Pracownikowi wykonującemu pracę w porze nocnej przysługuje dodatek do wynagrodzenia za każdą godzinę takiej pracy (art. 151⁸ § 1 k.p.). Wysokość tego dodatku jest uzależniona od płacy minimalnej obowiązującej w danym roku, a nie np. od wysokości wynagrodzenia pracownika. Dodatek za pracę nadliczbową stanowi 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę obwiązującego w danym roku. W związku z tym, aby obliczyć dodatek za pracę w nocy w danym miesiącu, wynagrodzenie minimalne należy podzielić przez wymiar czasu pracy na dany miesiąc i wynik pomnożyć przez 20%. Szczegółowe wysokości dodatku w poszczególnych miesiącach 2010 r. zostały przedstawione w poniższej tabeli.

Wysokość dodatku za pracę w porze nocnej w poszczególnych miesiącach 2010 r.

Pracodawcy mogą wprowadzić w swoich zakładach pracy wyższy dodatek za pracę w nocy. Nigdy nie może on być jednak niższy niż określony w przepisach.

Co do zasady dodatek za pracę w porze nocnej przysługuje wszystkim pracownikom wykonującym pracę w tych godzinach niezależnie od tego, czy praca ta była planowana w harmonogramie czy też nie.

Powstaje pytanie, czy pracownicy zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy, tj. główny księgowy i kierownicy wyodrębnionych komórek organizacyjnych, a także zastępcy tych osób, mają prawo do dodatku za pracę w nocy. Należy stwierdzić, że tak. Przepisy płacowe powinny być interpretowane w ścisły sposób. W związku z tym nie można zastosować analogii, że skoro pracownikom tym nie przysługuje dodatek za godziny nadliczbowe, to nie przysługuje im także dodatek za pracę w nocy.

Nadgodziny przy niepełnym etacie >>

Pora nocna

Pora nocna obejmuje 8 kolejnych godzin między 21.00 a 7.00 (art. 151⁷ § 1 k.p.). To pracodawca ustala, które konkretne 8 kolejnych godzin będzie u niego stanowiło porę nocną. Określenie dokładnych godzin trwania tej pory powinno nastąpić w układzie zbiorowym pracy, regulaminie pracy albo w drodze obwieszczenia pracodawcy (w tym przypadku pracodawca powinien w formie pisemnej poinformować pracowników o tych ustaleniach).

Obowiązek ustalenia pory nocnej jest niezależny od tego, czy praca taka jest wykonywana w zakładzie. Obowiązek ten mają również pracodawcy, u których praca wykonywana jest w systemie jednozmianowym i nawet gdy pracodawca co do zasady nie przewiduje pracy w porze nocnej. Pracodawca może zatem jako porę nocną określić czas między: 21.00 a 5.00, 22.00 a 6.00 lub 23.00 a 7.00. Od tego, w jaki sposób zostanie określona pora nocna, będzie zależeć, czy pracownicy zaczynający przykładowo pracę o godzinie 6.30 będą ją wykonywać jeszcze w porze nocnej czy już nie.

Jeżeli natomiast pracodawca nie dopełnił obowiązku określenia, które godziny są w zakładzie porą nocną, należy stwierdzić, że pora nocna obejmuje cały przedział między godzinami 21.00 a 7.00 rano. Nie będzie to więc 8 godzin wybranych przez pracodawcę z trwającego 10 godzin okresu, lecz całe 10 godzin. Za każdą godzinę takiej pracy pracownikowi będzie przysługiwał dodatek.