REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jakie składki płaci pracodawca?

Donata Hermann
ekspert ds. prawa i rynku pracy
Jakie składki płaci pracodawca? / Fot. Fotolia
Jakie składki płaci pracodawca? / Fot. Fotolia
fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Polski system ubezpieczeń społecznych przewiduje ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe. Osoby pracujące podlegają ponadto ubezpieczeniu zdrowotnemu. Jakie składki płaci pracodawca? Jakim ubezpieczeniom podlega zleceniobiorca? Co należy zrobić w sytuacji zbiegu tytułów do ubezpieczeń?

Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne

Polski system ubezpieczeń, uregulowany Ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych obejmuje:

Autopromocja
  • ubezpieczenie emerytalne, które stanowi formę zabezpieczenia finansowego osoby, która kończy swoją karierę zawodową wraz z osiągnięciem odpowiedniego wieku emerytalnego,
  • ubezpieczenie rentowe, gwarantuje ubezpieczonemu wypłatę świadczeń w przypadku utraty przez niego źródła dochodu spowodowanego inwalidztwem,
  • ubezpieczenie chorobowe, daje możliwość skorzystania ze świadczeń w przypadku choroby lub macierzyństwa, m.in. zasiłku chorobowego, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku opiekuńczego,
  • ubezpieczenie wypadkowe gwarantuje wypłatę świadczeń w przypadku wystąpienia choroby zawodowej lub wypadku przy pracy, m.in. zasiłku rehabilitacyjnego, renty z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Zgodnie z Ustawą o świadczeniach pieniężnych z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, osoby pracujące w Polsce podlegają również ubezpieczeniu zdrowotnemu, dzięki któremu mogą swobodnie korzystać z publicznej służby zdrowia.

Które składki należy opłacać za zatrudnione osoby?

Wszystko zależy od rodzaju zawartego stosunku prawnego, który może być zawarty na podstawie umowy o pracę, umowy cywilnoprawnej czyli umowy agencyjnej, zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego lub umowy o dzieło. Osoba pracująca może wykonywać pracę na podstawie kilku różnych umów, u wielu zatrudniających, w takiej sytuacji mamy do czynienia ze zbiegiem tytułów do ubezpieczeń.

Rekomendowany produkt:  Lista płac - sporządzanie i korekta w praktycznych rozliczeniach

Obowiązek zatrudniającego

Osoba zatrudniająca, którą może być zarówno pracodawca lub dający zlecenie, potocznie nazywany „zleceniodawcą” jest płatnikiem składek, na którym ciąży obowiązek ustalenia jakim ubezpieczeniom podlega osoba zatrudniona, zgłoszenia do ubezpieczeń oraz opłacenia składek za osoby zatrudnione w określonym przepisami prawa terminie.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zadaj pytanie na FORUM

Pracodawca i dający zlecenie to nie jedyni płatnicy składek.

Art. 4, ust. 2 pkt a-z Ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych definiuje płatnika składek.

Pracownik

Pracownik, w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy podlega obowiązkowo wszystkim ubezpieczeniom społecznym oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu. Pracownik podlega tym ubezpieczeniom bez względu na to czy jest studentem do 26 roku życia, emerytem, rencistą i niezależnie od tego czy równocześnie podlega ubezpieczeniu z innego tytułu, np. z tytułu równoległego zatrudnienia na podstawie umowy o pracę.

Osoba, która mimo zawartej umowy o pracę, podpisała z tym samym pracodawcą umowę cywilnoprawną, nadal zachowuje status pracownika z punktu widzenia ubezpieczeń społecznych.

Druga umowa o pracę lub umowa cywilnoprawna zawarta z własnym pracodawcą (z  którym stosunek pracy trwa, zawarty na podstawie umowy o pracę) może zostać zawarta tylko pod warunkiem zatrudnienia w celu wykonywania odmiennych czynności (inne stanowisko pracy) aniżeli tych wskazanych w pierwotnej umowie o pracę.

Honorarium autorskie a składki ZUS

Od 1 marca 2015 r. pracodawca zawarł ze swoim pracownikiem dodatkowo - umowę zlecenia. Pracownik otrzymuje 3000 zł brutto z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę oraz 1000 zł z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy zlecenia. Składki na ubezpieczenia społeczne powinny zostać naliczone i zapłacone od podstawy wynoszącej w tym przypadku: 4000 zł, natomiast składkę na ubezpieczenie zdrowotne należy obliczyć od kwoty 3 451,60 zł (4000zł – 548,40 zł, kwota 548,40 zł jest kwotą składek na ubezpieczenia społeczne finansowaną ze strony pracownika -13,71%).

Przyjmujący zlecenie - zleceniobiorca

W sytuacji gdy osoba wykonuje pracę wyłącznie na podstawie jednej umowy zlecenia, podlega obowiązkowo ubezpieczeniu: emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu i zdrowotnemu. Jedynie ubezpieczenie chorobowe jest dla takiej osoby dobrowolne.

Istnieje jednak wyjątek od tej zasady.

Jeśli zleceniodawca zatrudni na podstawie umowy zlecenia osobę, która nie ukończyła 26 roku życia i jest:

  • uczniem, niezależnie od rodzaju szkoły (szkoły zawodowe, liceum) i trybu nauczania (dziennie, zaocznie),
  • studentem, bez względu na rodzaj szkoły (publiczna, niepubliczna) i tryb nauczania

nie opłaca za nią składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Składki od umowy zlecenia - zmiany 2016

Dobrowolność w przystępowaniu do ubezpieczenia chorobowego oznacza, że ubezpieczony może ale nie musi decydować się na opłacanie składki na to ubezpieczenie. Warto pamiętać, że rezygnacja z opłacania składki na ubezpieczenie chorobowe pozbawia ubezpieczonego prawa do skorzystania ze świadczeń wypłacanych z tego ubezpieczenia, m. in. zasiłku chorobowego z tytułu powstałej niezdolności do pracy lub zasiłku macierzyńskiego w przypadku urodzenia dziecka.

Należy pamiętać o tym, że pracodawca podpisując umowę zlecenia z własnym pracownikiem, który jest studentem do 26 roku życia jest zobowiązany opłacać z tytułu tej umowy wszystkie składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne.

Kilka umów zleceń

Osoba pracująca na podstawie umowy zlecenia może podjąć dodatkowe zatrudnienie na podstawie kolejnej umowy zlecenia (dopuszczalne jest zawarcie kilku umów zleceń).

W takim przypadku, podlega ona obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu i zdrowotnemu. Z pozostałych umów zleceń, osoba ta podlega dobrowolnie wyłączenie ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu.

Składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest od każdej umowy zlecenia.

Przyjmujący zlecenie może zmienić tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń i wskazać „drugą” umowę zlecenia do ubezpieczeń obowiązkowych.

Wynagrodzenie prokurenta a składki ZUS

Może zdarzyć się tak, że zleceniobiorca podpisze drugą umowę zlecenia z tym samym zatrudniającym. Zawarcie drugiej umowy uprawnia tą osobę do dokonania wyboru, która umowa będzie tytułem do obowiązkowych ubezpieczeń. Oczywiście za każdą z tych umów musi być opłacona składka na ubezpieczenie zdrowotne. Zawarcie drugiej umowy zlecenia z tym samym zleceniodawcą jest możliwe pod warunkiem wykonywania przez niego zupełnie innych czynności niż tych wykonywanych na podstawie pierwotnie zawartej umowy zlecenia.

Umowa o pracę i umowa zlecenia z innym zatrudniającym

Zleceniodawca zatrudniający osobę na podstawie umowy zlecenia, która jednocześnie pozostaje w stosunku prawnym zawartym na podstawie umowy o pracę z innym pracodawcą musi ustalić czy z tytułu zawartej umowy o pracę osiąga przychód równy co najmniej minimalnemu wynagrodzeniu za pracę.

Jest to o tyle istotne, że w sytuacji gdy zleceniobiorca osiąga minimalne wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę, z tytułu umowy zlecenia podlega jedynie ubezpieczeniu zdrowotnemu, a ubezpieczenia: emerytalne i rentowe są dla niego dobrowolne.

Jeśli zatrudniony oświadczy, że z tytułu trwającej umowy o pracę nie osiąga minimalnego wynagrodzenia za pracę, zleceniodawca musi opłacić za zleceniobiorcę składkę na ubezpieczenia: emerytalne, rentowe, wypadkowe i ubezpieczenia zdrowotne. Dobrowolna dla zleceniobiorcy będzie jedynie składka na ubezpieczenia chorobowe.

Składka wypadkowa od 1 kwietnia 2015 r.

Umowa o dzieło

Od umowy o dzieło nie opłaca się żadnych składek na ubezpieczenia społeczne ani składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Wyjątkiem jest sytuacja zawarcia przez pracodawcę umowy o dzieło z własnym pracownikiem. W takiej sytuacji przyjmujący zamówienie traktowany jest jako pracownik i od tej umowy będzie konieczne opłacenie wszystkich składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne.

Umowa o dzieło i umowa zlecenia

Zleceniobiorca, który dodatkowo zatrudni się na podstawie umowy o dzieło, nadal obowiązkowo podlega ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu i zdrowotnemu z tytułu umowy zlecenia. Natomiast z tytułu zawartej umowy o dzieło nie będą opłacane żadne składki niezależnie od tego czy umowa o dzieło zawarta została z tym samym czy „obcym” zleceniodawcą. Umowa o dzieło nie stanowi tytułu do ubezpieczeń, chyba że zostaje zawarta z własnym pracodawcą, z  którym łączy tą osobę stosunek pracy zawarty na podstawie umowy o pracę.

Podstawa prawna:

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Jawność wynagrodzeń w Polsce. Jakie zmiany wprowadzi dyrektywa unijna od 2026 roku? Dlaczego warto wiedzieć ile zarabia kolega z pracy?

Różne badania potwierdzają, że wysokość wynagrodzenia jest dla pracowników bardzo ważna ale i tak brak widełek płacowych w ogłoszeniu o pracę zwykle nie zniechęca kandydata do wysłania aplikacji. W naszej kulturze jest często obecna zasada, że o pieniądzach się nie rozmawia. Znajduje to swój wyraz nie tylko w procesie rekrutacji, lecz także przez cały okres zatrudnienia. Jak wynika z raportu Aplikuj.pl "Czy potrafimy rozmawiać o pieniądzach z pracodawcą" z kwietnia 2024 r., ponad połowa pracowników przyznaje, że w ich miejscu nie panuje jawność wynagrodzeń. Jednak już wkrótce ma się to zmienić.

Komunikat MRPiPS: 770 mln zł na dofinansowanie wynagrodzeń osób z niepełnosprawnościami

Łukasz Krasoń, pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych oraz wiceminister rodziny, pracy i polityki społecznej, wspólnie z Ministerstwem Finansów proponuje zwiększyć o 15% stawki dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Wydatki na ten cel wyniosą 220 mln zł w 2024 r. i 550 mln zł w 2025 r.

Zmiany w składce zdrowotnej - prace ruszają już w tym kwartale 2024

Zmiany w składce zdrowotnej już niedługo! Ministerstwo Finansów oraz Ministerstwo Zdrowia poinformowały, że analizy doprowadziły do jednoznacznego wniosku, że wyeliminowanie problemów wymaga wdrożenia zmiany normatywnej na poziomie ustawowym. Na teraz - zatem drugi kwartał 2024 r. przewidziane są prace nad zmianami ustaw. Wejście w życie zaproponowanych zmian w zakresie składki zdrowotnej przewidziane są na 1 stycznia 2025 r.

Pracodawca nie dokonał wpłat do PPK w terminie? Pracownik może żądać odszkodowania i odsetek!

Wpłaty na PPK - co jeśli pracodawca nie dokonał ich w terminie? Pracodawca nie może dokonać zaległych wpłat do PPK nawet na prośbę uczestnika PPK. Musi mu jednak zrekompensować spowodowaną przez siebie szkodę. Chyba, że za nieprzekazanie wpłat do PPK odpowiedzialność ponosi sam uczestnik.

REKLAMA

50 mln zł dla powiatów, w których planowane są zwolnienia grupowe. Sytuacja jest stabilna, pewna i optymistyczna – zapewnia minister pracy

Na ostatnim posiedzeniu Rady Dialogu Społecznego minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk poinformowała o 50 mln zł z Funduszu Pracy dla powiatów, w których planowane są zwolnienia grupowe. Szefowa MRPiPS przedstawiła także informacje o inicjatywach i działaniach podległego jej ministerstwa.

Równość wynagrodzeń kobiet i mężczyzn - zmiany w kodeksie pracy do 2026 r.

Koniec z luką płacową ze względu na płeć. Do 7 czerwca 2026 r. w Kodeksie Pracy zajdą nie małe zmiany! Już niespełna rok temu uchwalono w UE akt prawny na który czekało miliony kobiet. Mowa o dyrektywie w sprawie wzmocnienia stosowania zasady równości wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości. Jednak co z tym faktem zrobiła Polska? Póki co nie wiele. Co więcej już podczas rozmowy rekrutacyjnej czy w ofercie pracy trzeba będzie określić wynagrodzenie - wreszcie będzie więc jawność i przejrzystość zarobków. Czas nagli, ponieważ państwa członkowskie zobowiązane są wprowadzić w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania dyrektywy do dnia 7 czerwca 2026 r. Mamy więc 2 lata na tą rewolucyjną zmianę na ryku pracy.

Zasiłek z ZUS z powodu otyłości - to możliwe!

Otyłość to choroba przewlekła. W niektórych przypadkach otyłość może być wręcz uznana za niepełnosprawność. W związku z tym ZUS, biegli i sąd pracy mogą uznać, że z powodu otyłości przysługuje zasiłek chorobowy czy renta - ponieważ osoba otyła nie jest zdolna do świadczenia pracy. Problem otyłości w Polsce jest ogromny - choruje na nią około 9 mln osób!

Czy można mieć dwie umowy o pracę?

Wiele osób zastanawia się, czy może pracować na podstawie dwóch umów o pracę. O ile, prostą wydaje się odpowiedź na pytanie o dwie umowy na pół etatu, o tyle wątpliwości mogą powstawać przy umowach w wyższym wymiarze czasu pracy. Czy dwie umowy o pracę na pełny etat są możliwe?

REKLAMA

300000 zł dofinansowania z ZUS na poprawę warunków bhp. Wpłynęło ponad 5000 wniosków

W konkursie ZUS na projekty dotyczące poprawy bezpieczeństwa i higieny pracy można zdobyć dofinansowanie w wysokości 300000 zł. Wpłynęło ponad 5000 wniosków.

Będzie waloryzacja o 15 proc. Czy dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych wzrośnie do 4140 zł?

PFRON wypłaca comiesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych. Za pośrednictwem Rady Dialogu Społecznego pracodawcy starają się o zwiększenie tego dofinansowania. Na ostatnim posiedzeniu Rady ogłoszono, że na ten cel udało się wygospodarować 770 mln zł na rok 2024 i kolejny.

REKLAMA