| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > W jaki sposób pracodawca udziela urlopów związanych z rodzicielstwem po zmianach przepisów

W jaki sposób pracodawca udziela urlopów związanych z rodzicielstwem po zmianach przepisów

Z urlopów związanych z wychowaniem nowo narodzonego dziecka rodzice mogą skorzystać według jednego z dwóch przewidzianych trybów. Pierwszy polega na złożeniu przez matkę jednego wniosku o przyznanie jej wszystkich przysługujących urlopów, drugi umożliwia składanie pojedynczych podań oddzielenie o każdy z tych urlopów.

Udzielanie dodatkowego urlopu macierzyńskiego

Po urlopie macierzyńskim przysługuje prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Jest to urlop fakultatywny i skorzystanie z niego zależy od woli rodziców dziecka. Mogą oni bowiem z niego skorzystać na równych zasadach. Takie rozwiązanie obowiązuje od 17 czerwca 2013 r.

Wymiar przysługującego dodatkowego urlopu macierzyńskiego

Liczba dzieci urodzonych przy jednym porodzie:

1 dziecko

2 lub więcej dzieci

do 6 tygodni

do 8 tygodni

Rodzice będący pracownikami mogą swobodnie zdecydować, czy wykorzystają dodatkowy urlop macierzyński w całości lub w części. Możliwe jest też podzielenie się tym urlopem między rodzicami dziecka.

Warunki podziału dodatkowego urlopu macierzyńskiego

Przy podziale dodatkowego urlopu macierzyńskiego między rodzicami należy zachować następujące warunki:

  • przekazanie części urlopu może nastąpić tylko jeden raz,
  • rozpoczęcie korzystania z części urlopu przez rodzica przejmującego część urlopu musi nastąpić bezpośrednio (bez dnia przerwy) po zakończeniu korzystania z urlopu przez rodzica rezygnującego z części urlopu,
  • data przekazania urlopu musi uwzględniać to, że wymiar części urlopu określa się w formie wielokrotności tygodnia (7 dni), czyli np. jedno z rodziców rezygnuje z urlopu po wykorzystaniu 4 pełnych tygodni (28 dni), a drugie z rodziców rozpoczyna korzystanie z części urlopu od pierwszego dnia 5. tygodnia (od 29. dnia),
  • podział 6 tygodni urlopu może następować w proporcji: 1 tydzień wykorzystany przez jedno z rodziców, 5 tygodni przez drugie z rodziców albo 3 tygodnie przez jedno z rodziców, 3 tygodnie przez drugie.

Dodatkowy urlop macierzyński jest udzielany jednorazowo albo w 2 częściach, bezpośrednio po zakończeniu obligatoryjnego urlopu macierzyńskiego. Dopuszczalne jest podzielenie tego dodatkowego urlopu najwyżej na 2 części i następnie po wykorzystaniu pierwszej części podjęcie decyzji, czy chce się urlop wydłużyć o pozostałą niewykorzystaną część, czy też przystąpić do pracy. W przypadku gdy pracownik zdecyduje się na podział urlopu na części, to wykorzystanie drugiej części urlopu musi nastąpić bezpośrednio po zakończeniu pierwszej, tj. bez żadnego dnia przerwy.

Dodatkowy urlop macierzyński udzielany jest w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności. Tydzień urlopu oznacza 7 dni kalendarzowych. Dodatkowy urlop nie może zatem obejmować krótszego okresu niż tydzień, tzn. nie może być udzielony np. na kilka dni.

W trybie 2 (czyli przy korzystaniu z urlopów na kolejno składane wnioski) dodatkowy urlop udzielany jest na wniosek pracownika. Wniosek wymaga zachowania formy pisemnej. Składa się go do pracodawcy w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu. Wniosek jest dla pracodawcy wiążący. Musi go więc uwzględnić. W przypadku gdy pracownik złoży wniosek bez zachowania wymaganego terminu, pracodawca nie będzie związany takim wnioskiem. Udzielenie urlopu będzie uzależnione od decyzji pracodawcy. Nie ma przeszkód, aby wniosek był złożony wcześniej, np. na 4 tygodnie przed rozpoczęciem korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego.

Jeśli pracownik zdecyduje się na podzielenie dodatkowego urlopu oraz skorzystanie z jego drugiej części, to powinien odpowiednio wcześniej złożyć wniosek (14 dni przed zakończeniem pierwszej części dodatkowego urlopu), tak aby rozpocząć korzystanie z drugiej części urlopu następnego dnia po zakończeniu pierwszej.

Przykładowy podział między rodzicami dodatkowego urlopu
(bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego)

KROK 1. Załóżmy, że pracownica 1 lipca urodziła dziecko, a 5 lipca złożyła do pracodawcy wniosek o udzielenie jej, bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, dodatkowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze (6 tygodni), a bezpośrednio po takim urlopie – urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze (26 tygodni).

KROK 2. Na urlopie macierzyńskim będzie przebywać do 11 listopada, ponieważ przed porodem przebywała tydzień na tym urlopie.

KROK 3. Załóżmy, że po wykorzystaniu 3 tygodni dodatkowego urlopu macierzyńskiego rezygnuje z korzystania z pozostałej części. W terminie nie krótszym niż 14 dni przed przystąpieniem do pracy, tj. przed 2 grudnia, będzie musiała złożyć wniosek w sprawie rezygnacji z korzystania z drugiej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego.

KROK 4. Pracownik w terminie nie krótszym niż 14 dni przez rozpoczęciem korzystania z drugiej części takiego urlopu (tj. 3 grudnia) musi złożyć wniosek do pracodawcy o jego udzielenie.

 Przykładowy podział między rodzicami dodatkowego urlopu macierzyńskiego (na wniosek złożony w trakcie urlopu macierzyńskiego)

KROK 1. Załóżmy, że urlop macierzyński pracownicy kończy się 30 września.

KROK 2. Najpóźniej 17 września (może być wcześniej) pracownica składa pisemny wniosek do pracodawcy o 3 tygodnie dodatkowego urlopu macierzyńskiego (od 1 października do 22 października).

KROK 3. Pracownik postanawia skorzystać z drugiej części dodatkowego urlopu w pozostałym wymiarze, czyli 3 tygodnie, który się zacznie 23 października, a zakończy 12 listopada.

KROK 4. Pracownik najpóźniej 10 października musi złożyć u pracodawcy pisemny wniosek o udzielenie mu drugiej części dodatkowego urlopu. We wniosku ma wskazać termin rozpoczęcia urlopu, tj. 23 października oraz okres wykorzystanego urlopu przez matkę-pracownicę dziecka (od 1 października do 22 października).

Urlop rodzicielski

Z urlopu rodzicielskiego na równych prawach mogą korzystać oboje zatrudnieni rodzice. Mogą oni wybrać, które z nich będzie korzystać z całego lub części urlopu. Dopuszczalne jest również korzystanie z urlopu rodzicielskiego jednocześnie przez oboje zatrudnionych rodziców dziecka. W takim przypadku wymiar urlopu liczony jest łącznie dla obojga rodziców, a więc maksymalny okres korzystania z urlopu rodzicielskiego przez oboje rodziców wynosi 13 tygodni. Wymiar urlopu rodzicielskiego jest jednolity dla wszystkich uprawnionych i wynosi 26 tygodni, niezależnie od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie.

Urlop rodzicielski jest przedłużeniem płatnego urlopu macierzyńskiego (podstawowego i dodatkowego). Skorzystanie z niego jest możliwe wyłącznie bezpośrednio po wykorzystaniu pełnego wymiaru dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Urlop ten jest udzielany jednorazowo albo nie więcej niż w 3 częściach, z których żadna nie może być krótsza niż 8 tygodni.

Zasady dzielenia się urlopem rodzicielskim

Rodzice dziecka – dzieląc się między sobą urlopem rodzicielskim – muszą przestrzegać następujących zasad:

● przekazanie części urlopu może nastąpić 2-krotnie, np. pracownica po wykorzystaniu pierwszej części urlopu może powrócić do pracy i przekazać część urlopu pracownikowi-ojcu, a ten po wykorzystaniu drugiej części może przekazać pracownicy korzystanie z trzeciej części urlopu,

● rozpoczęcie korzystania z części urlopu przez rodzica przejmującego musi nastąpić bezpośrednio po zakończeniu korzystania z urlopu przez rodzica rezygnującego z części urlopu,

● wymiar części urlopu nie może być mniejszy niż 8 tygodni (nie można zatem zrezygnować z urlopu rodzicielskiego po wykorzystaniu np. 4 tygodni, a resztę przekazać drugiemu z rodziców),

● podział 26 tygodni urlopu może następować w proporcji (np.: 8 tygodni wykorzystanych przez jedno z rodziców, 18 tygodni przez drugie z rodziców albo 13 tygodni przez jedno z rodziców i 13 tygodni przez drugie).

Wniosek o urlop rodzicielski (w trybie 2, czyli w trakcie trwania dodatkowego urlopu macierzyńskiego) pracownik powinien złożyć w terminie nie krótszym niż 14 dni przed zakończeniem pełnego wymiaru dodatkowego urlopu macierzyńskiego, tak aby urlop ten został rozpoczęty bez dnia przerwy po dodatkowym urlopie macierzyńskim. Nie jest bowiem dopuszczalne udzielenie urlopu rodzicielskiego po pewnym czasie (np. po 2 tygodniach) od zakończenia dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Pracodawca jest zobowiązany uwzględnić wniosek pracownika złożony bezpośrednio po dodatkowym urlopie macierzyńskim.

W treści wniosku o udzielenie urlopu rodzicielskiego pracownik powinien wskazać termin zakończenia dodatkowego urlopu macierzyńskiego (dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego). W przypadku zamiaru wykorzystywania urlopu rodzicielskiego w częściach pracownik wnioskujący o kolejną część takiego urlopu ma obowiązek wskazać termin zakończenia poprzedniej części urlopu oraz okres dotychczas wykorzystanego urlopu. Pracownik składający wniosek dołącza do wniosku pisemne oświadczenie o braku zamiaru korzystania z urlopu przez okres wskazany we wniosku przez drugie z rodziców dziecka, albo o okresie, w którym drugie z rodziców dziecka zamierza korzystać z tego urlopu w czasie objętym wnioskiem. Oświadczenie to ma na celu zapobieżenie wykorzystaniu urlopu rodzicielskiego w wymiarze przekraczającym 26 tygodni (patrz: wzór wniosku o udzielenie drugiej części urlopu rodzicielskiego).

Aktualizacja: 08.07.2014

Autor:

- prawnik, doktorant na WPiA Uniwersytetu Warszawskiego, specjalista w zakresie prawa pracy, wykładowca prawa pracy na Wydziale Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego

Źródło:

Serwis Prawno-Pracowniczy
Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń648.00 zł

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Piotr Rabczewski

Ekspert podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »