| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Ekwiwalenty pracownicze

Ekwiwalenty pracownicze

Ekwiwalenty pracownicze spełniają jedną podstawową funkcję – rekompensują pracownikom świadczenia, których nie mogli otrzymać w ich pierwotnej postaci. W praktyce najczęściej spotykamy się z ekwiwalentem pieniężnym za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Opodatkowanie ekwiwalentów

Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy stanowi przychód ze stosunku pracy, o czym wprost stanowi art. 12 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.).

Za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności:

  • wynagrodzenia zasadnicze,
  • wynagrodzenia za godziny nadliczbowe,
  • różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto
  • świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również
  • wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Pracodawca – płatnik zaliczek na podatek musi więc doliczyć wypłacony w danym miesiącu ekwiwalent do pozostałych składników wynagrodzenia i pobrać zaliczkę na podatek dochodowy na zasadach przewidzianych w ustawie podatkowej (art. 31 i art. 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Wolne od podatku dochodowego są m.in. (art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych):

  • świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, przysługujące na podstawie przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy (m.in. Kodeksu pracy i rozporządzenia Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów, DzU nr 60, poz. 279), jeżeli zasady ich przyznawania wynikają z odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw (pkt 11),
  • świadczenia rzeczowe i ekwiwalenty za te świadczenia, wynikające z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym ze względu na szczególne warunki i charakter pełnionej służby, przysługujące osobom pozostającym w stosunku służbowym, przyznane na podstawie odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw (pkt 11a),
  • wartość otrzymanych przez pracownika od pracodawcy bonów, talonów, kuponów lub innych dowodów uprawniających do uzyskania na ich podstawie posiłków, artykułów spożywczych lub napojów bezalkoholowych, w przypadku gdy pracodawca, mimo ciążącego na nim obowiązku wynikającego z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy, nie ma możliwości wydania pracownikom posiłków, artykułów spożywczych lub napojów bezalkoholowych (pkt 11b),
  • wartość ubioru służbowego (umundurowania), jeżeli jego używanie należy do obowiązków pracownika, lub ekwiwalentu pieniężnego za ten ubiór (pkt 10),
  • ekwiwalenty pieniężne za używane przez pracowników przy wykonywaniu pracy narzędzia, materiały lub sprzęt, stanowiące ich własność, np. własny sprzęt komputerowy używany przez telepracownika (pkt 13),

a także inne ekwiwalenty, np.:

  • świadczenia rzeczowe lub ekwiwalenty pieniężne w zamian tych świadczeń otrzymywane przez emerytów i rencistów w związku z łączącym ich poprzednio z zakładami pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy lub spółdzielczym stosunkiem pracy oraz od związków zawodowych – do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł (pkt 38),
  • świadczenia rzeczowe (w naturze) lub ekwiwalenty pieniężne w zamian tych świadczeń, przysługujące na podstawie odrębnych przepisów członkom rodzin zmarłych pracowników oraz zmarłych emerytów i rencistów – do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł (pkt 92).

Precyzując, wśród świadczeń rzeczowych wynikających z przepisów o bezpieczeństwie i higienie pracy należy wymienić przede wszystkim: środki ochrony indywidualnej zabezpieczające przed działaniem niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia czynników występujących w środowisku pracy, odzież i obuwie robocze, dostarczane w przypadku, gdy odzież własna pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu albo ze względu na wymagania technologiczne, sanitarne lub bezpieczeństwa i higieny pracy.

Powyższe zwolnienia, wskazane w art. 21 ust. 1 pkt 11, 11a i 11b ustawy podatkowej, mają też zastosowanie względem pracowników tymczasowych, którzy otrzymują takie świadczenia od pracodawcy–użytkownika.

Natomiast od 1 stycznia 2005 r. nie są wymienione wprost wśród świadczeń wolnych od podatku ekwiwalenty pieniężne za pranie odzieży roboczej, za używanie odzieży i obuwia własnego zamiast roboczego. Ponieważ jednak te ekwiwalenty mają charakter ekwiwalentów za świadczenia rzeczowe, które powinien zapewnić pracodawca, przyjmuje się, że korzystają ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11.

W podobnym tonie wypowiedziało się Ministerstwo Finansów w piśmie z 6 maja 2005 r. (PB5/AŁ–033–42–627/05, Biul. Skarb. 2005/4/20), w którym czytamy, że zwolnieniu z opodatkowania na mocy art. 21 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podlega ekwiwalent pieniężny za pranie odzieży roboczej, który został przyznany pracownikowi na podstawie przepisów Kodeksu pracy.

WAŻNE!
Ekwiwalent pieniężny z tego tytułu powinien być ustalony w kwotach realnych uwzględniających nakład pracy na ten cel oraz aktualne koszty (energii, wody, środków piorących itp.; wyrok NSA z 8 kwietnia 1998 r., I SA/Lu 392/97, niepubl.).

W przeciwnym wypadku pracodawca może narazić się na zarzut omijania przepisów podatkowych w zakresie wypłacania pracownikom wynagrodzenia.

Do uzyskania przedmiotowego zwolnienia podatkowego nie wystarczy samo nazwanie konkretnego dochodu ekwiwalentem, lecz należy wykazać, że istniały podstawy do wypłaty takiego świadczenia i w rzeczywistości ma ono taki właśnie charakter. Ciężar udowodnienia, że kwota podlega przedmiotowo zwolnieniu od podatku dochodowego spoczywa na podatniku, jeżeli pragnie zachować prawo do zwolnienia od podatku (wyrok NSA z 14 listopada 1997 r., SA/Sz 1140/97).

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

FAKRO Sp. z o.o

Lider w produkcji i sprzedaży okien dachowych w Polsce

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »