Kadry, HR - Praca i Płace - Zasiłki - INFOR.PL

Czas pracy kadry zarządzającej i kierowniczej

Zakres regulacji

Kodeks pracy nie poświęca osobom należącym do kadry zarządzającej czy kadry kierowniczej zbyt dużo uwagi. Unormowania w tym zakresie ograniczają się zasadniczo do wyłączeń tych grup osób spod ogólnych reguł dotyczących pozostałych pracowników. Dotyczy to w szczególności materii związanej z czasem pracy oraz warunków wynagradzania.

Kodeks pracy nie poświęca osobom należącym do kadry zarządzającej czy kadry kierowniczej zbyt dużo uwagi. Unormowania w tym zakresie ograniczają się zasadniczo do wyłączeń tych grup osób spod ogólnych reguł dotyczących pozostałych pracowników. Dotyczy to w szczególności materii związanej z czasem pracy oraz warunków wynagradzania.

Definicja pracowników zarządzających

Kodeks pracy wyraźnie rozstrzyga, kogo zaliczyć do kadry zarządzającej. Definicja pracowników zarządzających zakładem pracy została bowiem zawarta w przepisach dotyczących czasu pracy. Do grona tych osób wchodzą pracownicy jednoosobowo kierujący zakładem pracy i ich zastępcy lub pracownicy wchodzący w skład kolegialnego organu zarządzającego (np. członkowie zarządu w spółce prawa handlowego lub spółdzielni), a także główni księgowi.

Warto przypomnieć, że w poprzednim stanie prawnym nie było pełnej jasności co do włączenia głównego księgowego w zakres definicji kadry zarządzającej. Wprawdzie w orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreślano, że główny księgowy ma rzeczywisty wpływ na zarządzanie zakładem pracy (wyrok SN z 7 marca 2001 r., I PKN 284/00,OSNAP 2002/23/568), to jednak brak kodeksowej definicji powodował komplikacje. Aktualnie nie ma wątpliwości, że osoby zatrudnione na tym stanowisku podlegają tym samym zasadom co pozostali pracownicy zarządzający w imieniu pracodawcy.

Nadal jednak problem może pojawić się na tle rozbudowanej struktury organizacyjnej zakładu, w której występują stanowiska o różnym zakresie kompetencji i odpowiedzialności. W przypadku takich wątpliwości, należy mieć na uwadze generalną dyrektywę, według której do kadry zarządzającej według kodeksowej definicji zalicza się osoby podejmujące decyzje dotyczące całego zakładu pracy, a nie tylko jego wyodrębnionej części.

Kto jest kierownikiem

Większy problem niż ustalenie kręgu osób zarządzających sprawia określenie, kto należy do kadry kierowniczej firmy. Struktury organizacyjne zakładu mogą bowiem przewidywać różne stanowiska kierownicze, przypisując im różny zakres odpowiedzialności i samodzielności.

Wydaje się więc, że decydujące znaczenie w tym zakresie powinien mieć charakter powierzonych pracownikowi zadań i obowiązków. W razie dalszych wątpliwości należałoby zaś kierować się wytycznymi orzecznictwa Sądu Najwyższego, z których wynika, że chodzi tu o pewne kompetencje decyzyjne i obowiązki nadzorcze. Sama zaś wzmianka w umowie o pracę, iż zajmowane przez pracownika stanowisko ma charakter stanowiska kierowniczego, nie ma decydującego znaczenia.

Powyższe rozróżnienie nie jest tylko kwestią teoretyczną, lecz pociąga za sobą istotne skutki w praktyce. Ma to bowiem istotne znaczenie w zakresie dysponowania pracownikiem i rozliczania jego czasu pracy. Kodeks pracy nie rozstrzyga zaś tej kwestii jednoznacznie, gdyż mówi tylko o kierowniku wyodrębnionej jednostki organizacyjnej, a więc nie o każdym pracowniku, który kieruje zespołem ludzi.

Z uwagi na charakter prowadzonej działalności struktura organizacyjna spółki jest dość rozbudowana. Zarząd spółki wspomaga liczna kadra kierownicza składająca się z dyrektorów, kierowników i ich zastępców, których zakres kompetencji i odpowiedzialności jest zróżnicowany. Pracodawca ma wątpliwość, czy w zakresie rozliczania czasu pracy dyrektor wydzielonej jednostki organizacyjnej spółki, który odpowiada za jej funkcjonowanie, jest osobą zarządzającą zakładem. W takim przypadku wszystko zależy od struktury firmy. Jeżeli ze struktury organizacyjnej zakładu wynika podział na poszczególne jednostki, to osoba kierująca taką wyodrębnioną jednostką nie wchodzi w skład organów zarządzających, lecz należy do kadry kierowniczej zakładu. Do kadry zarządzającej według kodeksowej definicji zalicza się bowiem osoby podejmujące decyzje dotyczące całego zakładu pracy, a nie tylko jego wyodrębnionej części