Pracodawcy prywatni mają pewną dowolność w kształtowaniu kosztów pracy. Zatem w prosty sposób mogą osiągnąć znaczące oszczędności.

Rozliczenia podatkowe

Podmioty dokonujące w ciągu roku wypłat m.in. ze stosunku pracy, stosunku służbowego, pracy nakładczej, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, jak również z innych źródeł mają obowiązek przekazać pracownikom (podatnikom) właściwe informacje lub deklaracje roczne.

Imienna informacja PIT-11

Jeżeli pracownik nie złożył pracodawcy PIT-12, musi rozliczyć się z dochodów samodzielnie, sporządzając zeznanie roczne po zakończeniu roku podatkowego. Z dochodów osiągniętych z pracy pracownik rozlicza się na podstawie dostarczonej mu przez pracodawcę imiennej informacji przygotowanej według ustalonego wzoru PIT-11. W informacji tej pracodawca powinien wykazać wysokość przychodów uzyskanych w ciągu roku ze stosunku pracy (bez przychodów zwolnionych z opodatkowania). Do przychodów z tego tytułu należy zaliczyć:

• wynagrodzenia,
• zasiłki z ubezpieczenia społecznego wypłacone przez zakład pracy ze środków ZUS,
• sumy kosztów uzyskania przychodów potrąconych przy poborze miesięcznych zaliczek,
• kwoty pobranych zaliczek,
• kwoty potrąconych składek na ubezpieczenia społeczne,
• kwoty składek zdrowotnych w części nieprzekraczającej 7,75% podstawy ich wymiaru.

W PIT-11 pracodawca musi także wyszczególnić przychody dodatkowo osiągnięte przez pracownika z tytułu wykonywanej osobiście działalności na podstawie m.in.:

• umowy zlecenia,
• umowy o dzieło,
• powołania do pełnienia funkcji członka zarządu czy rady nadzorczej, z tytułu udziału w organach stanowiących osób prawnych,
• umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem,
• kontraktów menedżerskich.

Pracodawca ma obowiązek sporządzić informację PIT-11 do końca lutego roku następującego po roku podatkowym (art. 39 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dalej updof). Za 2011 r. pracodawca musi wywiązać się z tego obowiązku w terminie do 29 lutego 2012 r. sporządzając PIT-11 w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, z których jeden doręcza podatnikowi, a drugi właściwemu dla podatnika urzędowi skarbowemu. Płatnik może (nie ma takiego obowiązku) sporządzić trzeci egzemplarz, który pozostawi w dokumentacji firmy.

Na podstawie danych zawartych w informacji PIT-11 pracownik sporządza zeznanie roczne.

Informacja PIT-8C

Podmioty, które w 2011 r. dokonały wypłaty należności lub świadczeń z tzw. innych źródeł, od których nie były zobowiązane pobrać zaliczki na podatek dochodowy (ani podatku zryczałtowanego), mają obowiązek sporządzić dla podatników informację PIT-8C (art. 42a updof). Za 2011 r. należy ją przekazać do 29 lutego 2012 r. podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania podatnika, a w przypadku osób, które nie mają miejsca zamieszkania na terytorium Polski – urzędowi skarbowemu właściwemu w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

W PIT-8C należy wykazać przychody podlegające opodatkowaniu, których nie można zakwalifikować do takich źródeł, jak:

• stosunek pracy,
• działalność wykonywana osobiście,
• działalność gospodarcza,
• kapitały pieniężne.

Do przychodów z innych źródeł należy zaliczyć m.in.:

• wartość bonów wydanych przez związki zawodowe swoim członkom,
• wartość paczek przekazanych związkowcom przez związek zawodowy,
• zasiłki z ubezpieczenia chorobowego wypłacone zleceniobiorcom,
• nagrody przyznane w ramach konkursów organizowanych przez firmę,
• odszkodowania na rzecz osób trzecich.

Roczna deklaracja PIT-4R

Płatnicy (pracodawcy, zleceniodawcy) mają obowiązek sporządzić roczną deklarację PIT-4R o pobranych w poszczególnych miesiącach roku podatkowego zaliczkach na podatek dochodowy (art. 38 ust. 1a updof). Termin złożenia urzędowi skarbowemu deklaracji rocznej PIT-4R upływa z końcem stycznia następnego roku podatkowego, tj. 31 stycznia 2012 r. za 2011 r.