Aktualnie przepisy są rozproszone i brakuje jednolitych praktyk. Rząd chce zatem uporządkować sytuację stażystów w firmach. Zyskają oni nowe prawa, a pracodawcy - obowiązki. Nowe przepisy, zgodnie z założeniami, mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku.
- W 2027 roku praktykanci zyskają więcej praw
- Dlaczego rząd chce uregulować staże w firmach?
- Nowe prawa dla stażystów i obowiązki pracodawców
- Minimum 65% najniższej pensji dla stażysty
- W 2027 r. ok. stażysta będzie kosztował firmę ok. 22 tys. zł
- Kiedy zmiany wejdą w życie?
W 2027 roku praktykanci zyskają więcej praw
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowało drugą wersję projektu ustawy o stażach. Projekt ma odpowiadać na zgłoszone wcześniej uwagi i sugestie. W porównaniu do pierwotnych założeń zmieni się wysokość pensji stażysty, która ma wynosić co najmniej 65% minimalnego wynagrodzenia za pracę. Przypomnijmy, iż wcześniej stażysta miał otrzymywać nie mniej niż 35% przeciętnego wynagrodzenia (z pierwszego kwartału poprzedniego roku). Staż w praktyce będzie odbywany jako umowa o pracę albo umowa o staż z małoletnim. W nowej wersji zrezygnowano zatem z możliwości realizacji stażu na podstawie umowy zlecenia.
Dlaczego rząd chce uregulować staże w firmach?
Aktualnie brakuje jednolitych standardów, a sam status praktykantów i stażystów jest niejasny. Niejednokrotnie może to prowadzić do nadużyć. Skutkiem wprowadzenia nowych przepisów będzie m.in. uchylenie obowiązującej ustawy o praktykach absolwenckich.
Jak informuje ministerstwo rodziny, z zakresu przedmiotowego nowej ustawy wyłączone będą staże i praktyki stanowiące element programu kształcenia formalnego, staże organizowane przez urzędy pracy, staże i praktyki niezbędne w celu uzyskania dostępu do zawodu regulowanego lub działalności regulowanej.
Nowe prawa dla stażystów i obowiązki pracodawców
Zgodnie z aktualnym projektem ustawy, staż będzie realizowany na podstawie umowy o staż, zawieranej w formie pisemnej. Ministerstwo rodziny zakłada, że staż będzie odbywany jako umowa o pracę (albo umowa o staż z małoletnim).
Staż wykonywany w warunkach określonych w art. 22 § 1 Kodeksu pracy będzie uznany jako staż zawarty na podstawie umowy o pracę, niezależnie od nazwy tej umowy.
Do takiej umowy będą miały zastosowanie przepisy Kodeksu pracy, z wyjątkiem art. 25, art. 25[1], art. 37, art. 42 § 4, art. 81 § 3 i 4, art. 92[1], art., 93, art. 103[1]– 103[6] oraz art. 174[1].
Umowa o staż ma być zawierana na okres nieprzekraczający 6 miesięcy. Zawarcie kolejnej umowy o staż z tym samym organizatorem stażu będzie możliwe, o ile łączny okres stażu nie będzie dłuższy niż właśnie pół roku.
Co ważne, liczba stażystów u danego pracodawcy nie będzie mogła przekroczyć liczby pracowników. Staż będzie odbywał się na podstawie programu. Organizator stażu nie będzie mógł żądać od stażysty posiadania doświadczenia zawodowego w zawodzie, w którym odbywany będzie staż. Umowa o staż nie będzie mogła dotyczyć pracy szczególnie niebezpiecznej.
W ogłoszeniach o naborze na staż i ogłoszeniach reklamujących staż trzeba będzie podać informacje o zakresie wiedzy, umiejętnościach praktycznych i doświadczeniu zawodowym przewidzianych do nabycia przez stażystę w trakcie odbywania stażu oraz o warunkach odbywania stażu.
Po zakończonym stażu organizator wyda zaświadczenie. Warto wspomnieć, iż w służbie cywilnej staż będzie mogła odbyć osoba, która nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.
Minimum 65% najniższej pensji dla stażysty
Wysokość wynagrodzenia przysługująca stażyście, odbywającemu staż na podstawie umowy o pracę, nie będzie mogła być niższa niż 65% minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. W przypadku stażu w niepełnym wymiarze liczby godzin wysokość wynagrodzenia ustalana byłaby proporcjonalnie.
Świadczenie pieniężne przysługujące małoletniemu stażyście ustalono z kolei na poziomie 250 zł. Dodatkowo, organizatorowi stażu przysługiwać będzie dofinansowanie kosztów stażu ze środków Funduszu Pracy w wysokości 250 zł za każdy pełny miesiąc stażu, jeżeli staż będzie zrealizowany w wymiarze co najmniej 120 godzin miesięcznie.
Agencja pracy tymczasowej nie będzie mogła kierować osób na staż. Projekt przewiduje kary grzywny w wysokości od 3 000 do 30 000 zł dla agencji pracy tymczasowej lub osoby działającej w jej imieniu za kierowanie osób na staż.
W 2027 r. ok. stażysta będzie kosztował firmę ok. 22 tys. zł
„Zgodnie z planowanymi przepisami wysokość świadczenia dla stażystów zatrudnionych na umowę o pracę nie będzie mogła być niższa niż 65% minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2027 r. dla umów o pracę oznaczałoby to minimalny koszt świadczenia dla organizatora stażu w wysokości ok. 3762 zł miesięcznie – świadczenie dla stażysty oraz koszt składek opłacanych przez organizatora stażu. Biorąc pod uwagę maksymalnie 6 miesięczny okres odbywania stażu, koszt wyniesie ok. 22 570 zł na jednego stażystę w trakcie 6 miesięcy (maksymalna długość stażu)” – szacuje resort rodziny w Ocenie Skutków Regulacji.
OSR projektu ustawy o stażach wersja z 20 kwietnia 2026 r.
OSR projektu ustawy o stażach wersja z 20 kwietnia 2026 r.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Kiedy zmiany wejdą w życie?
Ustawa ma wejść w życie z dniem 1 stycznia 2027 r. Zgodnie z przepisem przejściowym, staże rozpoczęte przed dniem wejścia w życie ustawy będą kontynuowane na doczasowych zasadach.
Trzeba jednak podkreślić, iż to dopiero początek prac nad nową wersją projektu. Aby nowe przepisy mogły wejść w życie, muszą jeszcze trafić do parlamentu i uzyskać podpis Prezydenta. Ponadto kształt nowych przepisów może się jeszcze zmienić.
Projekt ustawy o stażach (etap legislacyjny: konsultacje, uzgodnienia, opiniowanie)