| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Nowe urlopy wychowawcze pracowników i uprawnienia rodzicielskie przedsiębiorców

Nowe urlopy wychowawcze pracowników i uprawnienia rodzicielskie przedsiębiorców

Pracownik-rodzic może wykorzystać maksymalnie 35 miesięcy urlopu wychowawczego, a nie tak jak dotychczas 3 lata. Jeden miesiąc urlopu wychowawczego został bowiem zarezerwowany wyłącznie dla jednego pracownika-rodzica i nie może z niego skorzystać drugi z rodziców. To najważniejsza zmiana z obowiązujących od 1 października 2013 r. nowych zasad udzielania urlopów wychowawczych.

Powierzenie pracownikowi powracającemu po urlopie wychowawczym stanowiska równorzędnego lub odpowiadającego jego kwalifikacjom nie wymaga wypowiedzenia przez pracodawcę dotychczasowych warunków pracy (wyrok Sądu Najwyższego z 1 października 1984 r., I PRN 129/84, OSNC 1985/7/93). Odbywa się to więc w drodze polecenia pracodawcy. Przepis nie zastrzega przy tym formy pisemnej, jednak jest ona pożądana, choćby dla celów dowodowych. Pracownik, co do zasady, powinien być bowiem faktycznie zatrudniany na stanowisku pracy wynikającym z umowy o pracę. Dlatego warto sporządzić dla pracownika powracającego z urlopu wychowawczego pismo powierzające mu nowe (inne) stanowisko pracy bądź choćby sporządzić notatkę w tej sprawie i włączyć ją do akt osobowych pracownika.

UWAGA!

Jeżeli pracodawca powierza pracownikowi powracającemu do pracy po urlopie wychowawczym inną pracę niż określona w umowie o pracę, nie musi dokonywać wypowiedzenia zmieniającego.

W uzasadnieniu do wyroku z 29 stycznia 2008 r. (II PK 143/07, OSNP 2009/5–6/67) Sąd Najwyższy stwierdził, że:

(...) przepis art. 1864 Kodeksu pracy regułą czyni bowiem obowiązek pracodawcy zatrudnienia pracownika powracającego z urlopu wychowawczego na dotychczasowym stanowisku, a dopiero gdy nie jest to możliwe – na stanowisku równorzędnym lub innym odpowiadającym jego kwalifikacjom. (...)

Pracodawca nie może odmówić zatrudnienia pracownika po urlopie wychowawczym nawet wtedy, gdy nie dysponuje stanowiskiem dotychczasowym, równorzędnym lub odpowiadającym jego kwalifikacjom. Dopuszczenie do pracy jest bezwzględnym obowiązkiem pracodawcy. Nie oznacza to jednak braku możliwości wypowiedzenia umowy o pracę po powrocie z urlopu wychowawczego (uzasadnienie do uchwały Sądu Najwyższego z 30 grudnia 1985 r., III PZP 50/85, OSNC 1986/7–8/118). Wypowiedzenie może zostać pracownikowi złożone pierwszego dnia po powrocie z urlopu wychowawczego. Wówczas uzasadnieniem tego wypowiedzenia może być np. likwidacja stanowiska pracy oraz niemożność zatrudnienia pracownika na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym.

Oceny celowości przywrócenia do pracy pracownicy, której w czasie urlopu wychowawczego wypowiedziano umowę o pracę z powodu likwidacji stanowiska pracy, dokonuje się z uwzględnieniem, że po zakończeniu tego urlopu ma ona prawo powrotu do pracy na stanowisko równorzędne, a nie na to samo (wyrok Sądu Najwyższego z 15 maja 1997 r., I PKN 158/97, OSNP 1998/7/212). Zatem decydując o wypowiedzeniu umowy o pracę pracownikowi w czasie urlopu wychowawczego pracodawca musi brać pod uwagę nie tylko likwidację jego stanowiska pracy, ale i to, czy dysponuje stanowiskiem równorzędnym albo innym odpowiadającym kwalifikacjom pracownika. Jeżeli posiada takie stanowisko, nie może wypowiedzieć pracownikowi umowy o pracę.

Podstawą określenia wysokości wynagrodzenia pracownika powracającego do pracy po urlopie wychowawczym nie jest wynagrodzenie pobierane przez niego przed urlopem, lecz wynagrodzenie przysługujące w dniu podjęcia pracy na stanowisku, które zajmował przed urlopem (wyrok Sądu Najwyższego z 29 stycznia 2008 r., II PK 143/07, OSNP 2009/5–6/67). Punktem odniesienia nie jest więc wynagrodzenie przysługujące pracownikowi przed urlopem, ale wynagrodzenie przysługujące na danym stanowisku pracy na dzień powrotu pracownika z urlopu. Ponadto z uzasadnienia do tego wyroku wynika, że jeżeli u pracodawcy nie ma przepisów regulujących zasady wynagradzania (np. regulaminu wynagradzania), to za punkt odniesienia należy przyjąć aktualne zarobki innego pracownika zajmującego w dniu powrotu do pracy pracownika z urlopu to samo stanowisko, co pracownik przed urlopem.

PRZYKŁAD:

Pracownica rozpoczęła korzystanie z urlopu wychowawczego w 2011 r. Przysługiwało jej wówczas wynagrodzenie zasadnicze w kwocie 3500 zł. Obecnie pracownica wraca do pracy. Wskutek reorganizacji w firmie jej stanowisko pracy zostało zlikwidowane, zostanie więc zatrudniona na równorzędnym stanowisku w innym dziale. Ma ona prawo do wynagrodzenia nie niższego od wynagrodzenia za pracę przysługującego jej w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed tym urlopem. Jeżeli na stanowisku, które zajmowała przed urlopem, obecnie obowiązuje wynagrodzenie zasadnicze w kwocie 4200 zł, to powinna otrzymać co najmniej takie wynagrodzenie.

Okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze (art. 1865 Kodeksu pracy).

Urlop wychowawczy a urlop wypoczynkowy

Korzystanie z urlopu wychowawczego może mieć wpływ na wymiar przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego.

Nie zmieniły się zasady naliczania tego urlopu w przypadku, gdy pracownik rozpoczyna korzystanie z urlopu wychowawczego w jednym roku kalendarzowym i powraca z tego urlopu w innym roku kalendarzowym. W roku, w którym pracownik udaje się na urlop wychowawczy, ma prawo do urlopu wypoczynkowego w pełnym wymiarze, a w roku, w którym powraca z tego urlopu po trwającym co najmniej 1 miesiąc okresie urlopu wychowawczego – w wymiarze proporcjonalnym (art. 1552 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy).

PRZYKŁAD:

Przyjmijmy, że pracownica rozpocznie urlop wychowawczy 1 kwietnia 2014 r. Zamierza z niego wrócić do pracy 31 sierpnia 2015 r. Za 2014 r. przysługuje jej urlop wypoczynkowy w pełnym wymiarze, a za 2015 r. w wymiarze 4/12 z przysługującego jej wymiaru urlopu, tj. 20 lub 26 dni.

reklama

Ekspert:

dr Katarzyna Kalata

Ekspert z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Autorzy:

- prawnik, specjalista w zakresie prawa pracy, autorka wielu publikacji z tej tematyki - prawnik, ekspert i praktyk, od 13 lat zajmujący się prawem ubezpieczeń społecznych

Źródło:

Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń
Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń648.00 zł

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Konrad Kaszubiak

Adwokat

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »