| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Zwolnienia od pracy

Zwolnienia od pracy

Pracownik, zawierając umowę o pracę, zobowiązuje się do pozostawania w dyspozycji pracodawcy w określonym miejscu i czasie. Pracodawca natomiast ma obowiązek zorganizować pracownikowi pracę oraz wypłacić za nią umówione wynagrodzenie. Czas, przez jaki pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w poszczególnych dniach i godzinach, powinien być określony w wewnętrznych aktach prawnych ustalających systemy i rozkłady czasu pracy oraz okres rozliczeniowy czasu pracy obowiązujące u danego pracodawcy. Na ogół jest to regulamin pracy, układ zbiorowy pracy lub obwieszczenie. Zdarzają się jednak sytuacje, w których pracownik nieobecny w ustalonym miejscu i czasie nie poniesie konsekwencji swojej nieobecności.

Badania lekarskie w związku z ciążą pracownicy

Kolejnym zwolnieniem od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia jest zwolnienie pracownicy w ciąży w celu przeprowadzenia zaleconych przez lekarza badań. Należy pamiętać, że pracodawca powinien być zawiadomiony o ciąży pracownicy. Dokumentem potwierdzającym stan ciąży jest zaświadczenie lekarskie.

Artykuł 185 § 2 k.p. nie określa wymiaru zwolnienia na badania zalecone ciężarnej przez lekarza. Czas zwolnienia jest bowiem uzależniony wyłącznie od czasu trwania badań, jak również czasu dojazdu na badania.

Pracodawca udziela tego zwolnienia wyłącznie wtedy, gdy nie ma możliwości ich przeprowadzenia poza godzinami pracy. Po udzieleniu zwolnienia od pracy pracodawca ma prawo żądać udokumentowania faktu odbycia badań.

Przeprowadzenie okresowych i kontrolnych badań lekarskich

Kodeks pracy nałożył na pracownika obowiązek poddania się profilaktycznym okresowym badaniom kontrolnym. Badania te powinny być w miarę możliwości przeprowadzane w godzinach pracy. Pracodawca ma obowiązek skierowania na te badania i zwolnienia pracownika z pracy na czas niezbędny do ich wykonania. Natomiast zakres zwolnień od pracy związanych z badaniami lekarskimi pracowników, częstotliwość wykonywania badań okresowych oraz sytuacje, w których niezbędne jest wykonywanie badań kontrolnych, określa rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (DzU nr 69, poz. 332 ze zm.). Okresy podane w rozporządzeniu mogą być skracane przez lekarza, gdyż to lekarz decyduje o częstotliwości badań, wyznaczając termin ważności wydanego orzeczenia.

Za czas zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Przykład

Pracownik został skierowany na badania okresowe. Podczas tych badań lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne skierował go na dodatkowe badania specjalistyczne, które mieli wykonać lekarze okulista i neurolog.

W tym wypadku pracodawca ma obowiązek zwolnić pracownika z wykonywania pracy na okres potrzebny także do przeprowadzenia zaleconych badań specjalistycznych – okulistycznych i neurologicznych – z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Zwolnienie z tytułu wychowywania dziecka do lat 14

Zwolnienie, popularnie zwane „dniami na opiekę nad dzieckiem”, przysługuje w wymiarze 2 dni w roku kalendarzowym, niezależnie od liczby dzieci. Dni te mogą być wykorzystane łącznie lub rozłącznie. Niektórzy pracodawcy uważają, że pracownikowi przysługuje 1 dzień w półroczu. Jest to jednak nieprawidłowa interpretacja, gdyż żaden przepis Kodeksu pracy nie przewiduje takiego organiczenia.

Prawo do tego zwolnienia przysługuje zarówno pracownicom, jak też pracownikom. Jeżeli jednak oboje rodzice lub opiekunowie dziecka pracują, ze zwolnienia może skorzystać tylko jedno z nich. Jednak przepisy prawa pracy nie zabraniają, aby każde z rodziców skorzystało z jednego dnia zwolnienia.

WAŻNE!

Jeżeli przysługujące 2 dni opieki wykorzystał ojciec dziecka, z uprawnienia tego nie może już skorzystać matka.

Na początku każdego roku kalendarzowego rodzice składają u swoich pracodawców oświadczenia przewidziane w § 6 ust. 2 lit. c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 28 maja 1996 r. w sprawie zakresu prowadzenia przez pracodawców dokumentacji związanej ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych pracownika (DzU nr 62, poz. 285 ze zm.), w których informują o zamiarze lub o braku zamiaru skorzystania z takiego zwolnienia od pracy.

Pracodawca może żądać złożenia takiego oświadczenia od pracownika jedynie wówczas, gdy z kwestionariusza osobowego wynika, że posiada dzieci w wieku, który uprawnia go do skorzystania z takiego zwolnienia.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Edyty Grubek EG Usługi Księgowe

Biuro księgowe

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »