| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Wynagrodzenia > Składniki wynagrodzenia > Kiedy pracownik ma prawo do premii regulaminowej, a kiedy może otrzymać premię uznaniową

Kiedy pracownik ma prawo do premii regulaminowej, a kiedy może otrzymać premię uznaniową

W obowiązującym w naszym zakładzie regulaminie zapisaliśmy, że pracownikowi zatrudnionemu na stanowisku przedstawiciela handlowego może być wypłacona premia uznaniowa. Decyzję o jej przyznaniu, w wysokości nie większej niż 20% wynagrodzenia zasadniczego wynikającego z umowy o pracę, podejmuje bezpośredni przełożony pracownika po przeanalizowaniu osiągniętego przez niego poziomu sprzedaży naszych artykułów. Co do zasady, wysokość premii jest ustalana procentowo w zależności od liczby umów sprzedażowych zawartych przez pracowników z naszymi klientami. Ostatnio jeden z pracowników zażądał wypłaty premii uznaniowej, której nie przyznał mu przełożony ze względu na nieobecność pracownika w pracy przez znaczną część miesiąca z powodu choroby i w związku z tym niższą sprzedaż. Czy w razie niewypłacenia premii pracownik będzie mógł wystąpić do sądu z roszczeniem o jej wypłatę?

Aby prawidłowo zakwalifikować wypłacany przez Państwa składnik wynagrodzenia, niezbędne w tym zakresie jest odwołanie się do poglądów prezentowanych w doktrynie prawa pracy oraz orzeczeń Sądu Najwyższego. Kryterium decydującym o charakterze premii jest jej roszczeniowość (nie nazwa), a więc prawo pracownika do żądania jej wypłaty.

Premia uznaniowa

Premia uznaniowa jest świadczeniem, do którego prawo jest uzależnione od woli (uznania) pracodawcy, a nie od spełnienia konkretnych warunków jej przyznawania. Fakt nieprzyznania pracownikowi takiego świadczenia nie powoduje zatem powstania po jego stronie roszczenia o jego wypłatę, a tym samym nie ma on możliwości dochodzenia tego składnika przed sądem. W pierwszej kolejności, o uznaniowości danego świadczenia będzie decydować przepis aktu wewnątrzzakładowego lub umowy o pracę, z którego będzie jednoznacznie wynikać, że o przyznaniu premii decyduje pracodawca (np. bezpośredni przełożony pracownika). W zakwalifikowaniu premii jako uznaniowej nie przeszkadza także zapis wskazujący np. maksymalną wysokość premii czy warunek nienagannej pracy. Tego typu przesłanki nie wprowadzają bowiem konkretnych i sprawdzalnych kryteriów przyznawania premii. Tym samym nie można uznać, że wpływają na zmianę charakteru danego świadczenia na premię regulaminową. W wyroku z 6 czerwca 2000 r. (I PKN 705/99, OSNP 2001/24/713) Sąd Najwyższy stwierdził, że premia przewidziana w regulaminie wynagradzania, której wypłata jest uzależniona od jej uruchomienia i szczegółowego ustalenia warunków premiowania przez pracodawcę, do czasu wykonania tych czynności jest tzw. premią uznaniową (nagrodą).

Korzyści (+)

Określenie przez pracodawcę maksymalnej wysokości premii uznaniowej nie powoduje zmiany charakteru tego świadczenia.

Ustalanie roszczeniowości premii nie może nastąpić w oderwaniu od rzeczywistych zasad jej przyznawania. A zatem, ocenie sądu mogą podlegać również faktyczne kryteria przyznawania premii stosowane przez pracodawcę, a nie tylko określone na piśmie. O tym, czy przyznane pracownikowi świadczenie jest premią regulaminową czy premią uznaniową, nie decyduje zatem nazwa świadczenia, ale sposób określenia warunków nabycia do niej prawa (niezależnie od tego, czy znajdą się one w przepisach wewnątrzzakładowych). Potwierdził to Sąd Najwyższy, który w wyroku z 31 marca 1980 r. (I PRN 138/79) uznał, że „spełnienie przez pracownika skonkretyzowanych i zobiektywizowanych przesłanek premiowych uzasadnia powstanie po jego stronie prawa podmiotowego do premii, choćby nawet akt prawny normujący warunki i zasady premiowania przewidywał tylko maksymalną wysokość premii bez wskazania jej dolnej granicy, jak również wysokości procentowych wskaźników za wykonanie poszczególnych zadań premiowych. W takiej sytuacji decyzja pracodawcy o przyznaniu premii oraz jej wysokość podlega kontroli sądu. Dopuszczalności tej kontroli nie stoi na przeszkodzie brak regulaminu premiowania”.

Przykładowy zapis w regulaminie wynagradzania dotyczący premii uznaniowej

§ 1. Pracodawca może przyznać pracownikowi premię uznaniową za nienaganne wykonywanie pracy.

§ 2. Premia, o której mowa w § 1, może zostać przyznana w wysokości do 500 zł miesięcznie.

Premia regulaminowa

Premia regulaminowa stanowi składnik wynagrodzenia za pracę, który jest wypłacany po spełnieniu przez pracownika warunków jej uzyskania określonych w przepisach wewnątrzzakładowych lub w umowie o pracę. Pracodawca może swobodnie ukształtować zarówno kryteria przyznawania takiego świadczenia, jak również decydować o tym, kiedy premia regulaminowa nie zostanie pracownikowi przyznana lub jej wysokość ulegnie obniżeniu. W doktrynie prawa pracy uznaje się, że warunki jej przyznania albo nieprzyznania powinny być na tyle precyzyjnie określone, aby premia mogła podlegać kontroli.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Marcin Janiak

Prawnik, ekspert w zakresie prawa cywilnego

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »