Gorzka decyzja prezydenta dla emerytów i rencistów rodzinnych - można tak powiedzieć. Dlaczego? Chodzi o nowe przepisy i podpisaną ustawę. Temat emerytur czerwcowych jest dość skomplikowany. Nawet sądy miały problem z tymi sprawami, więc musiał się tym zająć sam Trybunał Konstytucyjny. Chodzi bowiem o zgodność przepisów z zakresu ubezpieczeń społecznych - a zatem pierwszorzędnej sprawy dla seniorów - zabezpieczenia świadczeń - prawnie nabytych, z Konstytucją RP. Poniżej prosty opis sprawy, ze wskazaniem straty (owej gorzkiej decyzji) dla ogromnej rzeszy seniorów.
- Gorzka decyzja prezydenta dla emerytów i rencistów rodzinnych
- Komunikat ZUS: ważne informacje i wytyczne, styczeń 2026
- Emeryci czerwcowi - kim są i dlaczego zostali pokrzywdzeni?
- Trybunał Konstytucyjny nakazał naprawić niesprawiedliwość
- Co daje ustawa, która weszła 1 stycznia 2026 r.?
- Czego rząd nie dał emerytom? Emeryci i renciści rozczarowani. Decyzja prezydenta
- Emerytury czerwcowe: harmonogram zmian 2026
Gorzka decyzja prezydenta dla emerytów i rencistów rodzinnych
Temat emerytur czerwcowych jest dość skomplikowany. Nawet sądy miały problem z tymi sprawami, więc musiał się tym zająć sam Trybunał Konstytucyjny. Chodzi bowiem o zgodność przepisów z zakresu ubezpieczeń społecznych - a zatem pierwszorzędnej sprawy dla seniorów - zabezpieczenia świadczeń - prawnie nabytych, z Konstytucją RP. Poniżej prosty opis sprawy, ze wskazaniem strat ogromnej rzeszy seniorów.
Emeryci czerwcowi czekali na sprawiedliwość od lat. Rząd daje im średnio 220 zł podwyżki, ale tak naprawdę zabiera obiecane 2 tys. zł wyrównania i 15 tys. zł rekompensaty. Można powiedzieć, że to słodko-gorzkie prawo dla wielu setek seniorów.
Nowe przepisy dotyczą osób, które:
- przeszły na emeryturę w czerwcu danego roku (lub od tego miesiąca mają przeliczone świadczenie),
- mają ustaloną rentę rodzinną po emerytach, którzy przeszli na emeryturę od czerwca w latach 2009–2019,
- mają prawo do renty rodzinnej po osobie zmarłej, która osiągnęła wiek emerytalny (60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn) i zmarła w czerwcu w latach 2009–2019, ale nie miała ustalonego prawa do emerytury.
Podstawa prawna dla tych regulacji to: Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o ustalaniu wysokości emerytur z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ustalonych w czerwcu w latach 2009–2019 oraz rent rodzinnych po ubezpieczonych, którym ustalono emerytury w czerwcu w latach 2009–2019 (Dz.U. poz. 1169) oraz ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1631 z późn. zm.)
Komunikat ZUS: ważne informacje i wytyczne, styczeń 2026
Poniżej warto zapoznać się z istotnym komunikatem ZUS w zakresie emerytur czerwcowych. ZUS wyjaśnia co trzeba robić a czego nie. Szczegóły poniżej.
Emeryci czerwcowi - kim są i dlaczego zostali pokrzywdzeni?
Emerytami czerwcowymi nazywamy osoby, które przeszły na emeryturę w czerwcu w latach 2009-2019. Z powodu wadliwego systemu waloryzacji składek otrzymywali świadczenia niższe niż osoby przechodzące na emeryturę w innych miesiącach roku. Problem wynikał z różnic w sposobie obliczania emerytur - w czerwcu nie stosowano dodatkowych waloryzacji kwartalnych, co skutkowało obniżeniem świadczeń.
Trybunał Konstytucyjny nakazał naprawić niesprawiedliwość
W dniu 15 listopada 2023 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok uznający dotychczasowe przepisy za niezgodne z Konstytucją. TK stwierdził, że wszystkie osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r., które przeszły na emeryturę w czerwcu w latach 2009-2019, były dyskryminowane i powinny otrzymać rekompensatę.
Co daje ustawa, która weszła 1 stycznia 2026 r.?
Nowa ustawa przewiduje:
- Ponowne przeliczenie emerytur ustalonych w czerwcu w latach 2009-2019
- Średnią podwyżkę około 220 zł miesięcznie
- Automatyczne przeliczenie przez ZUS - bez konieczności składania wniosków
- Gwarancję, że nowa emerytura nie będzie niższa od dotychczasowej
- Objęcie przepisami także rent rodzinnych po emerytach czerwcowych
Czego rząd nie dał emerytom? Emeryci i renciści rozczarowani. Decyzja prezydenta
- Brak wyrównania za okres oczekiwania: Pierwotnie ustawa miała wejść w życie 1 lipca 2025 r., ale termin przesunięto na 1 stycznia 2026 r. Ministerstwo Finansów wykreśliło zapis o wyrównaniu za ten okres (6-9 miesięcy), co oznacza stratę około 2 tys. zł dla każdego emeryta.
- Brak rekompensaty za lata wypłaty zaniżonych świadczeń: Rząd odmówił wypłaty wyrównań za przeszłość, tłumacząc że "świadczenia były obliczone zgodnie z obowiązującym wówczas prawem". Projekt poselski PiS zakładał wypłatę jednorazowej rekompensaty w wysokości 14 797 zł, ale został odrzucony.
Emerytury czerwcowe: harmonogram zmian 2026
1 stycznia 2026 r. - wejście ustawy w życie (już to się stało). Do 1 kwietnia 2026 r. - ZUS przeliczy wszystkie emerytury z urzędu. Od stycznia 2026 r. - wypłata świadczeń w nowej wysokości.
Ustawa naprawia problem emerytur czerwcowych tylko częściowo. Około 103 tysiące emerytów i rencistów otrzyma podwyżkę średnio o 220 zł miesięcznie, ale stracą obiecane wcześniej wyrównania. Brak rekompensaty za lata wypłaty zaniżonych świadczeń (nawet 15 tys. zł) i wyrównania za okres oczekiwania (około 2 tys. zł) to dla wielu emerytów gorzkie rozczarowanie. Choć ustawa realizuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego, robi to w sposób minimalny, oszczędzając budżetowi państwa setki milionów złotych kosztem pokrzywdzonych seniorów.
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o ustalaniu wysokości emerytur z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ustalonych w czerwcu w latach 2009–2019 oraz rent rodzinnych po ubezpieczonych, którym ustalono emerytury w czerwcu w latach 2009–2019 (Dz.U. poz. 1169)
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1631 z późn. zm.)