Czy wynagrodzenie za ekspertyzy biegłych jest opodatkowane 18% podatkiem dochodowym

Joanna Krawczyk
rozwiń więcej
Biegli za ekspertyzy wykonane na zlecenie prokuratora otrzymują od nas wynagrodzenie ustalane na podstawie postanowienia prokuratora. Wysokość wynagrodzenia określa w widełkach rozporządzenie, a o konkretnej kwocie dla biegłego decyduje prokurator. Jeżeli biegły otrzyma wynagrodzenie za miesiąc w kwocie niższej niż 200 zł, to czy traktować je jak umowę zlecenia i naliczać ryczałtowy podatek 18%?

RADA

Autopromocja

Podstawą wynagrodzenia dla biegłego jest postanowienie prokuratora i nie wynika ono z uzgodnień umownych. W związku z tym do wynagrodzenia biegłego nie powinni Państwo stosować przepisów o zryczałtowanym podatku, niezależnie od wartości tego wynagrodzenia.

UZASADNIENIE

Wynagrodzenie, jakie uzyskuje biegły za czynności zlecone mu przez organ władzy, administracji państwowej, samorządowej, sąd lub prokuratora, zalicza się do przychodów ze źródła - działalność wykonywana osobiście. Do 31 grudnia 2008 r. było jasne, że są to przychody opodatkowane zgodnie ze skalą podatkową. Od wypłat dokonywanych w trakcie roku podatkowego płatnik (np. sąd) pobierał zaliczkę na podatek w wysokości 19%, ustalając podstawę opodatkowania jako dochód, czyli przychód pomniejszony o zryczałtowane (20%) koszty uzyskania przychodów.

Od 1 stycznia 2009 r. niektóre przychody z działalności wykonywanej osobiście płatnik opodatkowuje 18% podatkiem zryczałtowanym bez potrącania zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodów.

Taki sposób naliczenia podatku dotyczy sytuacji, kiedy kwota należności nie przekracza 200 zł. Zasada ta odnosi się do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, wymienionych w art. 13 pkt 2, pkt 5-9 ustawy o pdof. Przychody biegłych zostały wymienione w art. 13 pkt 6 ustawy o pdof, a to oznacza, że zostały objęte zakresem przepisu nakazującego pobieranie podatku zryczałtowanego, gdy wartość należności nie przekracza 200 zł.

Jednak nie w każdej sytuacji od wynagrodzenia biegłego należy pobrać 18% podatek zryczałtowany, a nie zaliczkę na podatek (od 2009 r. wynoszącą 18%) na ogólnych zasadach, jakie obowiązywały w odniesieniu do wszelkich należności tego rodzaju do końca 2008 r.

Podatek zryczałtowany ma zastosowanie wówczas, gdy są spełnione jednocześnie cztery warunki:

  • przychód uzyskany przez podatnika jest przychodem z działalności wykonywanej osobiście, wymienionym w jednym z punktów art. 13, a mianowicie pkt 2, pkt 5-9 updof,
  • suma należności nie przekracza miesięcznie kwoty 200 zł,
  • suma należności została określona w umowie lub w umowach,
  • umowa, umowy nie zostały zawarte z osobą będącą jednocześnie pracownikiem zleceniodawcy.

Problem z naliczeniem podatku od wynagrodzenia dla biegłego w wysokości nieprzekraczającej 200 zł dotyczy tego, co jest podstawą naliczenia tego wynagrodzenia. Jeśli z biegłym została zawarta umowa (np. zlecenia, o dzieło), to nie ma wątpliwości, że od takiego wynagrodzenia należy pobrać 18% zryczałtowany podatek. Jeżeli natomiast nie można uznać, że takie wynagrodzenie wynika z umowy cywilnej, zastosowanie mają zasady ogólne naliczenia podatku. Oznacza to, że nawet jeśli wartość wynagrodzenia nie przekracza 200 zł, to płatnik pobiera od niego 18% zaliczkę na podatek. Podstawę opodatkowania stanowi w tym przypadku dochód pomniejszony o 20% koszty uzyskania przychodów.

Podstawą do należnego u Państwa wynagrodzenia dla biegłego jest postanowienie prokuratora. To oznacza, że zlecenie ekspertyzy nie wynika z umowy cywilnoprawnej. Dlatego podatek od wynagrodzenia biegłych powinni Państwo naliczać na ogólnych zasadach - przychód pomniejszyć o koszty i wyliczyć 18% podatek.

Podobnie jest w przypadku biegłych sądowych. Biegli sądowi, tak jak biegli wykonujący pracę na zlecenie prokuratora, wykonują prace zlecone na podstawie powołania przez sąd, a nie na podstawie umowy cywilnej.

Podstawa prawna

  • art. 30 ust. 1 pkt 5a, art. 41 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.).

Orzecznictwo uzupełniające:

  • Niewątpliwie stosunek łączący sąd orzekający i biegłego jest stosunkiem procesowym, a nie cywilnoprawnym. (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 27 marca 2008 r., I SA/OL 62/2008)
  • Nie powinno przy tym budzić wątpliwości, iż pewne grupy podmiotów osiągające przychody, o których mowa w art. 13 pkt 2-9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (przychody biegłych ujęto w pkt 6) są wyłączone spod możliwości względnie swobodnego ułożenia swoich stosunków prawnych ze zlecającym. Dotyczyć to będzie właśnie osób, którym organy władzy publicznej zlecają wykonanie określonych czynności, w tym także biegłych sądowych. Z uwagi też na pozycję procesową takich osób jak biegły sądowy, do stosunku prawnego między np. sądem a biegłym nawiązanego na skutek powołania tego biegłego nie mogą odnosić się ogólne zasady odpowiedzialności zlecającego wykonanie czynności wynikające z przepisów prawa cywilnego dotyczących zobowiązań. (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 17 kwietnia 2007 r., I SA/Go 1270/2006)
Kadry
Jaki temat rozprawki na maturze 2024?
04 maja 2024

Wiele abiturientów zastanawia się jaki będzie temat rozprawki na maturze 2024? Możliwości i motywów literackich jest bardzo dużo. Warto zwrócić jednak szczególną uwagę na motyw pracy i rolę człowieka pracującego w polskiej literaturze.

Od maja urlopy dla dużej grupy pracowników: jest już wykaz stanowisk
04 maja 2024

Od maja obowiązują nowe przepisy i urlopy dla dużej grupy pracowników. Konkretnie chodzi o wykaz stanowisk pracy uprawniających do urlopu oraz wzór zaświadczenia o okresie korzystania przez pracownika z urlopu. Rozporządzenie wchodzi w życie 10 maja 2024 r. Kto ma prawo do tych uprawnień urlopowych?

Kiedy matury 2024? Terminy, przedmioty i praca nauczycieli
04 maja 2024

Około 263 000 zdających, którzy ukończą szkołę ponadpodstawową w roku szkolnym 2023/2024, przystąpi do egzaminu maturalnego z przedmiotów obowiązkowych. Ogółem w 2024 r. przeprowadzonych zostanie ok. 556 885 egzaminów w części ustnej oraz ok. 1 405 725 egzaminów w części pisemnej. Kiedy matury 2024? Poniżej szczegółowe terminy, godziny, przedmioty i praca nauczycieli podczas matur.

5000 zł do 8000 zł zasadniczego wynagrodzenia od 30 kwietna 2024, z wyrównaniem od 1 stycznia, podwyżka o 20% - ale nie dla każdego
04 maja 2024

5000 zł do 8000 zł zasadniczego wynagrodzenia od 30 kwietna 2024, z wyrównaniem od 1 stycznia, podwyżka o 20% - ale nie dla każdego. Konkretna wysokość stawek zależy od kwalifikacji, posiadanego doświadczenia oraz od jednostki zatrudniającej. Która grupa zawodowa otrzyma takie podwyżki? 

Czy 19 maja 2024 to niedziela handlowa?
03 maja 2024

Czy 19 maja 2024 to niedziela handlowa? Czy w maju jest niedziela handlowa? Poniżej wykaz niedziel handlowych na 2024 r.

5 maja: Dzień Walki z Dyskryminacją Osób Niepełnosprawnych
03 maja 2024

W dniu 5 maja przypada: Dzień Walki z Dyskryminacją Osób Niepełnosprawnych, a w Polsce to także Dzień Godności Osoby z Niepełnosprawnością Intelektualną. Trzeba zwrócić uwagę na sytuację tych osób, szczególnie w kontekście społecznym, zawodowym ale i ekonomicznym. Przecież już zgodnie z Konstytucją RP: Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny”. Musimy zatem wiedzieć, że uznając i popierając godność i prawa osób z niepełnosprawnościami, uznajemy własną godność i prawa.

4 maja to Dzień Św. Floriana - Święto Strażaków
03 maja 2024

Świętowaliśmy 1, 2, 3 maja teraz przyszedł czas na 4 maja -  Dzień Św. Floriana. To Wielkie Święto Strażaków. Zostało ustanowione w dniu imienia patrona tej grupy zawodowej czyli właśnie św. Floriana. W ten szczególny dzień warto wyrazić wdzięczność zarówno strażakom z Ochotniczych Straży Pożarnych jak i z Państwowej Straży Pożarnej za ich trud, ciężką i niebezpieczną służbę, gdzie często narażają swoje życie i zdrowie dla niesienia pomocy innym. 

Emerytura z ZUS: by zapewnić sobie nawet najniższą nie można zbyt często korzystać z zasiłków chorobowych, dlaczego
04 maja 2024

Częste przebywanie na zwolnieniu lekarskim, zwłaszcza tuż przed emeryturą ma wpływ na negatywny wpływ jej wysokość. A często na tym etapie życia bywa i tak, że dla poratowania zdrowia trzeba okresowo skorzystać z renty. Czy więc chorobowe wlicza się do emerytury? Nie tylko więc zbyt krótki staż pracy, ale i duży staż pracy, ale poprzerywany zwolnieniami lekarskimi może obniżyć emeryturę i pozbawić prawa do minimalnej gwarantowanej emerytury, bo formalnie takie okresy zwolnień, choć stażu pracy nie obniżają, w stażu ubezpieczeniowym uznawane są za okresy nieskładkowe.

Od 300 zł do 1200 zł - tyle wyniesie bon energetyczny w zależności od dochodu. Rząd rozpatrzy projekt ustawy o bonie energetycznym
02 maja 2024

Rada Ministrów na najbliższym posiedzeniu w dniu 7 maja 2024 r. zajmie się projektem ustawy o bonie energetycznym. Ustawa przewiduje dalsze zamrożenie cen energii elektrycznej i wprowadzenie jednorazowego bonu energetycznego. Świadczenie to będzie uzależnione od kryterium dochodowego.

Matura 2024: We wtorek, 7 maja, zaczyna się egzamin maturalny
02 maja 2024

W 2024 r. sesja główna egzaminu maturalnego potrwa od 7 maja do 24 maja. Część pisemna zacznie się 7 maja i skończy 24 maja, a część ustna potrwa od 11 maja do 16 maja (z wyjątkiem 12 maja) oraz od 20 maja do 25 maja. Wyniki matury będą znane 9 lipca.

pokaż więcej
Proszę czekać...