Pracownik nie może zrzec się przysługującego mu urlopu wypoczynkowego, a pracodawca powinien udzielić urlopu w roku kalendarzowym, w którym pracownik nabył do niego prawo. Zdarzają się jednak sytuacje, że prawo do urlopu wypoczynkowego ulega przedawnieniu. Ile wynosi okres przedawnienia? Jak należy liczyć go liczyć?
- Kiedy urlop wypoczynkowy staje się urlopem zaległym
- Kiedy przedawnia się urlop wypoczynkowy?
- Zawieszenie biegu przedawnienia
Kiedy urlop wypoczynkowy staje się urlopem zaległym
Pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego i płatnego urlopu wypoczynkowego, którego nie może się zrzec. Natomiast pracodawca ma obowiązek udzielić urlopu w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik uzyskał do niego prawo.
Urlop wypoczynkowy powinien być udzielany zgodnie z planem urlopów. Jeżeli dany pracodawca nie ustala planu urlopów, to termin urlopu ustalany jest po porozumieniu z pracownikiem. Urlopu niewykorzystanego w uzgodnionym terminie należy pracownikowi udzielić najpóźniej do 30 września następnego roku kalendarzowego – zasada ta nie dotyczy tzw. urlopu na żądanie.
Chociaż pracodawca powinien udzielić urlopu w roku kalendarzowym, w którym pracownik nabył do niego prawo, to całkiem często zdarzają się przypadki, że do wykorzystania urlopu nie dochodzi. Przyczyn może być wiele, na przykład długotrwałe zwolnienie lekarskie pracownika, podczas którego nabywa on prawo do urlopu wypoczynkowego, mimo że nie świadczy pracy. Niewykorzystany urlop przysługujący w danym roku kalendarzowym staje się zaległym urlopem z dniem 1 stycznia kolejnego roku kalendarzowego.
Kiedy przedawnia się urlop wypoczynkowy?
Zgodnie z generalną zasadą wynikającą z Kodeksu pracy roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Dotyczy to także roszczenia o udzielenie urlopu wypoczynkowego.
Tak więc prawo do urlopu przedawnia się z upływem trzech lat od dnia, w którym stało się wymagalne. Rozpoczęcie biegu tego terminu następuje bądź z końcem roku kalendarzowego, za który urlop przysługuje, bądź najpóźniej z końcem trzeciego kwartału roku następnego, jeżeli urlop został przesunięty na ten rok z przyczyn leżących po stronie pracownika lub pracodawcy.
Urlop wypoczynkowy, który przysługiwał danemu pracownikowi za 2022 rok, należało udzielić najpóźniej do 30 września 2023 roku. Urlop przedawni się z z końcem września 2026 roku, co oznacza, że pracownik powinien zacząć z niego korzystać najpóźniej w dniu 30 września 2026 roku.
Zawieszenie biegu przedawnienia
W szczególnych przypadkach termin przedawnienia urlopu wypoczynkowego ulega zawieszeniu. Kodeks pracy określa, że na czas korzystania z urlopu wychowawczego bieg przedawnienia roszczenia o urlop wypoczynkowy nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu.
Ponadto bieg przedawnienia prawa do urlopu nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na czas trwania przeszkody, gdy z powodu siły wyższej uprawniony nie może dochodzić przysługujących mu roszczeń przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów.
Podstawa prawna:
ustawa z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 277 z późn. zm.)