, regeneracji oraz wsparcia bezpieczeństwa finansowego. W jakich benefitach się to przejawia?

Nawet 90 tys. zł kary dla pracodawcy po wejściu w życie 8 lipca 2026 r. nowych przepisów. Jak się przygotować? Co może zaskoczyć?
29 cze 2026

Nawet 90 tys. zł kary dla pracodawcy po wejściu w życie 8 lipca 2026 r. nowych przepisów. Jak się przygotować? Jak wygląda kontrola PIP i co może zaskoczyć przedsiębiorców?

Zasiłek chorobowy od pierwszego dnia zwolnienia lekarskiego. Kiedy ZUS całkowicie przejmie wypłatę chorobowego od pracodawcy?
29 cze 2026

Kiedy ZUS całkowicie przejmie wypłatę chorobowego od pracodawcy i będzie płacił zasiłek chorobowy od pierwszego dnia zwolnienia lekarskiego? Przedsiębiorcy chcą wdrożenia w życie postulatu rządowego. W tej chwili do 33 dnia zwolnienia lekarskiego płacą pracodawcy czyli za większość absencji chorobowych pracowników.

Podwyżki nie tylko w Szpitalu Południowym. Od 1 lipca wzrosną wynagrodzenia pracowników podmiotów leczniczych
29 cze 2026

Cała Polska żyje sprawą Szpitala Południowego w Warszawie i niebotycznymi zarobkami młodego lekarza bez specjalizacji z tego szpitala. Tymczasem od 1 lipca wzrosną najniższe wynagrodzenia niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych. Jakie to są kwoty i kogo dotyczą?

Rozporządzenie w sprawie pracy w upale. Nadzwyczajne posiedzenie 29 czerwca 2026 r. Prawo musi nadążać za zmianami, także klimatycznymi
28 cze 2026

Rozporządzenie w sprawie pracy w upale jest w przygotowaniu. Otrzymaliśmy informacje z ministerstwa, że projekt rozporządzenia będzie przedmiotem prac 29 czerwca 2026 r. na nadzwyczajnym posiedzeniu SKRM. Prawo musi nadążać za zmianami, także klimatycznymi.

Urlopy: co powinien wiedzieć pracownik? [Checklista]
27 cze 2026

Sezon urlopowy już się rozpoczął. Od czerwca do września obserwowana jest większa liczba wniosków o urlop wypoczynkowy. Co każdy pracownik powinien sprawdzić i wiedzieć o urlopach? Oto nasza checklista.

Niespodziewane odwołanie Głównego Inspektora Pracy. Kto ma zastąpić Marcina Staneckiego?
26 cze 2026

Niespodziewane odwołanie Głównego Inspektora Pracy - 1 lipca 2026 r. planowane jest zaopiniowanie dla marszałka Sejmu odwołania Marcina Staneckiego ze stanowiska. Kto będzie nowym szefem PIP?

Więcej kontroli PIP w czasie upałów latem 2026 r. Od jakiej temperatury pracodawca zapewnia napoje pracownikom?
26 cze 2026

Upały nadeszły. Czasami pracownicy wykonują pracę w ponad 30-stopniowej temperaturze. Na polecenie ministry pracy Agnieszki Dziemianowicz-Bąk PIP ma przeprowadzić więcej kontroli u pracodawców. Będzie sprawdzane, jak pracodawcy chronią pracowników przed upałami. Od jakiej temperatury pracownikom należą się darmowe napoje od pracodawcy?

pokaż więcej
Proszę czekać...