Kadry, HR - Praca i Płace - Zasiłki - INFOR.PL

Czy urząd skarbowy może wystąpić do pracodawcy o potrącenie z pensji pracownika zaległego podatku i do jakiej wysokości są wynagrodzenia za prace wolne od egzekucji administracyjnej?

Przepisy ustawy o egzekucji administracyjnej przewidują możliwość dokonania egzekucji należności podatkowych z wynagrodzenia za pracę. Egzekucję taką można przeprowadzić w przypadku, gdy podatnik nie uiści w terminie należnego podatku w całości lub w części. W takiej sytuacji organ egzekucyjny, którym najczęściej jest naczelnik urzędu skarbowego właściwego dla podatnika, jest uprawniony do skierowania przeciwko podatnikowi zalegającemu z zapłatą podatku (dłużnikowi) egzekucji, która może objęć również wynagrodzenie za pracę poprzez jego zajęcie. W praktyce takie sytuacje będą dotyczyły w szczególności osób fizycznych, które oprócz wynagrodzenia za pracę osiągają także dochody z innych źródeł lub osób, które obowiązane są do zapłaty podatków lokalnych, np. podatku od nieruchomości i w związku z tym wystąpiły u ich zaległości podatkowe.

Upomnienia lub decyzja

Dla skutecznego wszczęcia egzekucji zazwyczaj konieczne jest doręczenie podatnikowi tzw. upomnienia, choć należy pamiętać, że nie jest to wymagane we wszystkich przypadkach. Od dnia doręczenia upomnienia do dnia wszczęcia egzekucji powinno minąć siedem dni.

Upomnienie nie jest jednak konieczne, gdy chodzi o zapłatę zaległego podatku wynikającego z doręczonej podatnikowi decyzji określającej zobowiązanie podatkowe. Sytuacja taka ma miejsce, gdy organ podatkowy ustali w toku kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego, że np. podatnik wyliczył w swoim zeznaniu rocznym należny podatek w kwocie niższej niż faktycznie powinna być wyliczona, gdyż nie ujął w tym zeznaniu przychodów osiągniętych oprócz wynagrodzenia za pracę. Jeśli podatnik nie zapłaci brakującej kwoty podatku wraz z odsetkami niezwłocznie po doręczeniu mu decyzji, organ podatkowy może wszcząć egzekucję bez przesłania upomnienia.

Choć decyzja taka jest wykonalna natychmiast (inaczej niż w przypadku tzw. decyzji ustalających, które mają 14-dniowy termin na wykonanie, lecz te wydawane są w rzadszych przypadkach), organ podatkowy zazwyczaj czeka kilka - kilkanaście dni, żeby podatnik dobrowolnie uiścił podatek. Dopiero w braku dobrowolnego wykonania organ podatkowy przystępuje do egzekucji.

Tytuł wykonawczy

Dla wszczęcia egzekucji, niezależnie od tego, z czego wynika zaległość podatkowa, niezbędny jest dokument określany jako tytuł wykonawczy. Podstawą wystawienia tytułu wykonawczego może być deklaracja podatkowa złożona przez podatnika (dotyczy to między innymi podatków dochodowych oraz podatku od towarów i usług) bądź decyzja wydana w rezultacie postępowania podatkowego.

Konieczne jest także zawiadomienie o zajęciu wierzytelności, tj. w tym przypadku wynagrodzenia za pracę, które musi zostać doręczone dłużnikowi tej wierzytelności, czyli pracodawcy, w formie pisemnej. Od momentu otrzymania takiego zawiadomienia pracodawca nie może wypłacić pracownikowi kwoty wyższej niż ta, która została określona jako wolna od egzekucji. Za złamanie tego zakazu grozi pracodawcy (lub kierownikowi zakładu pracy - jeśli pracodawcą nie jest osoba fizyczna) sankcja w postaci 3800 zł. Kara ta może być powtarzana.