Osoby ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności mogą korzystać z 10 dni dodatkowego urlopu wypoczynkowego. Problem w tym, że prawo do takiego urlopu nabywa się dopiero po roku od otrzymania orzeczenia. Senatorowie chcą to zmienić. Nowe przepisy miałyby wejść w życie na początku 2027 roku.
- Na pierwszy dodatkowy urlop trzeba poczekać
- Nowy projekt w Senacie
- Czy i kiedy możliwe zmiany?
- Dodatkowy urlop pracownika z niepełnosprawnością [FAQ]
Na pierwszy dodatkowy urlop trzeba poczekać
Teraz prawo do pierwszego urlopu dodatkowego osoba z niepełnosprawnością nabywa po przepracowaniu jednego roku pod dniu zaliczenia jej do znacznego bądź umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.
Przypomnijmy, iż chodzi tu co do zasady o 10 dni roboczych w roku kalendarzowym. Wymiar tego urlopu może być nieco niższy, gdy pracownik z niepełnosprawnością skorzysta ze zwolnienia na turnus rehabilitacyjny. Łączny wymiar takiego zwolnienia i dodatkowego urlopu wynosi bowiem maksymalnie 21 dni.
Osoby z niepełnosprawnościami wielokrotnie wskazywały na fakt, iż dodatkowe dni wolne są potrzebne szczególnie w okresie po otrzymaniu orzeczenia. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w ubiegłym roku nie wykluczało dokonania odpowiednich zmian. Podczas prac na jedną z petycji w Sejmie, Piotr Cieszewski z Biura Pełnomocnika Rządu do Spraw. Osób Niepełnosprawnych przekonywał, iż dodatkowy urlop powinien być przyznawany proporcjonalnie podobnie jak w przypadku pracownika podejmującego po raz pierwszy pracę.
Z odpowiedzi na dezyderat w tej sprawie wynika jednak, iż przyjęcia takich zmian mogą obawiać się pracodawcy. Biuro pełnomocnika rządu poprosiło organizację przedsiębiorców o ocenę propozycji rozwiązania kompromisowego dotyczącego pierwszego urlopu dodatkowego - przyjęcie zasad analogicznych do nabywania urlopu przewidzianego w Kodeksie pracy.
„Z otrzymanych odpowiedzi wynika, że zaakceptowanie petycji i likwidacja okresu wyczekiwania na pierwszy dodatkowy urlop wypoczynkowy oznaczałby nałożenie na pracodawców dodatkowych obowiązków organizacyjnych i finansowych, a w konsekwencji może zrazić do zatrudniania osób niepełnosprawnych” – argumentowała w odpowiedzi Maja Nowak, Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych.
Nowy projekt w Senacie
Teraz tematem zajęli się senatorowie. Projekt ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych został wniesiony przez grupę senatorów reprezentowanych przez senatora Krzysztofa Słonia. Komisja Ustawodawcza oraz Komisja Rodziny, Polityki Senioralnej i Społecznej na wspólnych posiedzeniach w dniach 22 kwietnia oraz 19 maja 2026 r. rozpatrzyły projekt w pierwszym czytaniu.
Projekt zakłada, iż osoba z niepełnosprawnością nabywa w roku kalendarzowym, w którym została zaliczona do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, z upływem każdego miesiąca pracy po dniu tego zaliczenia, w wymiarze 1/12 wymiaru tego urlopu.
„Dodatkowy urlop wypoczynkowy ma charakter regeneracyjny i ochronny. Jego celem jest wsparcie osoby z niepełnosprawnością w utrzymaniu zdolności do pracy, ograniczenie ryzyka pogorszenia stanu zdrowia oraz przeciwdziałanie nadmiernemu obciążeniu organizmu. W tym kontekście trudno wskazać racjonalne przesłanki uzasadniające wymóg rocznego okresu oczekiwania na nabycie prawa do tego urlopu liczonego od dnia zaliczenia pracownika do jednego ze stopni niepełnosprawności. Potrzeba zwiększonej regeneracji nie powstaje bowiem po upływie roku, istnieje już w chwili zaliczenia pracownika do jednego ze stopni niepełnosprawności” – uzasadniają autorzy projektu.
Zdaniem Pracodawców RP stopniowe nabywanie prawa do urlopu dodatkowego zabezpieczyłoby także interes pracodawców. „Pozwalałoby na rozłożenie w czasie obciążeń organizacyjnych wynikających ze zmniejszonego czasu pracy nowego pracownika” – podkreśla w opinii do projektu Piotr Rogowiecki, Dyrektor Departamentu Analiz i Legislacji.
Czy i kiedy możliwe zmiany?
Ustawa ma wejść w życie z dniem 1 stycznia 2027 r. Projekt zawiera też przepis przejściowy. Zgodnie z nim, osobie zaliczonej do jednego ze stopni niepełnosprawności w okresie roku przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy dodatkowy urlop będzie przysługiwał w pełnym wymiarze od dnia 1 stycznia 2027 r.
Czy jest szansa na wprowadzenie takich zmian? Oficjalnego stanowiska resortu rodziny nie poznaliśmy podczas wspólnego posiedzenia senackiej Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej i Społecznej oraz Komisji Ustawodawczej, które odbyło się 19 maja 2026 r. Wiceszefowa resortu rodziny Maja Nowak podkreśliła, iż co do zasady kierunek zmian jest słuszny, odpowiada na potrzeby zgłaszane przez środowisko osób z niepełnosprawnościami, ale wymaga dalszych pogłębionych analiz i konsultacji. Stanowisko rządu zostanie prawdopodobnie przedstawione podczas prac w Sejmie.
To czy nowelizacja wejdzie w życie zależy od dalszego przebiegu procesu legislacyjnego. O dalszych pracach nad projektem będziemy informowali na bieżąco.
Dodatkowy urlop pracownika z niepełnosprawnością [FAQ]
Czy dodatkowy urlop przysługuje z lekkim stopniem niepełnosprawności?
Nie, 10 dni dodatkowego urlopu nie przysługuje pracownikom z lekkim stopniem niepełnosprawności.
Jakie jest wynagrodzenie za dodatkowy urlop osoby niepełnosprawnej?
Dodatkowy urlop jest płatny tak samo jak zwykły urlop wypoczynkowy.
Co się dzieje z niewykorzystanym w danym roku dodatkowym urlopem osoby z niepełnosprawnoscią?
Taki urlop nie przepada, a przechodzi na kolejny rok. Zaległy urlop trzeba wykorzystać do końca września następnego roku. Podobnie jak w przypadku zwykłego urlopu wypoczynkowego, prawo do urlopu dodatkowego ulegnie przedawnieniu po upływie 3 lat.
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j. t. Dz. U. z 2025 r., poz. 913; ost. zm. Dz. U. z 2025 r., poz. 1746);
Projekt ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (skierowany do II czytania w Senacie).