| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Wynagrodzenia > Ochrona wynagrodzenia > Potrącenia z wynagrodzenia z umowy cywilnoprawnej

Potrącenia z wynagrodzenia z umowy cywilnoprawnej

W praktyce często zdarza się, że egzekucja komornicza dotyczy należności otrzymywanych przez osoby świadczące pracę w ramach stosunku cywilnoprawnego. W takiej sytuacji podmiot zatrudniający musi rozstrzygnąć, jakie należności podlegają zajęciu, w jakich kwotach i czy w danych okolicznościach należy stosować ograniczenia w dokonywaniu potrąceń.

Kwota wolna od potrąceń

Sprawą dyskusyjną przy potrącaniu należności z umów cywilnoprawnych jest kwestia kwoty wolnej od potrąceń, o której mowa w przepisach prawa pracy. Część ekspertów uważa, że istnieje możliwość jej stosowania, powołując się na literalne brzmienie art. 833 § 2 k.p.c. Przepis ten nakazuje wprost dokonywać zajęcia ze świadczeń powtarzających się, według reguł opisanych w Kodeksie pracy, którego art. 871 ustanawia kwotę wolną od potrąceń na poziomie minimalnej płacy netto. Przeciwko takiemu stanowisku świadczy fakt, że kwota wolna od potrąceń jest pracowniczym instrumentem ochrony przed wysokimi potrąceniami, będącym gwarantem pewnego minimum socjalno-bytowego pracownika poddanego egzekucji administracyjnej czy komorniczej. Instrument ten jest ściśle związany z minimalnym wynagrodzeniem za pracę, które obowiązuje wyłącznie osoby zatrudnione na podstawie stosunku pracy. Przy zatrudnieniu cywilnoprawnym, charakteryzującym się brakiem większości przywilejów właściwych dla umowy o pracę, nie ma wymogu zapewnienia wynagrodzenia za umówione czynności na poziomie ustawowego minimum. Ponadto kwotę wolną od potrąceń przysługującą pracownikom należy ustalać proporcjonalnie do wymiaru ich etatu, a w stosunkach cywilnoprawnych nie występuje kategoria wymiaru czasu pracy i rozróżnienie w tym zakresie.

Przedstawione argumenty przesądzają zatem o słuszności poglądu, w myśl którego do należności z umów cywilnych nie należy stosować kodeksowej kwoty wolnej od potrąceń.

Ocena wysokości kwoty, która ewentualnie może nie podlegać potrąceniom przy umowach cywilnych, należy do organu egzekucyjnego. Podmiot zatrudniający, przygotowując pismo do komornika w odpowiedzi na nakaz zajęcia wynagrodzenia za pracę, zawsze powinien poruszyć tę kwestię, zwracając się z prośbą o wyznaczenie wysokości wolnej od potrąceń w danym przypadku.

Potrącenia ze świadczeń niepieniężnych

Szczególnym utrudnieniem dla działów kadrowo-płacowych są sytuacje, w których osoby poddane egzekucji komorniczej zatrudnione na umowę zlecenia lub o dzieło poza płacą za pracę otrzymują również świadczenia niepieniężne. Takie świadczenia nie podlegają egzekucji, przy czym jeśli stanowią one podstawę zaliczki na podatek i/lub składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, mają wpływ na wysokość kwoty możliwej do potrącenia w konkretnej sytuacji. Jest tak, ponieważ obciążenia na rzecz fiskusa i ZUS (w części finansowanej ze środków zatrudnionego) skalkulowane od wartości świadczeń niepieniężnych pomniejszają kwotę wynagrodzenia do wypłaty. Obciążenia podatkowo-składkowe od sfinansowanych przez podmiot świadczeń niepieniężnych są obowiązkowymi należnościami na rzecz budżetu państwa, tak jak składki i podatek wyliczone od wynagrodzenia za pracę, i z tego powodu należy je uwzględnić przy wyznaczaniu granic potrąceń.

Egzekucji nie podlegają sumy i świadczenia w naturze przeznaczone na pokrycie wydatków na podróże w sprawach służbowych (art. 831 § 1 k.p.c.). Oznacza to, że komornik nie może zgłaszać roszczeń do diet i innych należności wypłacanych z tytułu odbytej delegacji np. przez zleceniobiorcę.

Dotyczy to także świadczeń zwracanych zatrudnionym osobom z tytułu poniesionych przez nich wydatków związanych z wykonywaną umową cywilnoprawną, tj. m.in.:

  • ryczałtów za korzystanie z samochodu prywatnego do celów służbowych,
  • ekwiwalentów za korzystanie przez zatrudnionego z własnych narzędzi, materiałów lub sprzętu.

Gdyby osoba pracująca na podstawie umowy cywilnoprawnej otrzymywała wyłącznie świadczenia niepieniężne, wówczas taka informacja musi znaleźć się w odpowiedzi na nakaz komorniczy. Oprócz tego, w piśmie zwrotnym należy zawrzeć informację, jakiego rodzaju, z jaką częstotliwością i w jakiej wysokości świadczenia otrzymuje zatrudniona osoba. Ponadto podmiot zatrudniający powinien powiadomić komornika, że niepieniężny charakter świadczeń zapewnianych przyjmującemu zlecenie czy wykonawcy dzieła nie pozwala na realizację tytułu wykonawczego.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

INDOS SA

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »