| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | WIDEOAKADEMIA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Ubezpieczenia > Emerytury i renty > Wyrok SN z dnia 3 grudnia 2004 r. sygn. II UK 59/04

Wyrok SN z dnia 3 grudnia 2004 r. sygn. II UK 59/04

Przepis art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) dopuszcza wyjątkowo możliwość traktowania okresów pracy w gospodarstwie rolnym tak jak okresów składkowych w ramach ubezpieczenia pracowniczego, w zakresie niezbędnym do

W kasacji od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 21 marca 2003 r. organ rentowy zarzucił naruszenie art. 10 oraz art. 56 w związku z art. 27 i art. 28 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ponieważ „Sąd Apelacyjny błędnie uznał, iż za okres niezbędny do uzupełnienia okresu w sytuacji ubezpieczonej należy odnieść do okresu wymaganego określonego art. 27, 28, 30 i 31, niezależnie od okresu pracy na gospodarstwie rolnym, w świetle powołanych bowiem wyżej przepisów, przyznanie ubezpieczonej prawa do emerytury w pełnej wysokości, o której mowa w art. 27 powołanej ustawy, mogłoby mieć miejsce dopiero w sytuacji posiadania 15 lat okresów składkowych i nieskładkowych i uzupełnienia tego okresu zgodnie z art. 10 powołanej ustawy okresami pracy na gospodarstwie rolnym w zakresie niezbędnym do uzupełnienia okresu lat 20.” Równocześnie w kasacji zarzucono, iż zaskarżone orzeczenie narusza zasady przyznawania prawa do emerytury także i dlatego, że ubezpieczenie społeczne rolników z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego reguluje odrębna ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (jednolity tekst: Dz.U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25) i świadczenia te nie są finansowane z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, „stąd też wykładnia Sądu w niniejszej sprawie nie odpowiada prawu, nie może być bowiem tak, że po 27 latach prowadzenia gospodarstwa rolnego i 9 miesiącach zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, otrzymuje się świadczenie odpowiadające wysokości najniższej emerytury, w sytuacji gdy składki z tytułu ubezpieczenia rolniczego są znacznie niższe, zatem uzasadnionym jest stanowisko, że art. 10 ustawy o emeryturach i rentach ma zastosowanie tylko w zakresie niezbędnym do nabycia prawa, a w przypadku ubezpieczonej w zakresie niezbędnym do 15 lat okresów składkowych i nieskładkowych.” W opinii skarżącego, w sprawie tej występuje istotne zagadnienie prawne „dotyczące zasad ustalania wysokości emerytur, bowiem emerytur o których mowa w art. 28, zgodnie z treścią art. 54 powołanej ustawy nie podwyższa się do kwoty najniższej emerytury.” W konsekwencji, w kasacji sformułowany został wniosek „o zmianę zaskarżonego orzeczenia i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy do rozpoznania sądowi równorzędnemu.”

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Świadczenia emerytalne na podstawie ustawy o emeryturach i rentach z FUS przysługują „ubezpieczonemu”, czyli osobie podlegającej „ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, określonym w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych”, a także osobie, która przed dniem wejścia w życie tej ustawy (tzn. przed dniem 1 stycznia 1999 r. - art. 196 tej ustawy) „podlegała ubezpieczeniu społecznemu lub zaopatrzeniu emerytalnemu, z wyłączeniem ubezpieczenia społecznego rolników” (art. 4 pkt. 13 w związku z art. 1, art. 2 oraz art. 3 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Przy czym, w celu ustalenia prawa do emerytury oraz obliczenia jej wysokości uwzględnia się zasadniczo tzw. okresy składkowe i okresy nieskładkowe ubezpieczonego, zgodnie z zasadami określonymi w art. 5 - art. 7 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Natomiast jedynie w drodze wyjątku, w sytuacji, gdy ustalone na podstawie art. 5 - art. 7 ustawy o emeryturach i rentach z FUS okresy składkowe i nieskładkowe okażą się krótsze od okresu wymaganego do uzyskania emerytury na podstawie przepisów tej ustawy, z mocy wyraźnego przepisu ustawy uwzględnia się również i traktuje „jak okresy składkowe” także: (1) „okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki”, (2) „przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r. okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16 roku życia” lub (3) „przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia” -jednakże wyłącznie „w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu” (art. 10 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). W takim wypadku „osobie, której przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględniono okresy pracy w gospodarstwie rolnym określone w art. 10, oblicza się wysokość przysługującego świadczenia w myśl art. 53, z uwzględnieniem okresów pracy w gospodarstwie rolnym, proporcjonalnie do udziału okresów składkowych i nieskładkowych w okresie stanowiącym sumę okresów składkowych, nieskładkowych i uwzględnionych okresów pracy w gospodarstwie rolnym” (art. 56 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Oznacza to, iż niedopuszczalna jest rozszerzająca interpretacja dyspozycji art. 10 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zmierzająca do zaliczania w każdym wypadku okresów pracy w gospodarstwie rolnym zamiast wymaganych okresów składkowych w ramach ubezpieczenia pracowniczego. Przeciwnie, ponieważ przepis art. 10 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS dopuszcza jedynie wyjątkowo i w ograniczonym zakresie („w zakresie niezbędnym do uzupełnienia” wymaganego do przyznania emerytury w wypadku ubezpieczenia pracowniczego tzw. okresu składkowego i nie-składkowego) możliwość traktowania „okresów pracy w gospodarstwie rolnym” jak „okresów składkowych” w ramach ubezpieczenia pracowniczego, powinien być on interpretowany i stosowany w sposób restryktywny.

Źródło:

Orzeczenia Sądu Najwyższego - Izby Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych
Gazeta Samorządu i Administracji598.00 zł

Narzędzia kadrowego

POLECANE

SKŁADKI ZUS

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Eksperci portalu infor.pl

Profesjonalny Wywiad Gospodarczy „Skarbiec” Sp. z o.o.

Profesjonalny Wywiad Gospodarczy „Skarbiec” Sp. z o.o. – spółka zależna Kancelarii Prawnej Skarbiec R. Nogacki Sp.K. specjalizuje się w rozwiązaniach z zakresu szeroko rozumianego wywiadu i kontrwywiadu biznesowego skierowanych głównie do średnich i dużych firm.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »