Kadry, HR - Praca i Płace - Zasiłki - INFOR.PL

Płatnicy składek muszą naliczać i opłacać za ubezpieczonych składki na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy (FP) i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP). W przypadku ubezpieczeń emerytalnego i rentowych obowiązuje maksymalna roczna podstawę wymiaru składek, po przekroczeniu której składki na te ubezpieczenia nie powinny być obliczane i opłacane. W dalszym ciągu płatnik musi natomiast naliczać i odprowadzać składki na ubezpieczenia chorobowe, wypadkowe, zdrowotne oraz FP i FGŚP.

Ograniczenie podstawy wymiaru

Roczna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie może być wyższa od kwoty odpowiadającej 30-krotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na dany rok kalendarzowy. W 2008 roku tzw. kwota graniczna, po przekroczeniu której nie powinny być obliczane i odprowadzane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, wynosi 85 290 zł. Ustalając, czy nie została przekroczona tzw. kwota graniczna, uwzględnia się przychody ubezpieczonego ze wszystkich tytułów, z których opłacane były składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Nie ma natomiast znaczenia, za jaki okres były one wypłacane. Jeśli przykładowo pracownik w styczniu 2008 r. otrzymał od swojego pracodawcy wynagrodzenie za grudzień ubiegłego roku, to jest ono uwzględniane w podstawie wymiaru składek przy ustalaniu kwoty granicznej w 2008 roku.

Tylko jeden tytuł do ubezpieczeń

Gdy ubezpieczony ma tylko jednego płatnika składek (np. jednego pracodawcę), to płatnik ten sprawdza na bieżąco, na podstawie własnej dokumentacji płacowej, wysokość podstawy wymiaru, od której zostały opłacone składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Jeżeli w danym miesiącu następuje przekroczenie kwoty granicznej, płatnik musi obliczyć i przekazać składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tylko od tej części podstawy wymiaru składek, która nie spowoduje jej przekroczenia.

Obowiązki ubezpieczonego wobec płatników

Jeżeli ubezpieczony, który ma równocześnie dwóch lub więcej płatników składek (np. jest zatrudniony na podstawie dwóch umów o pracę), sam powinien monitorować wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe i w razie przekroczenia kwoty granicznej poinformować o tym płatników.

Przeanalizujmy powyższe na podstawie następującego stanu faktycznego: pracownica jest zatrudniona równocześnie na podstawie dwóch umów o pracę (u pracodawcy A i pracodawcy B). Do lipca 2008 r. na podstawie otrzymanych od pracodawców raportów ZUS RMUA ustaliła, iż podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z dwóch umów w 2008 roku wyniosła 84 tys. zł. Pracownica w sierpniu powinna postąpić w następujący sposób:

• poinformować pracodawcę A, iż za sierpień ma odprowadzić składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy 1290 zł (85 290 - 84 000) oraz pracodawcę B, aby nie odprowadzał za nią składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe albo

• poinformować pracodawcę B, aby to on opłacił składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od kwoty 1290 zł, a pracodawcę A, aby składek nie opłacał, albo

• poinformować dwóch płatników, aby każdy z nich opłacił składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy wymiaru wynoszącej 645 zł.

Każde z wymienionych rozwiązań jest poprawne. Oświadczenia pracownicy powinny być składane na piśmie.

Postępowanie w przypadku nadpłaty składek

Jeżeli mimo przekroczenia rocznej podstawy wymiaru płatnik w dalszym ciągu opłacał za ubezpieczonego składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, musi złożyć za ten okres dokumenty korygujące. Za datę stwierdzenia nienależnie opłaconych składek uważa się datę otrzymania przez ZUS imiennego raportu miesięcznego korygującego i deklaracji rozliczeniowej korygującej.