SN: Takie same pensje czy różne dla pracowników ze stażem 6 lat, 15 lat i 10 lat?

oprac. Tomasz Król
prawnik piszący o m.in.: problemach osób niepełnosprawnych, ZUS, pracy, cywilistyce, administracji, przedsiębiorcach, podatkach
rozwiń więcej
SN: Takie same pensje czy różne dla pracowników ze stażem 6 lat, 15 lat i 10 lat? / SN: Takie same pensje czy różne dla pracowników ze stażem 6 lat, 15 lat i 10 lat? / Shutterstock

Staż pracy pracowników, to źródło konfliktów w firmach. Pracownik ma 7 lat stażu pracy i zarabia miesięcznie 1000 zł mniej od starszego pracownika (16 lat stażu). Ale obaj wykonują te same czynności. Jest tu dyskryminacja, czy nie? Albo odwrotna sytuacja. Pracownik ma staż pracy o np. 9 lat więcej od kolegów (na tym samym stanowisku pracy). Ale zarabia tyle samo co oni. Co zrobi sąd z pozwami pracowników domagających się wyrównania pensji?

Sąd sięgnie do wyroku SN z 14 marca 2019 r. (sygn. akt II PK 310/17) i potraktuje go jako punkt odniesienia, a wyrok zależy od tego, czy pracownik z dłuższym stażem (na takim samym stanowisku) ma wyższą produktywność od pracownika z niższym stażem. Kombinacja tych dwóch elementów:

Autopromocja
Polecane publikacje
  1. wyższa produktywność
  2. dłuższy staż pracy

- uzasadnia zróżnicowanie wynagrodzeń. 

Jeżeli jednak pracownik z dłuższym stażem nie ma wyższej efektywności w pracy, lepszych wyników, to wynika z tego domniemanie, że dłuższy staż nie ma znaczenia praktycznego dla świadczenia pracy.

W przypadku korzystnego dla pracownika wyroku, który nakaże pracodawcy wypłacić odszkodowanie będzie także uwzględnione wynagrodzenie urlopowe

Poniżej przykład, kiedy takiego zróżnicowania nie ma i dlatego należy podnieść pracownikowi pensję z 2060 zł (to stawki z 2014 r.) do 2900 zł. Pracownik z 2060 zł robi to samo co pracownicy z 2090 zł. Więc powinni zarabiać tyle samo

Przykład

Firma ochroniarska pracownicom "porównywalnym" płaciła od dnia 1 października 2009 r. do dnia 31 sierpnia 2014 r. kwotę wynagrodzenia zasadniczego na poziomie od 2.500 do 2.900 zł, a pracownik, który poszedł do sądu w tym samym okresie otrzymywał wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 2.060 zł. Sąd Okręgowy (a potem SN) zasądzili 29 190 zł. Ponieważ pracownik zmarł w trakcie procesu, pieniądze otrzymali spadkobiercy.

SN: 8 lat stażu pracy więcej od koleżanki albo kolegi nie uzasadnia, że masz zarabiać 1000 zł więcej. Chyba, że wytwarzasz więcej

Dlaczego tak? Bo SN przyznał, że doświadczenie zawodowe stanowiące efekt długotrwałego wykonywania określonych obowiązków pracowniczych może wpływać na wysokość wynagrodzenia konkretnych pracowników. Ale tylko wtedy, gdy przekłada się na różny sposób wykonywania przez nich pracy. W przykładzie pracownicy z trochę większym stażem pracy mieli 2900 zł (pamiętajmy, że to stawki sprzed przeszło 10 lat), a pracownik dyskryminowany 2060 zł.

SN wskazał:

1) Należy sprawdzić, czy dłuższy staż pracy przekłada się na ilość i jakość pracy świadczonej przez pracowników z takim stażem. I w przykładzie się nie przekłada więc pensja 2060 zł nie jest sprawiedliwa wobec pensji 2900 zł.

2) Zakres zadań wszystkich pracowników ochrony, bez względu na to, czy w poprzednim okresie wykonywali oni pracę na stanowisku konwojenta, czy też konwojenta-wartownika, był identyczny. Wszyscy ci pracownicy wykonywali też takie same obowiązki. 

3) Posiadane  dłuższe doświadczenie zawodowe – stanowiące wyłącznie efekt dłuższego stażu pracy w ochronie i nieprzekładające się na ilość i jakość świadczonej pracy – nie miało znaczenia jako okoliczność uzasadniająca dozwolone zróżnicowanie w zakresie wysokości wynagrodzenia. 

Należało więc podnieść pensję 2060 do przedziału 2500-2900 zł

SN: Przykład dla sytuacji różnicy w stażu pracy i doświadczeniu pracowników

SN wyróżnił dwie sytuacje:

Sytuacja 1) Zgodna z prawem różnica pensji dwóch pracowników z uwagi na różnice w stażu między nimi (np. 10 lat różnicy stażu i różnica 1000 zł pensji netto).

SN: Usprawiedliwiona różnica pensji w zakresie ich wysokości (która nie narusza ustanowionej w art. 112 k.p. zasady równych praw w zatrudnieniu), będziemy mieli do czynienia wówczas, gdy konkretni pracownicy w związku z posiadaniem większego doświadczenia zawodowego niejednakowo wypełniają takie same obowiązki, co przekłada się na większą ilość oraz lepszą jakość wykonywanej przez nich pracy.

Przykład

 

Między pracownikami jest 8 lat różnicy w stażu. Zajmują zbliżone stanowisko. Ale bardziej doświadczony pracownik sprzedaje większą ilość produktów. Jego zarobki o 1000 zł wyższe są uzasadnione i zgodne z prawem.

Sytuacja 2) Niezgodna z prawem różnica pensji dwóch pracowników z uwagi na różnice w stażu między nimi (np. 10 lat różnicy stażu i różnica 1000 zł pensji netto).

SN: Jeśli natomiast efekt wykonywania takiej samej pracy przez porównywanych pracowników, mimo posiadania przez część z nich większego doświadczenia zawodowego, jest taki sam, to występujące pomiędzy nimi różnice w wynagrodzeniu naruszają zasadę równych praw w zatrudnieniu.

Przykład

Między pracownikami jest 8 lat różnicy w stażu. Zajmują zbliżone stanowisko. Ale bardziej doświadczony pracownik sprzedaje tyle samo produktów. Jego zarobki o 1000 zł wyższe od kolegów nie są uzasadnione stażem pracy i są niezgodne z prawem o dyskryminacji.

Kadry
Zarobki w budownictwie 2026. Nawet 36 tys. zł miesięcznie dla kierownika
15 lip 2026

Zarobki w budownictwie 2026 sięgają 36 tys. zł brutto miesięcznie, a przy umowie o pracę może to oznaczać nawet ok. 20,7 tys. zł na rękę. Najwięcej płacą projekty energetyczne, wysokich napięć i duże kontrakty. Sprawdzamy pełną tabelę stawek dla kierowników, inżynierów, projektantów i specjalistów.

Wynagrodzenia lekarzy są za wysokie? Polacy oceniają to jednoznacznie [SONDAŻ]
15 lip 2026

Ponad trzy czwarte Polaków uważa, że rząd powinien wprowadzić maksymalne wynagrodzenia dla lekarzy zatrudnionych w publicznej służbie zdrowia. Takiego rozwiązania oczekuje 77,4 proc. badanych – wynika z sondażu IBRiS przeprowadzonego na zlecenie „Rzeczpospolitej”.

Benefity urlopowe 2026: Ilu pracowników pozostaje bez żadnego wsparcia ze strony pracodawcy?
15 lip 2026

Aż 60% pracowników nie otrzymuje od pracodawcy żadnego wsparcia na wakacje – wynika z najnowszego badania HRK. Mimo mówienia o work-life balance, tylko 29% specjalistów ma dostęp do benefitów urlopowych, takich jak dofinansowanie wypoczynku czy dodatkowe dni wolne. Popularny workation traci na znaczeniu, a pracownicy częściej wolą pełne odcięcie od obowiązków. Nieliczni mogą liczyć na sabbaticale.

Wynagrodzenia w centrach dystrybucyjnych rosną najszybciej. Operator wózka zarobi do 8,5 tys. zł, dyrektor do 32 tys. zł
14 lip 2026

Płace w centrach dystrybucyjnych wzrosły średnio o 5 proc. rok do roku, podczas gdy w całym badanym sektorze przemysłowym było to 3 proc. Najbardziej zyskują dziś pracownicy na stanowiskach kluczowych dla ciągłej pracy magazynu, logistyki i obsługi systemów. Firmy wciąż pilnie szukają magazynierów, operatorów wózków, brygadzistów i kierowników zmiany. Ile konkretnie można dostać? Mamy konkrety.

Nowe obowiązki pracodawców. Firmy zatrudniające od 10 pracowników będą musiały wdrożyć procedury antymobbingowe
13 lip 2026

Już nie wystarczy reagować na mobbing czy dyskryminację, gdy do nich dojdzie. Na podpis Prezydenta czeka ustawa z 19 czerwca 2026 r. o zmianie ustawy Kodeks pracy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego, zgodnie z którą pracodawcy zatrudniający co najmniej 10 osób będą musieli opracować i wdrożyć szczegółowe procedury zapobiegające naruszaniu godności pracowników, dyskryminacji oraz mobbingowi.

Nowość: interpretacja indywidualna GIP, gdy pracodawca ma wątpliwości w sprawie zatrudnienia na umowę o pracę. Jak złożyć wniosek? PIP wyjaśnia
10 lip 2026

Gdy pracodawca ma wątpliwości w sprawie zatrudnienia na umowę o pracę, może wystąpić o interpretację indywidualną Głównego Inspektora Pracy. To nowość, która weszła w życie wraz z reformą Państwowej Inspekcji Pracy. Jak złożyć wniosek i uiścić opłatę w wysokości 40 zł? PIP wyjaśnia krok po kroku.

Jest już wiele skarg od pracowników. Skala kontroli PIP po reformie może być znacząca
09 lip 2026

Jest już wiele skarg od pracowników i spodziewane jest dalsze utrzymywanie się ich na wysokim poziomie. Skala kontroli PIP po reformie może więc być znacząca. Nie wiadomo, ile umów zostanie przekształconych w tym roku. Szacuje się, że około 160 tys. umów B2B to fikcyjne samozatrudnienie.

Do końca 2026 r. PIP skupi się na skargach pracowników. Kontrole planowe zaczną się w 2027 r.
09 lip 2026

Janusz Krasoń zapowiada, że do końca 2026 r. PIP skupi się na skargach pracowników. Kontrole planowe zaczną się najwcześniej w 2027 r. Nie tylko pozorne umowy B2B i cywilnoprawne będą sprawdzane. PIP po reformie zajmie się również wzmocnieniem ochrony przed mobbingiem oraz walką z bezpłatnymi stażami. Na takie działania wskazuje szefowa resortu pracy.

Nowy GIP ostrzega: każda skarga w zakresie pozornych umów B2B i cywilnoprawnych będzie skrupulatnie sprawdzana
09 lip 2026

Dnia 8 lipca 2026 r. weszła w życie największa reforma Państwowej Inspekcji Pracy od lat. Inspektorzy PIP zyskali uprawnienia do zamiany pozornych umów cywilnoprawnych i B2B w umowy o pracę. Nowy Główny Inspektor Pracy - Janusz Krasoń - ostrzega, że każda skarga w tym zakresie będzie skrupulatnie sprawdzana.

Zmiany w zwolnieniach lekarskich 2026 obowiązują od kilku miesięcy. Nowe przepisy dotyczą wszystkich na L4
08 lip 2026

Zmiany w zwolnieniach lekarskich 2026 obowiązują już od kilku miesięcy i są wdrażane stopniowo. Mało kto ma świadomość, że coś się zmieniło. Tymczasem nowe przepisy dotyczą wszystkich przebywających na L4 w Polsce.

pokaż więcej
Proszę czekać...