| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | WIDEOAKADEMIA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Ubezpieczenia > Składki na ubezpieczenie > Wyrok SN z dnia 20 maja 2004 r. sygn. II UK 403/03

Wyrok SN z dnia 20 maja 2004 r. sygn. II UK 403/03

Decyzja wymierzająca płatnikowi składek dodatkową opłatę na podstawie art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) podlega kontroli sądowej nie tylko pod względem jej formalnej poprawności, ale także merytorycznej zasadności i celowości. Przewodniczący SSN Andrzej Kijowski

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy za wymierzeniem dodatkowej opłaty nie przemawia także interes publiczny. Nie można go wszak dostrzec w tworzeniu wirtualnych dochodów Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, i wpisywaniu ich na kontach Funduszu Ubezpieczenia Społecznego po stronie „ma”. Wirtualnych, bo z doświadczenia życiowego wynika, że skoro płatnik nie opłacił składek na ubezpieczenie społeczne ze względu na brak środków pieniężnych, to z tych samych przyczyn nie uiści opłaty dodatkowej. Sąd Najwyższy nie widzi interesu publicznego w pogłębianiu kryzysu finansowego płatnika składek, w obciążaniu go dodatkowymi należnościami fakultatywnymi w sytuacji, gdy nie ma on realnych możliwości wywiązania się ze zobowiązań głównych.

Nie można zgodzić się ze stanowiskiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, że przedmiotem kontroli sądowej są jedynie formalne przesłanki dopuszczalności wymierzenia opłaty dodatkowej, a zatem ustalenie czy płatnik opłacił składki, czy ich nie opłacił i czy opłacił je w zaniżonej, czy niezaniżonej wysokości, a także czy dodatkowa opłata przekracza, czy nie przekracza 100% nieopłaconych składek. Wedle zdania drugiego ust. 1 art. 24 ustawy, „od decyzji w sprawie wymierzenia dodatkowej opłaty przysługuje odwołanie do sądu według zasad określonych w art. 83”. Art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy stanowi o wydawaniu przez ZUS decyzji „w zakresie indywidualnych spraw dotyczących (...) ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek”. Sformułowanie „w sprawie” wskazuje na potrzebę zbadania wszelkich jej aspektów. Postępowanie odwoławcze toczy się według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, a te nakazują sądowi wyjaśnienie, ustalenie i rozważenie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Co do zakresu kognicji sądu w sprawach o dodatkową opłatę warto też powołać argumenty natury historycznej. Przepis art. 35 ust. 2 ustawy z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 1989 r. Nr 25, poz. 137 ze zm.) nie przewidywał expressis verbis możliwości odwołania się do sądu od decyzji o wymierzeniu dodatkowej opłaty. Sąd Najwyższy konsekwentnie prezentował stanowisko, że podlegają one kontroli sądów w postępowaniu odwoławczym. Stanowisko to podzielił ustawodawca, wprowadzając w art. 24 ust. 1 ustawy taką możliwość. Próby ograniczania postępowania sądowego do kontroli formalnych przesłanek wymierzenia płatnikowi składek dodatkowej opłaty nie mają żadnej podstawy prawnej.

W konkluzji należy stwierdzić, że wydanie przez organ rentowy decyzji w sprawie wymierzenia dodatkowej opłaty na podstawie art. 24 ust. 1 ustawy wymaga ustalenia winy płatnika składek w nieopłaceniu składek lub ich opłaceniu w zaniżonej wysokości. Decyzja w tym zakresie podlega kontroli sądowej nie tylko w aspekcie formalnej jej poprawności, ale także merytorycznej zasadności i celowości.

Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy, stosownie do art. 39312 k.p.c., orzekł jak w sentencji.

Źródło:

Orzeczenia Sądu Najwyższego - Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych
Gazeta Samorządu i Administracji598.00 zł

Narzędzia kadrowego

POLECANE

SKŁADKI ZUS

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

SaldeoSMART

SaldeoSMART to ewolucja w księgowości.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »