Zakres pojęcia „czyn nieuczciwej konkurencji” zawiera art. 3 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (zwanej dalej ustawą), ponieważ jest to pojęcie, które obejmuje wiele, często znacznie różniących się od siebie zachowań przedsiębiorców. W ust. 1 tego przepisu określono kategorię czynów nieuczciwej konkurencji, które polegają na działaniu nie tylko sprzecznym z prawem lub z dobrymi obyczajami, ale również zagrażającym interesowi innego przedsiębiorcy lub klienta.

Nie każde naruszenie określonej normy prawnej będzie równocześnie stanowić czyn nieuczciwej konkurencji, lecz tylko takie, które podjęte zostało w ramach działalności gospodarczej i którego skutkiem będzie naruszenie lub zagrożenie interesu innego przedsiębiorcy lub klienta. Istotą czynu nieuczciwej konkurencji z art. 3 ustawy jest uzyskanie dla siebie korzyści kosztem rywala rynkowego.

Czyn nieuczciwej konkurencji może zostać popełniony przez przedsiębiorcę, przy czym „przedsiębiorcami – w rozumieniu ustawy – są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które prowadząc, chociażby ubocznie, działalność zarobkową lub zawodową uczestniczą w działalności gospodarczej”. (art. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji). Ustawa dopuszcza również w niektórych przypadkach popełnienie czynu nieuczciwej konkurencji przez inne osoby, jak chociażby przez osobę, która świadczyła u przedsiębiorcy pracę na podstawie stosunku pracy lub innego stosunku prawnego (m.in. art. 11 oraz art. 14 ustawy).

Jaka powinna być treść zakazu konkurencji >>

Kwalifikacja zachowań

Do czynów nieuczciwej konkurencji zalicza się m.in:

• wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa,
• fałszywe lub oszukańcze oznaczenie pochodzenia geograficznego towarów albo usług,
• wprowadzające w błąd oznaczenie towarów lub usług,
• naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa,
• nakłanianie do rozwiązania lub niewykonania umowy,
• naśladownictwo produktów,
• pomawianie lub nieuczciwe zachwalanie,
• utrudnianie dostępu do rynku,
• przekupstwo osoby pełniącej funkcję publiczną,
• nieuczciwa lub zakazana reklama,
• organizowanie systemu sprzedaży lawinowej
• prowadzenie lub organizowanie działalności w systemie konsorcyjnym.

Odpowiedzialność

Przedsiębiorca lub inna osoba wskazana w ustawie, która dokonuje czynu nieuczciwej konkurencji, ponosi odpowiedzialność nie tylko za czyny niedozwolone (delikty) na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, ale również na mocy przepisów karnych.

W razie dokonania czynu nieuczciwej konkurencji przedsiębiorca, którego interes został zagrożony lub naruszony, może żądać:

• zaniechania niedozwolonych działań,
• usunięcia skutków niedozwolonych działań,
• złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie,
• naprawienia wyrządzonej szkody na zasadach ogólnych,
• wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści na zasadach ogólnych,
• zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na określony cel społeczny związany ze wspieraniem kultury polskiej lub ochroną dziedzictwa narodowego – jeżeli czyn nieuczciwej konkurencji był zawiniony (art. 18 ustawy).