| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | WIDEOAKADEMIA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Urlopy > Wypoczynkowy > Urlop wypoczynkowy nauczyciela

Urlop wypoczynkowy nauczyciela

Zasady nabywania urlopu wypoczynkowego dla nauczycieli zostały uregulowane w Karcie nauczyciela. W sumie nauczyciel ma prawo do 56 dni urlopu wypoczynkowego. W praktyce wiele trudności powoduje rozliczenie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop.

Obiektywne powody

Jeżeli nauczyciel szkoły feryjnej nie skorzystał z wypoczynku z powodu określonego w art. 66 ust. 1 KN [ramka 2], to przysługuje mu urlop w ciągu roku szkolnego, w wymiarze uzupełniającym do 8 tygodni. Należy się on także w ciągu roku szkolnego dyrektorowi i wicedyrektorowi szkoły, którzy na polecenie lub za zgodą organu prowadzącego szkołę nie wykorzystali urlopu w czasie ferii z powodu wykonywania zadań zleconych przez ten organ lub prowadzenia w szkole inwestycji albo kapitalnych remontów.

Ustalenie prawa do uzupełniającego urlopu wypoczynkowego może nastąpić dopiero po zakończeniu ferii zimowych i letnich. [przykład 5]

PRZYKŁAD 5

Bez automatyzmu

Nauczyciel zatrudniony w szkole podstawowej chorował przez 2 tygodnie w czasie ferii zimowych. Na początku czerwca złożył wniosek o udzielnie mu urlopu uzupełniającego w wymiarze 2 tygodni. Nauczyciel ten nie nabył automatycznie prawa do urlopu uzupełniającego i nie może domagać się jego udzielenia. Nabędzie to uprawnienie dopiero, gdy nie wykorzysta 8 tygodni urlopu w czasie trwania ferii letnich. Jeżeli skorzysta z takiego wymiaru urlopu, nie będzie mu przysługiwało prawo do urlopu uzupełniającego.

Wymiar przysługującego nauczycielowi urlopu uzupełniającego oblicza się po ustaleniu, czy skorzystał on z 8 tygodni urlopu, jako różnicę pomiędzy 8 tygodniami (56 dni) a okresem wykorzystanego urlopu. [przykład 6]

PRZYKŁAD 6

Wymiar urlopu uzupełniającego

Nauczyciel chorował w trakcie trwania ferii zimowych oraz w czerwcu i lipcu. Będzie on miał prawo do urlopu uzupełniającego w wymiarze 25 dni kalendarzowych (56 dni minus 31 dni urlopu wykorzystanego w sierpniu).

Prawo do ekwiwalentu

W razie niewykorzystania przez nauczyciela przysługującego mu urlopu wypoczynkowego, z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy, przysługuje mu ekwiwalent pieniężny za okres niewykorzystanego urlopu, nie więcej jednak niż za 8 tygodni w odniesieniu do nauczycieli zatrudnionych w szkole, w której w organizacji pracy przewidziano ferie letnie i zimowe (art. 66 ust. 2 KN).

Przepis ten wiąże nierozerwalnie możliwość otrzymania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy z przysługiwaniem nauczycielowi urlopu wypoczynkowego. Zależność ta jest dość prosta: jeśli pedagogowi przysługiwał urlop wypoczynkowy, będzie mu przysługiwać też ekwiwalent pieniężny w razie jego niewykorzystania. [przykład 7]

PRZYKŁAD 7

Uprawnienie do świadczenia

Jan Cez został zatrudniony na zastępstwo od 1 września 2015 r. Nieobecność nauczyciela zastępowanego miała trwać do 6 maja 2016 r. Jan Cez nabył prawo do urlopu za 2016 r., a tym samym do ekwiwalentu. Przy czym zastosowanie do niego ma art. 64 ust. 5 KN, zgodnie z którym nauczyciel zatrudniony przez okres krótszy niż 10 miesięcy w szkole feryjnej ma prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze proporcjonalnym do określonego w umowie okresu prowadzenia zajęć. Zatem przysługuje mu urlop proporcjonalny w wymiarze 9 dni [5,6 dni (56 dni/10 miesięcy) × 4 miesiące = 22,4, co zaokrąglamy do pełnego wymiaru 23 dni]. Przyjmując, że z przysługującego mu urlopu wykorzystał 14 dni w czasie ferii zimowych, należy mu wypłacić ekwiwalent pieniężny za 9 dni (23 minus 14 dni).

Należy jednak pamiętać o zasadzie, że urlop przede wszystkim powinien być wykorzystany w naturze. Regułę tę podkreśla NSA w wyroku z 25 listopada 2009 r. (sygn. akt I OSK 560/09, LEX nr 586413). Sąd ten dodaje jednocześnie, że jedynie w określonych przypadkach przysługuje ekwiwalent za niewykorzystany urlop. I tak w art. 66 ust. 2 KN wskazano, iż należy się on w razie niewykorzystania urlopu wypoczynkowego z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy. Prawo do ekwiwalentu powstaje więc w momencie zaistnienia tych zdarzeń. Do tej bowiem chwili przysługuje urlop, a nie jego ekwiwalent.

Zobacz serwis: Przerwanie urlopu

Ponadto nie jest dopuszczalne, aby nauczyciel, który pozostaje w zatrudnieniu, a nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego, zawarł z dyrektorem porozumienie na mocy którego szkoła wypłaciłaby ekwiwalent pieniężny, zamiast udzielenia urlopu. Zgoda lub wniosek nauczyciela w tym zakresie nie ma żadnego znaczenia prawnego, gdyż prawo do urlopu wypoczynkowego jest prawem niezbywalnym, którego pracownik nie może się zrzec (art. 152 par. 1 k.p.). [przykład 8] [ramka 2]

PRZYKŁAD 8

Prawo niezbywalne

Nauczycielka zatrudniona w szkole na czas nieokreślony w okresie ferii zimowych przebywała na zwolnieniu lekarskim, a następnie na urlopie macierzyńskim, który skończy się w 20 października 2016 r. Wystąpiła do dyrektora z wnioskiem o wypłacanie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za okres ferii zimowych i wakacji (za 8 tygodni), gdyż nie chce zakłócać organizacji pracy szkoły, a zamiast urlopu w naturze woli otrzymać ekwiwalent pieniężny. Dyrektor nie może przychylić się do wniosku nauczycielki i zobowiązany jest udzielić jej urlopu uzupełniającego w wymiarze 8 tygodni.

Kilka umów w roku szkolnym

W praktyce mogą się pojawić wątpliwości w sytuacji, gdy nauczyciel, po przejściu na emeryturę, zatrudnia się (na kolejną umowę na czas określony) do końca okresu zajęć w danym roku szkolnym. Czy zatem w tym przypadku można mówić, że był on zatrudniony w szkole przez cały okres trwania zajęć i przysługuje mu 56 dni urlopu? Czy należy przyjąć zasadę proporcjonalnego wymiaru urlopu do określonego w umowie okresu prowadzenia zajęć?

Zdaniem Sądu Okręgowego w Ostrołęce, wyrażonym w wyroku z 3 lipca 2014 r. (sygn. akt III Pa 14/14) nauczycielowi w tej sytuacji należy się urlop proporcjonalny (cząstkowy). W tym wymiarze powinien być również wypłacony ekwiwalent. Zdaniem ostrołęckiego sądu w tym przypadku nie ma zastosowania zdanie pierwsze art. 64 ust. 5 KN, który mówi, że nauczyciel zatrudniony przez cały okres trwania zajęć w danym roku szkolnym w szkole feryjnej ma prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze i na zasadach określonych w art. 64 ust. 1 KN (tj. do 56 dni urlopu, obejmującego ferie zimowe i letnie).

Sąd okręgowy w Ostrołęce wyjaśnił, że pierwsza część art. 64 ust. 5 KN ma zastosowanie wyłącznie do nauczycielskich stosunków pracy, których podstawą jest jedna lub kilka umów zawartych na czas określony, które to obejmowałyby cały okres trwania zajęć w danym roku szkolnym. Nie można wobec tego przyjąć, że regulację tę należy stosować także w sytuacji, gdy nauczyciel część roku szkolnego przepracował na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony lub na podstawie mianowania, a następną część na podstawie umowy terminowej, nawet jeżeli łącznie wskazane stosunki pracy trwały przez cały okres trwania zajęć w danym roku szkolnym.

Sprawa rozstrzygana przez ten sąd dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w zespole szkół od 1974 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. 28 października 2011 r. rozwiązano z nią stosunek pracy z powodu uzyskania przez nią uprawnień emerytalnych. Od 2 listopada 2011 r. została ponownie zatrudniona na czas określony, do 29 czerwca 2012 r. Po ustaniu stosunku pracy wypłacono jej ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za 20 dni.

W ocenie nauczycielki szkoła winna była wypłacić jej ekwiwalent za kolejne 22 dni, bowiem świadczenie to przysługiwało jej w łącznym wymiarze za 42 dni (56 dni – 14 dni wykorzystanych ferii zimowych).

Sąd uznał jej żądanie za nieuzasadnione. Wskazał, że nauczycielka 1 stycznia 2011 r. nabyła prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze ferii letnich i zimowych. Przysługujący jej urlop za ten rok wykorzystała w tym okresie. W tym przypadku nabyła jedynie prawo do urlopu wypoczynkowego w roku 2012 r. w wymiarze proporcjonalnym do przepracowanego w tym roku okresu, na podstawie art. 1551 par. 1 pkt 1 k.p.

Zobacz serwis: Umowa o pracę

Wymiar ten powinien zostać wyliczony w tym przypadku za okres 1 stycznia 2012 r. do 29 czerwca 2012 r., czyli za 6 miesięcy (zgodnie z art. 1552a par. 2 k.p. niepełny kalendarzowy miesiąc pracy zaokrągla się w górę, do pełnego miesiąca). Wobec tego, że nauczycielka była zatrudniona na podstawie umowy o pracę krócej niż 10 miesięcy, proporcjonalnie wyliczony wymiar urlopu wynosi 5,6 dnia za każdy przepracowany miesiąc (zaokrąglając w górę dni niepełne), łącznie 34 dni. W okresie pracy wykorzystała ona jednak 14 dni urlopu w czasie ferii zimowych, pozostaje więc 20 dni. Za taki okres szkoła wypłaciła jej ekwiwalent.

Data publikacji:

Ekspert:

Dziennik Gazeta Prawna

Największy polski dziennik prawno-gospodarczy

Autor:

Zdjęcia

kobieta, lato, łąka, trawa, słońce, polana, relaks, popołudnie, wiosna, wakacje, urlop, promienie, marzyć, uśmiech, czas wolny, odpoczynek, natura /fot. Fotolia
kobieta, lato, łąka, trawa, słońce, polana, relaks, popołudnie, wiosna, wakacje, urlop, promienie, marzyć, uśmiech, czas wolny, odpoczynek, natura /fot. Fotolia

Gazeta Samorządu i Administracji598.00 zł

Narzędzia kadrowego

Ośrodki konferencyjno- szkoleniowe

POLECANE

SKŁADKI ZUS

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Adam Misiński

Biegły rewident

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »