| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poprzednie tematy > Jak utworzyć fundusz socjalno-bytowy

Jak utworzyć fundusz socjalno-bytowy

Działalność socjalna pracodawców nie ogranicza się tylko do zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Pracodawcy, którzy nie tworzą zfśs i nie wypłacają pracownikom świadczeń urlopowych, prowadzoną przez siebie działalność socjalną mogą zorganizować w dowolny sposób, np. tworząc fundusz socjalno-bytowy.

Celem funduszu socjalno-bytowego, podobnie jak zfśs, może być prowadzenie przez pracodawcę działalności socjalnej na rzecz pracowników. Zasady i warunki przyznawania pomocy rzeczowej czy pieniężnej w ramach funduszu socjalno-bytowego powinny wynikać z zapisów regulaminu tego funduszu.

Zasady tworzenia funduszu

Tworzenie i zasady działania funduszu socjalno-bytowego nie wynikają z żadnych powszechnie obowiązujących przepisów. Fundusz na cele socjalno-bytowe tworzą m.in. na podstawie układu zbiorowego pracy pracodawcy, u których nie funkcjonuje zfśs. Pracodawca, chcąc utworzyć taki fundusz, nie musi spełniać żadnych dodatkowych wymagań, gdyż powszechnie obowiązujące przepisy nie regulują kwestii dotyczącej tworzenia i wydatkowania środków funduszu socjalno-bytowego.

Jedynym aktem prawnym w tym zakresie jest rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, które zwalnia ze składek świadczenia wypłacane z funduszu utworzonego na cele socjalno-bytowe na podstawie układu zbiorowego pracy u pracodawców, którzy nie tworzą zfśs. Należy zatem przyjąć, że do powstania funduszu socjalno-bytowego i do skorzystania ze zwolnień ze składek ZUS świadczeń przyznanych z tego funduszu wystarczające jest zawarcie lub posiadanie układu zbiorowego pracy. Dla pracodawców, u których nie ma układu zbiorowego i którzy zamierzają utworzyć fundusz socjalno-bytowy na innej podstawie niż układ zbiorowy, takie rozwiązanie jest nieopłacalne ze względu na konieczność opłacania składek na ubezpieczenia społeczne od przyznanych świadczeń.

Strony układu zbiorowego mogą dokonać wyboru dużej liczby spraw, które chcą objąć jego postanowieniami. Układ zbiorowy określa przede wszystkim uprawnienia pracowników, przez co należy rozumieć zarówno zapewnienie im określonych praw, jak i obowiązków wynikających z przepisów. Nie ma więc przeszkód, aby w układzie były zamieszczane te obowiązki, które nie są uregulowane przepisami prawa pracy, pod warunkiem że nie spowodują pogorszenia sytuacji pracowników. Ograniczenie przedmiotu (treści) układu obejmuje cztery aspekty:

  • zakaz zamieszczania postanowień mniej korzystnych dla pracowników niż przepisy Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wykonawczych (art. 9 § 2 Kodeksu pracy),
  • zakaz zamieszczania postanowień naruszających prawa osób trzecich,
  • zakaz odmiennego normowania w układzie spraw uregulowanych w przepisach prawa pracy w sposób bezwzględnie obowiązujący,
  • ograniczenia wynikające z przepisów szczególnych.

Wśród spraw regulowanych przez układy zbiorowe pracy mogą znajdować się m.in. warunki tworzenia i funkcjonowania funduszu socjalno-bytowego dla pracowników.

WAŻNE!

Warunki tworzenia i funkcjonowania funduszu socjalno-bytowego mogą znajdować się w układzie zbiorowym pracy.

Pracodawca, tworząc fundusz socjalno-bytowy, w układzie zbiorowym pracy powinien:

  • określić sposób tworzenia tego funduszu (np. wykorzystując te same zasady, które obowiązują przy tworzeniu zfśs),
  • zdefiniować przeznaczenie tego funduszu (celami bytowymi są np. zakwaterowanie pracowników, ich leczenie, zbiorowe żywienie itp.),
  • określić krąg osób uprawnionych do korzystania ze świadczeń finansowanych z tego funduszu,
  • ustalić zasady ubiegania się i przyznawania świadczeń z funduszu (w tym przypadku nie muszą być stosowane te same kryteria socjalne, które zostały określone w ustawie o zfśs).

Uszczegółowienie powyższych zasad powinno znajdować się w regulaminie funduszu socjalno-bytowego opracowanego przez pracodawcę w porozumieniu ze związkami zawodowymi.

Przeznaczenie funduszu

Podstawowym celem, dla którego pracodawcy tworzą fundusz socjalno-bytowy, jest zapewnienie pomocy pracownikom znajdującym się w trudnej sytuacji życiowej i rodzinnej.

Fundusz na cele socjalno-bytowe jest bowiem:

  • zakładowym funduszem specjalnym,
  • tworzony w celu realizacji socjalnych potrzeb pracowników (będą nimi potrzeby pracowników niezwiązane bezpośrednio z wynagrodzeniem, np. zapomogi, świadczenia związane z wypoczynkiem urlopowym pracowników itp.).

Ze względu na brak ustawowych ograniczeń dotyczących zasad gospodarowania środkami tego funduszu, pracodawcy mogą określić te reguły po uzgodnieniu ze związkami zawodowymi. Zakres działalności socjalnej funduszu socjalno-bytowego może być znacznie szerszy niż w przypadku zfśs. Pojęcie działalności socjalnej i bytowej nie jest w tym przypadku zdefiniowane i ograniczone przepisami. Pracodawcy tworzący zakładowy fundusz socjalno-bytowy mogą zatem prowadzić działalność w granicach zfśs, jak również ograniczać ją lub rozszerzać. Taki fundusz daje pracodawcom znacznie większe możliwości w określaniu, na jakie cele i w jaki sposób jego środki będą wydatkowane.

Świadczenia z funduszu

Z funduszu socjalno-bytowego pracodawcy mogą finansować wszelkie świadczenia, które, co do zasady, nie mogłyby być finansowane ze środków zfśs, np.:

  • koszty prowadzenia tzw. przyzakładowego żywienia zbiorowego (stołówek, restauracji, barów itp.),
  • opiekę zdrowotną dla pracowników i współpracowników,
  • koszty dojazdów do pracy,
  • wydatki związane bezpośrednio z obchodami jubileuszy zakładowych, świąt branżowych, kościelnych itp.,
  • szkolenia i inne wydatki na podnoszenie kwalifikacji zawodowych pracowników i współpracowników.
reklama

Autor:

specjalista w zakresie prawa pracy

Źródło:

INFOR

Narzędzia kadrowego

POLECANE

UMOWY ZLECENIA 2017

reklama

Ostatnio na forum

Eksperci portalu infor.pl

Mateusz Kobyliński

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »