Ile dni urlopu na żądanie przysługuje pracownikowi w ciągu roku kalendarzowego? Czy krótszy etat oznacza automatycznie mniej dni? Kodeks pracy dokładnie reguluje tę kwestię. Jako zatrudniony w 2026 roku musisz wiedzieć, czym różni się od zwykłego urlopu wypoczynkowego.
- Urlop na żądanie a urlop wypoczynkowy
- Ile dni urlopu na żądanie przysługuje w 2026 r.?
- Ile dni urlopu na żądanie przysługuje pracownikowi na pół etatu?
Urlop na żądanie a urlop wypoczynkowy
Na wstępie należy zaznaczyć, że urlop na żądanie to część urlopu wypoczynkowego. Nie stanowi osobnego rodzaju urlopu. Od urlopu wypoczynkowego przyznawanego w sposób standardowy różni się tylko procedurą wnioskowania. Zgodnie z Kodeksem pracy urlopy powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Plan urlopów ustala pracodawca, biorąc pod uwagę wnioski pracowników i konieczność zapewnienia normalnego toku pracy (art. 163 § 1 KP). Zasadą jest więc określenie terminu urlopu pracownika z odpowiednim wyprzedzeniem. Dodatkowo, każdorazowo przed urlopem pracownik składa wniosek o urlop. Kodeks nie przewiduje konkretnego terminu, w którym powinien zostać złożony. Przyjmuje się, że musi być to odpowiednio wcześnie, tak aby pracodawca zdążył zorganizować na ten czas pracę. Wszystko to służy to zapewnieniu prawidłowej organizacji pracy podczas nieobecności pracownika.
Kontrola PIP. Nowe uprawnienia
Natomiast urlop na żądanie (art. 1672 KP) nie jest ujęty w planie urlopów, ponieważ pracownik zgłasza żądanie udzielenia takiego urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu. Urlop ten służy więc pracownikowi w nagłych wypadkach, gdy z powodu niedających się przewidzieć zdarzeń stawiennictwo w pracy jest niemożliwe, np. awaria samochodu, śmierć kogoś bliskiego. Urlop na żądanie jest często brany w sytuacji, gdy istnieje pilna potrzeba załatwienia sprawy, np. urzędowej.
Ile dni urlopu na żądanie przysługuje w 2026 r.?
W 2026 r. wymiar urlopu na żądanie się nie zmienił. Określa go Kodeks pracy w art. 1672 - "Pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym." Jeśli więc pracownikowi przysługuje 20 dni urlopu wypoczynkowego (staż pracy krótszy niż 10 lat) to 4 z nich będzie mógł wykorzystać w trybie urlopu na żądanie. To samo dotyczy sytuacji, gdy pracownikowi przysługuje 26 dni urlopu wypoczynkowego (staż pracy co najmniej 10 lat). W tym przypadku również 4 dni można wykorzystać jako urlop na żądanie.
Ile dni urlopu na żądanie przysługuje pracownikowi na pół etatu?
Czy liczba dni urlopu na żądanie zmniejsza się w przypadku zatrudnienia na pół etatu? Nie. Osoba pracująca na umowie o pracę na pół etatu korzysta z proporcjonalnie obniżonej liczby dni urlopowych czyli zamiast 20 dni będzie to 10 dni urlopu i zamiast 26 dni urlopu - 13. Pomimo tego, nie zmienia się liczba dni, które można wykorzystać w trybie urlopu na żądanie. Zawsze będą to 4 dni na rok kalendarzowy.
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dziennik Ustaw z 2025, poz. 277)