Kadry, HR - Praca i Płace - Zasiłki - INFOR.PL

Czas pracy kadry zarządzającej i kierowniczej

Mniej gwarancji i ochrony

Pracownikom zarządzającym zakładem pracy kodeks pracy nie gwarantuje 11-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku w

każdej dobie. W przypadku zatem gdy są oni zmuszeni pracować dłużej niż 13 godzin na dobę, co uniemożliwia im korzystanie z określonego w kodeksie pracy okresu wypoczynku, mają prawo do tzw. równoważnego okresu odpoczynku. Powinien on zostać udzielony do końca okresu rozliczeniowego.

Pracownicy uczestniczący w strukturach zarządczych zakładu nie korzystają także z ograniczeń w zakresie wykonywania pracy w porze nocnej. Otóż generalnie czas pracy pracującego w nocy nie może przekraczać osiem godzin na dobę, jeżeli wykonuje on prace szczególnie niebezpieczne albo związane z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym. Zasada ograniczająca pracę nocną nie dotyczy jednak pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy.

Pracownik zatrudniony jest na stanowisku kierownika zespołu księgowego. W rzeczywistości jednak nie ma żadnych kompetencji kierowniczych, a swoją pracę wykonuje na równi z drugim pracownikiem tego zespołu. Pracownika takiego nie można zaliczyć do kadry kierowniczej. Z orzecznictwa SN wynika bowiem, że pracownik, który kieruje komórką organizacyjną wyodrębnioną w strukturze zakładu pracy, nie zajmuje stanowiska kierowniczego w rozumieniu przepisów kodeksu pracy, jeśli kieruje zespołem pracowników przy jednoczesnym wykonywaniu pracy na równi z członkami tego zespołu. Nie chodzi tu jednak o jednakowy zakres obowiązków, ale o sam fakt wykonywania pracy. W opisanej sytuacji głównym przedmiotem pracy kierownika jest nie tyle organizowanie i nadzorowanie procesu pracy w wyodrębnionej komórce organizacyjnej, ile wykonywanie obowiązków związanych z bieżącym funkcjonowaniem zespołu księgowego na równi z innymi pracownikami.

Pracownik zatrudniony na stanowisku dyrektora dużej jednostki organizacyjnej zakładu od kilku miesięcy nadzoruje inną jednostkę z uwagi na chorobę tamtejszego dyrektora. Od stycznia powierzono mu dodatkowo prace związane z dużym projektem. Pracownik wykonuje pracę stale po godzinach bez prawa do rekompensaty finansowej. Zakres obowiązków pracownika zatrudnionego na stanowisku kierowniczym powinien być tak ukształtowany, aby w prawidłowym założeniu mógł je wykonać w ustawowym czasie pracy. O zakresie tych obowiązków decyduje nie tylko rodzaj wykonywanej pracy, ale również rozmiar przydzielonych pracownikowi zadań. W orzecznictwie przyjmuje się, że osoba należąca do kadry kierowniczej ma podstawy zgłaszać roszczenie o zapłatę wynagrodzenia z tytułu pracy nadliczbowej, jeżeli wskutek niezależnej od niego wadliwej organizacji pracy jest zmuszona do systematycznego przekraczania obowiązujących norm czasu pracy. Poza tym przyjmuje się, że gdy zakres lub specyfika powierzonych kierownikowi obowiązków lub inne przyczyny organizacyjne wymuszają stałą pracę nadliczbową, to pracownikowi zajmującemu stanowisko kierownicze należy się wynagrodzenie za nadgodziny.

Kierownik referatu finansowego ma obowiązek codziennie stawić się w pracy na godz. 8, a kończy ją o godz. 16. W ramach powierzonych obowiązków podlega ścisłemu kierownictwu głównego księgowego, wykonując jego polecenia służbowe. W opisanym przypadku czasu pracy kierownika nie można więc określić jako zadaniowego, gdyż pracownik nie układa swojego rozkładu czasu pracy samodzielnie, ma sztywno ustalone godziny pracy i pozostaje pod bezpośrednią kontrolą przełożonego. Zadaniowy czas pracy stosowany jest wobec pracowników, których nie ma potrzeby rozliczać ze sztywno ustalonych godzin pracy i którzy z uwagi na rodzaj powierzonej im pracy mogą sami określać, w jakim czasie będą realizować powierzone im zadania.

Pracownik zatrudniony na stanowisku kierownika filii zakładu wykonuje swoje obowiązki w ramach zadaniowego czasu pracy. Z uwagi na zmiany organizacji pracy pracuje on codziennie po 10 - 12 godzin. W opisanej sytuacji pracodawca winien skorygować zakres zadań dla kierownika filii, aby miał on obiektywną możliwość wykonania ich w ustawowym wymiarze czasu pracy, tj. w przeciętnie 40 godzinach na tydzień. W przeciwnym razie system taki będzie można uznać za wadliwy, a pracownik uzyska prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.

• decydującym czynnikiem dla wykonania pracy jest indywidualne zaangażowanie pracownika, a nie fakt jego uczestnictwa w pracy zespołowej,

• nie ma potrzeby ustalania ścisłych granic czasowych przebywania pracownika na terenie zakładu pracy i pracownik sam określa, w jakim czasie będzie realizować powierzone mu zadania.

Niekiedy pracownicy księgowości pracują dłużej niż zwykle. Wynika to z terminów sprawozdawczych lub potrzeby wdrożenia nowych rozwiązań w zakresie rachunkowości. W takich sytuacjach dłużej pracuje także główny księgowy, który nadzoruje pracę tego działu. Pracownikom wypłacane jest z tego tytułu dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych. Główny księgowy należy do grona osób zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy. Oznacza to, że podlega on takim samym zasadom jak pozostali pracownicy zarządzający. Główny księgowy nie ma zatem prawa do rekompensaty z tytułu pracy nadliczbowej. W opisanym przypadku pracę nadliczbową należy uznać za konieczność wynikającą z zajmowanego stanowiska pracy.