| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Ubezpieczenia > Składki na ubezpieczenie > Kiedy świadczenia w postaci bonów nie stanowią podstawy wymiaru składek

Kiedy świadczenia w postaci bonów nie stanowią podstawy wymiaru składek

Okres przedświąteczny jest dobrą okazją dla pracodawców, aby przyznać pracownikom dodatkowe świadczenia, np. w postaci paczek mikołajkowych czy tzw. bonów zakupowych. W tym okresie bardzo często odbywają się również imprezy, takie jak mikołajki dla dzieci pracowników czy spotkania przy opłatku. Świadczenia te są w większości przypadków finansowane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS). Nie zawsze będą one zwolnione z obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenia społeczne. Decydujące znaczenie dla obowiązku składkowego ma uzależnienie przyznanego świadczenia od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej pracownika, który ma świadczenie otrzymać.

Wydając osobom uprawnionym bony świąteczne na podstawie takich kryteriów, pracodawca nie wskazuje ich wartości w podstawie wymiaru składek i nie opłaca od nich składek na ubezpieczenia społeczne. Według tego samego kryterium socjalno-bytowego powinny być przyznawane świadczenia w naturze w postaci np. paczek świątecznych – wówczas od nich również nie opłaca się składek na ubezpieczenia społeczne. Zasady te mają zastosowanie do wszystkich osób uprawnionych do korzystania z ZFŚS bez względu na formę zatrudnienia (czyli zarówno pracownicy, jak i np. zleceniobiorcy), a także osób przebywających na zasiłku macierzyńskim, urlopie wychowawczym czy będących beneficjentem tego funduszu z innego tytułu.

Warunki konieczne, aby wyłączyć wartość świadczeń z podstawy wymiaru składek

  • Całość środków pieniężnych, które są przekazywane w postaci bonów lub paczek świątecznych, musi pochodzić z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.
  • Świadczenie musi mieć związek z finansowaniem działalności socjalnej, określonej przepisami ZFŚS.
  • Środki te są prawidłowo rozdysponowywane – w szczególności z zachowaniem zasady zróżnicowania wysokości świadczeń, opierając się na sytuacji socjalno-bytowej osób uprawnionych do korzystania z funduszu.
  • Regulamin, na podstawie którego działa zakładowy fundusz świadczeń socjalnych, jest prawidłowo zawarty i zatwierdzony.

Kiedy oskładkować świadczenia

W przypadku gdy świadczenia są przyznawane na podstawie kryteriów innych niż socjalne – na przykład opierając się na stażu pracy, rodzaju zajmowanego stanowiska czy uznaniu pracodawcy – płatnik i ubezpieczeni nie będą mogli skorzystać z wyłączenia wskazanego w § 2 ust. 1 pkt 19 i 20. W takiej sytuacji od całości przyznanego świadczenia będzie trzeba odprowadzić składki na ubezpieczenia społeczne, a w konsekwencji także i obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne.

Natomiast jeśli pracodawca tylko w części sfinansował dane świadczenia z ZFŚS, ich wartość podlega proporcjonalnemu podzieleniu i podstawą oskładkowania będzie ta część, która nie pochodzi ze środków funduszu.

W razie wątpliwości, czy świadczenie, które płatnik planuje sfinansować dla swoich pracowników z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, będzie stanowiło podstawę wymiaru składek, najpewniej wystąpić do ZUS o wydanie pisemnej interpretacji w tej sprawie. W celu wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego najlepiej do wniosku od razu dołączyć kopię regulaminu ZFŚS. Dysponując pisemną interpretacją organu, płatnik nie poniesie negatywnych konsekwencji swoich działań w zakresie, w jakim zastosuje się do wykładni ZUS.

Trzeba pamiętać, że ZUS, w celu ustalenia, czy w danej sytuacji przychody podlegają oskładkowaniu, może badać zasady przyznawanych przez pracodawcę świadczeń. W przypadku stwierdzenia, np. w toku kontroli, że są one rozdzielane z pominięciem charakterystycznego dla ZFSŚ kryterium socjalnego, zostanie wydana decyzja ustalająca wymiar składek od wyłączonych przez płatnika świadczeń i nakazująca ich zapłatę wraz z należnymi odsetkami.


PRZYKŁAD 1: Świadczenia wyłączone z podstawy wymiaru składek

Pracodawca postanowił rozdać pracownikom bony świąteczne. W tym celu zakupił odpowiednią kwotę bonów i zgodnie z postanowieniami regulaminu ZFŚS przyznał je za pośrednictwem komisji socjalnej: bony o wartości 600 zł pracownikom, których dochód na rodzinę nie przekracza 1500 zł; bony o wartości 400 zł pracownikom, których dochód nie przekracza 2500 zł i pozostałym pracownikom – bez dalszego zróżnicowania – po 250 zł. Wartość bonów przyznanych na powyższych zasadach nie będzie stanowiła podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne.

PRZYKŁAD 2: Świadczenia stanowiące podstawę do oskładkowania

Firma w związku ze zbliżającymi się świętami planuje wszystkim swoim pracownikom rozdać paczki świąteczne (słodycze, owoce, jedzenie), w jednakowej ilości i o tej samej wartości. Pracodawca nie uwzględnia przy tym sytuacji materialnej świadczeniobiorców, np. opierając się na kryterium dochodowym czy rodzinnym (ilość członków rodziny pozostających na utrzymaniu).

Płatnik ma obowiązek opłacić składki na ubezpieczenia społeczne od wartości pieniężnej przyznanych pracownikom świadczeń.

PRZYKŁAD 3: Zróżnicowanie świadczeń pod względem obowiązku składkowego

Pracodawca prawidłowo przeznaczył środki ZFŚS na świadczenia rzeczowe w postaci paczek świątecznych dla osób zatrudnionych, właściwie je zróżnicował, uwzględniając sytuację życiową, rodzinną i materialną pracowników.

Ponadto wszystkim pracownikom kadry kierowniczej średniego i wyższego szczebla zorganizowano w restauracji uroczystą kolację połączoną z „opłatkiem”. Środki na wszystkie spośród tych świadczeń zostały przeznaczone z ZFŚS.

W tej sytuacji zwolnione ze składek będą jedynie świadczenia, które dotyczyły wszystkich uprawnionych i zostały przyznane na podstawie kryterium socjalnego. Natomiast koszty kolacji podlegać będą oskładkowaniu.

ZUS nie będzie natomiast orzekał o prawidłowości wydatkowania środków z funduszu na uroczystą kolację dla kadry kierowniczej – rozstrzygnięcie w tym zakresie nie leży w kompetencji Zakładu. Wobec kontrowersji, dotyczących tematu wydatkowania środków z ZFŚS i obowiązku uwzględniania przy tym kryterium socjalno-bytowego, może się zdarzyć, że wiążącą wykładnię w tej sprawie płatnik uzyska dopiero na drodze postępowania sądowego.

Podstawa prawna

  • § 2 pkt 19 i 20 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe – t.j. Dz.U. nr 161, poz. 1106; ost. zm. Dz.U. z 2010 r. nr 127, poz. 860.
  • Art. 5 ust. 2, art. 8 ust. 1 i 2, art. 10 ustawy z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych – t.j. Dz.U z 1996 r. nr 70, poz. 335, ost. zm. Dz.U. z 2009 r. nr 157, poz. 1241.
reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Michał Poła

Analityk New World Alternative Investment.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »