Nagrody, ulgi i nie tylko. Nowe prawa zachętą do pozostania w zawodzie

Wioleta Matela-Marszałek
Autorka licznych publikacji o tematyce prawnej
rozwiń więcej
Nowe przepisy mają podnieść prestiż zawodu opiekuna małego dziecka / Nowe przepisy mają podnieść prestiż zawodu opiekuna małego dziecka / shutterstock

Rząd chce dać nowe uprawnienia osobom sprawującym opiekę nad dziećmi w wieku do lat 3. To m.in. czas wolny na podnoszenie kwalifikacji czy ulgi w przejazdach. Jednocześnie pojawią się wymogi. Od kiedy można spodziewać się nowych przepisów?

rozwiń >

Opiekunowie maluchów z nowymi przywilejami

Projekt zmieniający ustawę o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 przewiduje wiele zmian m.in. wprowadzenie rejestru żłobków. Ma też pojawić się nowa forma opieki, czyli punkt opieki dziennej. W takich miejscach opiekę będą sprawowali dzienni opiekunowie. Nowelizacja zawiera też kilka modyfikacji w popularnym programie „Aktywny rodzic”.

Autopromocja

W nowej ustawie znalazły się też zachęty do pozostania w zawodzie opiekuna. Chodzi o:

• prawo do płatnego czasu wolnego od obowiązków służbowych w związku z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych;

• ustanowienie dnia 4 kwietnia Dniem Opiekuna Małego Dziecka z możliwością otrzymania nagrody pieniężnej za wybitne osiągniecia i zaangażowanie w opiekę nad najmłodszymi;

• posiadanie legitymacji oraz możliwość skorzystania z ulgi 33% na przejazdy środkami publicznego transportu zbiorowego;

• wprowadzenie ochrony przewidzianej dla funkcjonariusza publicznego.

Nagroda dla opiekuna małego dziecka

Nagrodę pieniężną osobom sprawującym opiekę w instytucjach opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 będzie mógł przyznać minister właściwy do spraw rodziny, wojewoda, wójt, burmistrz lub prezydent miasta. W szczególności takie wyróżnienie otrzymają autorzy wybitnych prac pedagogicznych czy opiekunowie, których działalność w sposób wyróżniający się przyczynia się do podnoszenia jakości opieki wczesnodziecięcej.

Nagroda przyznawana przez ministra będzie wynosiła nie więcej niż dwukrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę, a przyznawana przez wojewodę nie więcej niż półtorakrotność minimalnej pensji. Wysokość nagrody przyznanej przez wójta, burmistrza i prezydenta miasta określi uchwała rady gminy.

Opiekun funkcjonariuszem publicznym

Projektowane przepisy dają też opiekunom ochronę prawnokarną podczas wykonywania obowiązków służbowych, a także w sytuacjach pozostających w związku z ich pełnieniem.

„Takie rozwiązanie jest istotne, ponieważ praca opiekunów wiąże się z odpowiedzialnością za bezpieczeństwo i prawidłowy rozwój dzieci, a także z koniecznością utrzymania autorytetu wobec rodziców i opiekunów prawnych. Dodatkowo przyznanie opiekunom ochrony przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych stanowi wyraz uznania dla społecznej roli tej grupy zawodowej oraz zwiększa realną ochronę ich nietykalności i bezpieczeństwa” – uzasadnia resort rodziny.

Przypomnijmy, iż z podobnej ochrony aktualnie korzystają nauczyciele zatrudnieni w szkołach czy przedszkolach.

Czas wolny od obowiązków na szkolenia

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej proponuje wprowadzenie płatnego czasu wolnego od obowiązków służbowych w związku z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych. Zgodnie z projektem dodatkowy czas wolny na szkolenia ma wynosić 16 godzin rocznie lub dwa dni rocznie.

Dyrektor będzie mógł zdecydować o zamknięciu w tym czasie żłobka. Trzeba będzie poinformować o tym rodziców nie później niż w terminie 14 dni przed planowanym zamknięciem placówki.

Legitymacja opiekuna małego dziecka i ulga na bilety kolejowe

Rząd planuje wprowadzenie 33% ulgi przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w pociągach osobowych na podstawie biletów jednorazowych lub miesięcznych imiennych. Takie prawo przysługiwałoby wszystkim opiekunom i dziennym opiekunom.

Aby potwierdzić nowe uprawnienia, zostanie wprowadzona legitymacja dla opiekunów w żłobku lub klubie dziecięcym i dziennych opiekunów. Wizualizacja legitymacji odbywać się będzie w aplikacji mOBYWATEL. Dla osób, które nie są uprawnione do korzystania z aplikacji, będzie możliwość wydania legitymacji plastikowej.

Nowe wymagania dla opiekunów w żłobku

Co ważne, nowe przepisy kładą też spory nacisk na podnoszenie kwalifikacji osób sprawujących opiekę nad maluchami. Od 1 stycznia 2027 r. mają zacząć obowiązywać przepisy dotyczące nowego systemu szkoleń. Opiekunowie nie spełniający nowych wymagań, będą musieli do 1 stycznia 2029 r. odbyć 30-godzinne szkolenie z zakresu standardów opieki nad dziećmi w wieku do lat 3.

Niektóre nowości już w 2027 roku

Co do zasady ustawa ma wejść w życie z dniem 1 stycznia 2028 r. Prawo do płatnego czasu wolnego od obowiązków służbowych w związku z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych ma obowiązywać wcześniej, bo już od 1 stycznia 2027 r. Podobnie regulacje ustanawiającej 4 kwietnia Dniem Opiekuna Małego Dziecka z możliwością otrzymania nagrody pieniężnej i wprowadzenie ochrony przewidzianej dla funkcjonariusza publicznego.

Posiadanie legitymacji opiekuna małego dziecka oraz możliwość skorzystania z ulgi 33% na przejazdy środkami publicznego transportu zbiorowego dla opiekunów zatrudnionych w instytucjach publicznych będzie możliwe od 1 kwietnia 2028 r., a w instytucjach niepublicznych wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2032 r.

Projekt nie został jeszcze przyjęty przez Radę Ministrów.

Kadry
9 tygodni urlopu tylko dla ojca. Dzięki nowemu prawu coraz więcej mężczyzn wybiera dziecko zamiast pracy
25 maja 2026

9 tygodni urlopu tylko dla ojca - to prawo przysługuje od kwietnia 2023 r. Nadal jednak niewielu pracowników-ojców zna swoje uprawnienia. Tymczasem dzięki nowemu prawu coraz więcej mężczyzn wybiera dziecko zamiast pracy. Tego urlopu nie da się przenieść na matkę, a szkoda zrezygnować.

Poradnik ZUS z okazji Dnia Matki 2026: pytania i odpowiedzi w indywidualnych sprawach. Specjalna skrzynka pocztowa dla rodziców
25 maja 2026

Z okazji Dnia Matki 2026 ZUS przygotował poradnik dla rodziców. Odpowiada na wiele pytań dotyczących zasad podlegania ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu, działalności gospodarczej, zlecenia, zasiłku chorobowego i macierzyńskiego, świadczeń przysługujących przed porodem i po narodzinach dziecka. Udziela też wskazówek, jak ubiegać się o świadczenia krok po kroku. ZUS założył również specjalną skrzynkę pocztową dla rodziców do zadawania pytań w sprawach indywidualnych.

Wczasy pod gruszą w Boże Ciało 2026 r. Komu należą się dodatkowe pieniądze od pracodawcy?
23 maja 2026

Boże Ciało w 2026 r. wypada 4 czerwca. Jeśli pracownik wykorzystuje dłuższy urlop w tym okresie, może skorzystać z tzw. wczasów pod gruszą. To dodatkowe pieniądze za wykorzystanie z reguły 14 dni kalendarzowych z rzędu urlopu wypoczynkowego. Sprawdź, czy funkcjonuje u pracodawcy.

Odprawa pośmiertna czy odszkodowanie? Obowiązki pracodawcy w razie śmierci pracownika
25 maja 2026

Wraz ze śmiercią pracownika wygasa jego stosunek pracy. Powoduje to powstanie obowiązku rozliczenia się pracodawcy z rodziną zmarłego. Z czego pracodawca musi się rozliczyć? Kto jest uprawniony do praw majątkowych po pracowniku?

Wszystko o urlopach wypoczynkowych przed szczytem wakacyjnym 2026 r. [Pytania, odpowiedzi, przykłady]
22 maja 2026

Wszystko o urlopach wypoczynkowych przed szczytem wakacyjnym 2026 r. - prawo pracy w pigułce. Każdy pracownik i pracodawca powinien znać te pytania, odpowiedzi. Warto przyswoić te przepisy na konkretnych przykładach.

Pracujesz na świadczeniu przedemerytalnym? W tym roku termin na rozliczenie się z ZUS jest dłuższy
26 maja 2026

Osoby łączące pobieranie świadczenia przedemerytalnego z pracą zarobkową muszą rozliczyć się z ZUS. Niewywiązanie się z tego obowiązku może skutkować zmniejszeniem lub zawieszeniem wypłat świadczenia.

45,6 tys. płatników otrzymało zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej z 2025 r. ZUS planuje kolejne wypłaty. Sprawdź konto eZUS
21 maja 2026

Ponad 45,6 tys. płatników otrzymało już zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej z 2025 r. ZUS planuje kolejne wypłaty. Sprawdź konto eZUS - czy ZUS automatycznie utworzył wniosek o zwrot nadpłaty (RZS-R)? Co dalej?

Wyższy zasiłek dla bezrobotnych. Wypłaty ruszą 1 czerwca – nawet 2140,68 zł miesięcznie
21 maja 2026

1 czerwca 2026 r. zmieni się wysokość zasiłku dla bezrobotnych. Świadczenie jest co roku waloryzowane, nowa kwota zasiłku będzie obowiązywać do końca maja 2027 r.

Kiedy firmie opłaca się przejść na outsourcing kadr i płac?
21 maja 2026

Firma może mieć świetną sprzedaż, mocny dział marketingu i ambitne plany rozwoju. Wystarczy jednak kilka błędów w kadrach i płacach, aby wewnątrz organizacji pojawiło się napięcie, którego nie da się przykryć wynikami. Gdy liczba pracowników rośnie szybciej niż możliwości działu HR, pojawia się pytanie: czy utrzymywanie całego procesu wewnątrz organizacji nadal ma sens?

Kto najbardziej obawia się utraty pracy?
21 maja 2026

Polacy coraz bardziej obawiają się o swoje miejsca pracy. Co trzeci aktywny zawodowo przyznaje, że nie ma dziś pewności zatrudnienia, a firmy coraz ostrożniej planują rekrutacje. Największy niepokój dotyczy kobiet, młodszych pracowników oraz branż transportowej i handlowej.

pokaż więcej
Proszę czekać...