Dodatkowe 18 dni wolnych rocznie, które przysługuje niemal każdemu w pracy biurowej. Znasz te przepisy w 2026 roku?

Tomasz Piwowarski
Radca prawny z kilkunastoletnim prawniczym doświadczeniem, specjalizujący się w prawie cywilnym, gospodarczym, nieruchomości, pracy. Fan motoryzacji oraz Włoch, a od nie tak dawna – motocyklista.
rozwiń więcej
przerwa monitorowa, 5 minut przerwy, praca przy komputerze, okulary od pracodawcy, monitory ekranowe, laptop w pracy, praca przy monitorze, połowa dnia, BHP / Dodatkowe 18 dni wolnych rocznie, które przysługuje niemal każdemu w pracy biurowej. Znasz te przepisy w 2026 roku? / ShutterStock

Po każdej godzinie pracy przy monitorze przysługuje co najmniej 5 minut przerwy wliczanej do czasu pracy - albo praca ma być organizowana przemiennie. W skali roku robi się z tego pokaźna pula godzin: w 2026 roku ponad 146 godzin. To daje 18 dni. Czy korzystasz z tego prawa? Jeśli nie, to niepotrzebnie pracujesz przed monitorem właśnie przez 18 dni w roku.

rozwiń >

To coś więcej niż dobra praktyka: to obowiązek z rozporządzenia BHP

Prawo do przerw przy monitorze wynika z rozporządzenia o BHP na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 58)

Autopromocja

Co ważne, rozporządzenie definiuje pracownika szeroko: obejmuje także praktykanta i stażystę, o ile używa monitora co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy.

Kiedy przysługuje przerwa monitorowa i jak ma wyglądać?

Pracodawca ma obowiązek zapewnić jedną z dwóch opcji:

  • łączenie przemienne pracy przy monitorze z innymi zadaniami (tak, by nie przekraczać godziny nieprzerwanej pracy przy monitorze), albo
  • co najmniej 5-minutową przerwę po każdej godzinie pracy przy monitorze, wliczaną do czasu pracy.

To wliczanie jest sednem: ta przerwa nie wydłuża dnia pracy. W praktyce bywa mylona z przerwą lunchową (obiadową - niewliczaną do czasu pracy, trwającą do 60 minut) lub z 15-minutową przerwą po każdych 6 godzinach pracy, wliczaną do czasu pracy, a to zupełnie inne mechanizmy.

Do 18 dni roboczych rocznie z tej przerwy w 2026 roku - skąd ta liczba? Wyliczenie

Matematyka jest jasna i czytelna - przerwa monitorowa w skali roku to aż 18 dni roboczych (z małym hakiem) korzystania z tej przerwy. Wystarczy przeliczyć 5 minut dziennie na skalę dni roboczych występujących w roku.

Przykład

Jeśli ktoś pracuje przy monitorze przez pełne 8 godzin dziennie, to w ciągu dnia wychodzi mu 7 przerw monitorowych po 5 minut. Nie osiem przerw, bo po ostatniej godzinie pracy przerwy już nie ma: praca się kończy, a ósmej godziny pracy tak naprawdę nie ma pełnej, w wyniku wcześniejszych przerw wliczanych do czasu pracy). To daje łącznie:

  • 35 minut dziennie,
  • przy 251 dniach roboczych w roku 2026 daje to: 35 min × 251 = 8 785 minut = 146 godzin 25 minut,
  • a to odpowiada 18 dniom roboczym po 8 godzin - w zaokrągleniu do pełnych dni.

Uwaga: to oczywiście nie jest dodatkowy urlop ani dni wolne. To czas w trakcie dnia, który i tak jest płatny, bo wchodzi do czasu pracy - ale z perspektywy zdrowia i organizacji pracy to realna, duża pula czasu, którą możesz stracić na odpoczynek od monitora, jeżeli z niej nie korzystasz.

Okulary albo soczewki: ważna różnica po nowelizacji sprzed lat, bo już nie tylko okulary

Drugi element, o którym wiele osób dowiaduje się dopiero pocztą pantoflową w pracy, to obowiązek korekcji wzroku. Pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikom okulary lub szkła kontaktowe korygujące wzrok, zgodnie z zaleceniem lekarza, jeżeli badania okulistyczne w ramach profilaktycznej opieki zdrowotnej wykażą potrzebę ich stosowania podczas pracy przy monitorze.

Państwowa Inspekcja Pracy wprost podkreśla dwie praktyczne aspekty, o których trzeba pamiętać, a które często umykają, jako szczegóły:

  • znaczenie ma zalecenie lekarza z badań profilaktycznych (to nie jest refundacja dowolnych okularów kupionych samodzielnie),
  • i znaczenie ma też próg pracy przy monitorze: obowiązek dotyczy tych, którzy pracują przy urządzeniu z monitorem co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy.

Jak firmy realizują obowiązek zapewnienia okularów i soczewek i czemu w praktyce to generuje tyle chaosu

Przepisy mówią "zapewnić", ale nie narzucają jednego schematu rozliczenia. PIP wyjaśnia, że szczegóły (np. limit kwoty, częstotliwość, dokumenty) powinny zostać doprecyzowane w regulaminie pracy albo innym akcie wewnętrznym (np. zarządzeniu).

W praktyce najczęściej wygląda to tak: pracownik przynosi zalecenie z medycyny pracy + fakturę, a pracodawca zapewnia zakup albo refunduje do określonego limitu. Dodatkowo, to powinno wynikać z procedury obowiązującej w zakładzie pracy.

Przenośny laptop też się liczy: czyli kiedy pracodawca ma zapewnić stanowisko monitorowe do pracy z laptopem?

PIP zwraca również uwagę, że gdy przenośny sprzęt (np. laptop) jest używany na danym stanowisku co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy, to stanowisko powinno być doposażone m.in. w zewnętrzny monitor lub podstawkę (żeby górna krawędź ekranu była na wysokości oczu) oraz dodatkową klawiaturę i mysz. To ma ograniczać przeciążenia szyi, barków i nadgarstków.

Kadry
Od ilu lat można pracować? Kodeks pracy wskazuje konkretny wiek
08 maja 2026

Od ilu lat można legalnie pracować? Kodeks pracy wskazuje konkretny wiek - młodociany to osoba od 15. do 18. roku życia, ale czy można pracować wcześniej? Jakie są zasady prawa pracy w tym zakresie?

Co za wsparcie z ZUS dla Osób z Niepełnosprawnościami - już jest! [ważny komunikat z ZUS z 8 maja 2026]
08 maja 2026

W dniu 8 maja 2026 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych opublikował istotny komunikat dotyczący wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami. Kluczowym elementem wydarzenia inauguracyjnego było zaprezentowanie nowego informatora pt. „Wsparcie na każdym etapie życia. Przewodnik dla osób z niepełnosprawnościami, ich rodzin i opiekunów”. Publikacja ta, będąca efektem współpracy z takimi instytucjami jak CIOP-PIB, PFRON, NFZ czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, systematyzuje wiedzę o dostępnej pomocy. Przewodnik został podzielony na sekcje dedykowane poszczególnym grupom wiekowym, obejmując w nich zagadnienia edukacji, ochrony zdrowia, wsparcia finansowego oraz kwestii prawnych.

Wynagrodzenie 2026: od czerwca będzie podwyżka. Ile minimum może otrzymać młodociany pracownik?
08 maja 2026

Ile wynosi wynagrodzenie młodocianego pracownika w 2026 r.? Kolejna podwyżka wynagrodzenia już w czerwcu. Jakie jest minimalne wynagrodzenie na umowie o pracę w celu przygotowania zawodowego, a jakie na umowie o prace lekkie?

Najniższa krajowa i stawka godzinowa 2026 i 2027 r.
08 maja 2026

Na umowie o pracę najniższa krajowa wynosi 4806 zł brutto. Na umowie zlecenie obowiązuje najniższa stawka godzinowa 31,40 zł brutto. Ile wychodzi netto dla zleceniobiorcy? Porównując, jak najniższa stawka zmieniała się na przestrzeni lat, można oszacować, ile wyniesie w 2027 r. Zależy to również od kilku czynników.

Coraz więcej seniorów nie rezygnuje z pracy. Dlaczego emeryci wybierają biuro zamiast kanapy?
08 maja 2026

Rosnąca liczba emerytów dorabiających do świadczeń obnaża słabości systemu - czytamy w „Rz". Dla jednych seniorów to sposób na dodatkowy dochód, dla innych - okazja do życia towarzyskiego i aktywności. Eksperci ostrzegają jednak, że dorabianie do emerytury nie zawsze rozwiązuje problem niskich świadczeń w dłuższej perspektywie.

Podwyżka wynagrodzeń już od 1 lipca 2026 r. Minimalne wynagrodzenie wyniesie od 10 595,24 do 12 714,29 zł [projekt] w zależności od stażu. Kto tyle zarobi? Czy w 2027 i 2028 też planowane są podwyżki?
08 maja 2026

To pewne: od 1 lipca 2026 r. rusza nowa fala podwyżek wynagrodzeń w Polsce (o ok. 1000 zł), a kolejne planowane są na następne lata! Dzięki corocznej waloryzacji minimalna pensja wyniesie od 10 595,24 zł do 12 714,29 zł (w zależności od stażu). Cel? Ochrona przed inflacją i docenienie rangi zawodu. Na ostateczne kwoty czekamy, ale najważniejsze pytanie brzmi: kto może liczyć na takie zarobki?

ZUS: na te choroby najczęściej chorują Polacy. Coraz dłuższe zwolnienia lekarskie
08 maja 2026

Zakład Ubezpieczeń Społecznych podał informacje dotyczące zwolnień lekarskich w 2025 roku. Okazuje się, że ZUS zarejestrował 27,5 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy, które skutkowały w sumie 290,5 mln dniami absencji w pracy – o 0,5 mln dni więcej niż rok wcześniej i o 8 mln dni więcej niż w 2021 r. ZUS podał też najczęstsze choroby, które powodowały wystawienie zwolnień lekarskich.

Zawód listonosz [WYWIAD]
07 maja 2026

Zawód listonosz - jak zmienia się charakter pracy wraz ze zmianami zachodzącymi w społeczeństwie? Jakich umiejętności dziś wymaga się od listonosza? Czy ten zawód ma przyszłość? Na pytania odpowiada pan Adam, listonosz Speedmail.

Ochrona przedemerytalna a art. 53 Kodeksu pracy. Kiedy kończy się tarcza ochronna przed wypowiedzeniem umowy?
07 maja 2026

Czy ochrona przedemerytalna chroni nawet w przypadku długiej choroby pracownika? Kiedy pracodawca może zastosować art. 53 Kodeksu pracy? Kiedy kończy się tarcza ochronna przed wypowiedzeniem umowy?

W tym roku przechodzę na emeryturę. Ile urlopu mi przysługuje?
07 maja 2026

Jestem zatrudniona na umowę o pracę. Mój staż pracy wynosi 40 lat. W każdym roku kalendarzowym przysługuje mi 26 dni urlopu wypoczynkowego. W tym roku przechodzę na emeryturę w lipcu. Ile urlopu mi przysługuje?

pokaż więcej
Proszę czekać...