| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Ekwiwalenty pracownicze

Ekwiwalenty pracownicze

Ekwiwalenty pracownicze spełniają jedną podstawową funkcję – rekompensują pracownikom świadczenia, których nie mogli otrzymać w ich pierwotnej postaci. W praktyce najczęściej spotykamy się z ekwiwalentem pieniężnym za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Śmierć pracownika

Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy jest prawem o charakterze majątkowym. W przypadku gdy jest należny pracownikowi w roku kalendarzowym, w którym nastąpiło wygaśnięcie stosunku pracy wskutek śmierci pracownika, przysługuje w równych częściach jego małżonkowi i innym członkom rodziny spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – art. 631 § 2 k.p. (uchwała SN z 13 maja 1994 r., I PZP 23/94, OSNP 1994/5/81). Niezależnie od powyższego spadkobiercom zmarłego pracownika należy się ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy pracownika, z którym do chwili śmierci umowa o pracę nie była rozwiązana i który nie wykorzystał przyznanego mu urlopu tylko z tej przyczyny, że zmarł (uchwała SN z 2 sierpnia 1967 r., III PZP 32/67, OSNCP 1968/2/17).

Sposób ustalania i wypłacania ekwiwalentu urlopowego

Zasady obliczania ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy regulowane są przepisami § 14–19 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (DzU nr 2, poz. 14 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem urlopowym).

Ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy ustala się w związku z tym, stosując reguły obowiązujące przy obliczaniu wynagrodzenia urlopowego. Wykładnia przepisów rozporządzenia w tym zakresie powinna uwzględniać podstawową regułę, że za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował – art. 172 k.p. (wyrok SN z 5 lipca 2007 r., III PK 20/07, OSNP 2008/17–18/253).

Zasady ustalania wysokości ekwiwalentu

Biorąc pod uwagę przytoczone przepisy, należy wskazać podstawowe zasady stosowane przy obliczaniu wysokości ekwiwalentu:

  • składniki wynagrodzenia określone w stawce miesięcznej w stałej wysokości uwzględnia się przy ustalaniu ekwiwalentu w wysokości należnej w miesiącu nabycia prawa do tego ekwiwalentu,
  • składniki wynagrodzenia przysługujące pracownikowi za okresy nie dłuższe niż 1 miesiąc, z wyjątkiem określonych w stawce miesięcznej, wypłacone w okresie 3 miesięcy bezpośrednio poprzedzających miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu, uwzględnia się przy ustalaniu ekwiwalentu w średniej wysokości z tego okresu,
  • składniki wynagrodzenia przysługujące pracownikowi za okresy dłuższe niż 1 miesiąc, wypłacone w okresie 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających miesiąc nabycia prawa do ekwiwalentu, uwzględnia się przy ustalaniu ekwiwalentu w średniej wysokości z tego okresu.

Przy uwzględnieniu opisanych reguł, należy następnie podzielić sumę miesięcznych wynagrodzeń przez współczynnik urlopowy, który ustala się odrębnie w każdym roku kalendarzowym.

W dalszej kolejności dzielimy tak otrzymany ekwiwalent za jeden dzień urlopu przez liczbę odpowiadającą dobowej normie czasu pracy obowiązującej pracownika, po czym mnożymy taki wynik za jedną godzinę urlopu przez liczbę godzin niewykorzystanego przez pracownika urlopu wypoczynkowego.

Aby uzyskać współczynnik urlopowy, należy odjąć od liczby dni w danym roku kalendarzowym łączną liczbę przypadających w tym roku niedziel, świąt oraz dni wolnych od pracy wynikających z rozkładu czasu pracy w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy, a otrzymany wynik dzielimy przez 12.

Przykład

W 2010 r. tzw. współczynnik urlopowy wynosi 21,08, co jest efektem następującego rachunku:

  • bieżący rok kalendarzowy składa się z 365 dni, w tym 52 niedziel, 8 dni świątecznych przypadających w innym dniu niż niedziela oraz 52 dni wolnych wynikających z rozkładu czasu pracy w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy, przyjmując, że dniem wolnym jest sobota,
  • od 365 dni kalendarzowych należy odjąć 112 dni (52 + 8 + 52), co daje wynik 253 dni,
  • otrzymany rezultat dzielimy przez 12 i w ten sposób mamy wartość współczynnika urlopowego, tj. 21,08.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Natalia Buchholc

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »