| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Leksykon kadrowca > Nadużycie prawa podmiotowego

Nadużycie prawa podmiotowego

Nadużycie prawa podmiotowego – konstrukcja prawa, która umożliwia sądom weryfikowanie przepisów prawa pracy pod względem zgodności z wartościami ogólnie akceptowanymi przez społeczeństwo (odsyła do ocen i wartości istniejących poza systemem norm prawa pracy). Jak podkreślił Sąd Najwyższy w jednym ze swoich orzeczeń – wykonywanie prawa w stosunkach pracy podlega ocenie sądu pracy w aspekcie zasad współżycia społecznego, co nie narusza gwarantowanych przez konstytucję praw obywatelskich.

Zasada, w myśl której nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego, wyrażona w art. 8 k.p. stanowi powtórzenie art. 5 k.c., co szczególnie podkreśla jej wagę i miejsce w systemie prawa. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.

Rozstrzygnięcie co do zastosowania w danym stanie faktycznym tej klauzuli generalnej zależy od całokształtu występujących w sprawie konkretnych okoliczności indywidualnie ocenianych. Do sądu należy decyzja o potrzebie i sposobie zastosowania całościowo ocenionych zasad współżycia społecznego w okolicznościach konkretnej sprawy, nie zaś uściślenie zastosowanych zasad. Sformułowana w art. 8 k.p. klauzula zasad współżycia społecznego wyznacza granice, w których ramach dopuszczalne jest korzystanie z praw podmiotowych w stosunkach pracy. Jednak w konkretnej faktycznej sytuacji może się okazać, że korzystanie z tego prawa oznaczałoby naruszenie (wykroczenie poza granice) zasad współżycia społecznego.

Przepis umożliwia dokonanie oceny organowi stosującemu prawo, a także sądowi pracy, czy korzystanie przez uprawnionego z zagwarantowanego mu przepisami prawa pracy prawa podmiotowego mieści się, czy też wykracza poza granice zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa.

Ciężar dowodu w przedmiocie oceny określonego zachowania się jako nadużycia prawa obciąża tego, kto zarzuca drugiej stronie naruszenie zasad współżycia społecznego. Sprzeczność z zasadami współżycia społecznego nie musi być jednak zawiniona przez stronę. Na przepis art. 8 k.p. nie może powoływać się jedynie strona stosunku pracy, która lekceważy i narusza zasady współżycia społecznego, sama zaś klauzula generalna nie może stanowić podstawy roszczeń pracowniczych.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Marta Jeleń

Radca prawny LL.M.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »