| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poprzednie tematy > Zasady ponoszenia kosztów sądowych w sprawach ze stosunku pracy

Zasady ponoszenia kosztów sądowych w sprawach ze stosunku pracy

Między pracodawcą a pracownikiem może dojść do sporu w zakresie łączącego ich stosunku pracy. Mówimy wtedy o sporze indywidualnym, który należy wyraźnie odróżnić od sporu zbiorowego. Ten drugi toczy się między pracownikami reprezentowanymi przez związki zawodowe a pracodawcą lub grupą pracodawców i dotyczy zbiorowych warunków pracy, płacy lub innych świadczeń.

Pozostałe koszty

Oprócz kosztów sądowych do kosztów procesu należy zaliczyć także pozostałe wydatki ponoszone przez strony w celu należytej obrony swoich interesów.

Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie (art. 98 § 2 i § 3 Kodeksu postępowania cywilnego). Suma kosztów przejazdów i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu procesowego. Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.

W przypadku pozostałych kosztów procesu funkcjonuje ogólna zasada ponoszenia kosztów, polegająca na tym, że strona przegrywająca sprawę jest zobowiązana zwrócić przeciwnikowi, na jego żądanie, koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Ustawowe lub sądowe zwolnienie pracownika z kosztów sądowych nie zwalnia go w przypadku przegrania sprawy z obowiązku zwrotu przeciwnikowi poniesionych przez niego kosztów procesu. Jeśli powództwo pracownika zostanie oddalone, a pracodawca poniósł koszty procesu, np. związane z ustanowieniem pełnomocnika, to wówczas ma on prawo do ich zwrotu przez pracownika.

PRZYKŁAD

Pracownik przegrał w sądzie pracy sprawę przeciwko pracodawcy o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy. Sąd zasądził koszty zastępstwa procesowego od pracownika na rzecz byłego pracodawcy. Pracownik wniósł apelację od wyroku sądu I instancji.

Wprawdzie pracownik, który przegrał postępowanie sądowe w sprawach z zakresu prawa pracy, jest zobowiązany do zwrotu, na żądanie pracodawcy, poniesionych przez niego kosztów sądowych, w tym zastępstwa procesowego, jeśli pracodawca był reprezentowany przez adwokata lub radcę prawnego, to jednak obowiązek ten staje się wymagalny z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. Ponieważ pracownik wniósł odwołanie, orzeczenie sądu I instancji nie stało się prawomocne, więc pracodawca nie otrzyma na tym etapie postępowania zasądzonych dla niego kosztów.

Zwolnienie z kosztów

Zarówno pracownik, jak i pracodawca mogą wnosić do sądu o zwolnienie z kosztów sądowych, jeśli znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. Pracownik lub pracodawca będący osobą fizyczną może dochodzić zwolnienia z kosztów sądowych, jeśli złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku koniecznego do utrzymania siebie i rodziny. Pracodawca niebędący osobą fizyczną również może domagać się zwolnienia z kosztów sądowych, jeżeli wykaże, że nie posiada środków finansowych na ich uiszczenie (art. 103 ustawy o kosztach sądowych).

Strona zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych nie musi uiszczać także opłaty sądowej (art. 100 ustawy o kosztach sądowych).

Postępowanie uproszczone

W sprawach pracowniczych przewidziana jest uproszczona procedura prowadzonego postępowania w sytuacji, gdy zezwalają na to przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Postępowanie uproszczone przebiega na innych zasadach niż postępowanie zwykłe. Jego cechą szczególną jest znaczne odformalizowanie całej procedury. Przepisy o postępowaniu uproszczonym stosuje się w sprawach należących do właściwości sądów rejonowych o roszczenia wynikające z umów, o ile wartość przedmiotu sporu nie przekracza 10 000 zł (art. 5011 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego).

W postępowaniu uproszczonym z zakresu prawa pracy nie stosuje się niektórych przepisów właściwych dla tego trybu w innych sprawach, aby w ten sposób zapewnić pracownikowi jak najlepszą ochronę.

Niewątpliwym atutem postępowania uproszczonego jest szybka i prosta procedura, a także ograniczone w kosztach postępowanie. W postępowaniu uproszczonym pracownik nie ponosi żadnych kosztów opłaty sądowej od wniesienia pozwu, natomiast pracodawca podlega przepisom ogólnym. Pozew wniesiony przez pracodawcę w postępowaniu uproszczonym podlega opłacie stałej, a nie stosunkowej. Opłata ta wynosi przy wartości przedmiotu sporu lub wartości przedmiotu umowy:

  • do 2000 zł - 30 zł;
  • ponad 2000 zł do 5000 zł - 100 zł;
  • ponad 5000 zł do 7500 zł - 250 zł;
  • ponad 7500 zł - 300 zł.

PRZYKŁAD

Spółka komandytowa „Robaczewski i wspólnicy” złożyła pozew w postępowaniu uproszczonym domagając się od pracownika zasądzenia kwoty 3000 zł z tytułu weksla pracowniczego za zniszczenie powierzonego mienia. Pracodawca od pozwu wniesie opłatę w wysokości 100 zł.

Arbitraż

Warto również wspomnieć o jeszcze jednej alternatywie dla sądu powszechnego. Indywidualne spory z zakresu prawa pracy mogą zostać poddane rozstrzygnięciu przed sądem polubownym (arbitrażowym), jeśli strony sporu zawrą umowę, tzw. zapis na sąd polubowny.

Sądownictwo polubowne jest dużo tańsze niż sądownictwo powszechne. Konkretne koszty i sposób ich ponoszenia wynikają z tabeli opłat przyjętej przez dany sąd. Najczęściej opłatami przed sądem arbitrażowym (należnościami sądowymi) są: opłata rejestrowa, wpis pobierany proporcjonalnie do wartości przedmiotu sporu, opłata od zarzutów na niewłaściwość sądu, opłata od żądania o wyłączenie arbitra, oplata za całościowy odpis akt sprawy, opłata za częściowy odpis akt sprawy, opłata mediacyjna. Strona wnosząca pozew jest zobowiązana uiścić opłatę rejestrową oraz wpis jednolity.

Wydatki arbitrażowe to koszty związane z czynnościami sądowymi w toku postępowania (koszty opinii biegłych, koszty wezwania świadków, koszty tłumaczy, koszty postępowania związane z przeprowadzeniem go w innym miejscu niż siedziba sądu arbitrażowego, koszty podróży arbitrów). Zasadą jest, że sąd arbitrażowy zasądza od strony przegrywającej spór na rzecz strony wygrywającej koszty postępowania, natomiast przy ugodzie koszty wzajemnie się znoszą, co oznacza, że każda strona ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie.

Podstawa prawna:

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Anna Prymakowska

Ekoconsultant sp. z o.o.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »