| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Zwolnienia od pracy

Zwolnienia od pracy

Pracownik, zawierając umowę o pracę, zobowiązuje się do pozostawania w dyspozycji pracodawcy w określonym miejscu i czasie. Pracodawca natomiast ma obowiązek zorganizować pracownikowi pracę oraz wypłacić za nią umówione wynagrodzenie. Czas, przez jaki pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w poszczególnych dniach i godzinach, powinien być określony w wewnętrznych aktach prawnych ustalających systemy i rozkłady czasu pracy oraz okres rozliczeniowy czasu pracy obowiązujące u danego pracodawcy. Na ogół jest to regulamin pracy, układ zbiorowy pracy lub obwieszczenie. Zdarzają się jednak sytuacje, w których pracownik nieobecny w ustalonym miejscu i czasie nie poniesie konsekwencji swojej nieobecności.

Niektórzy członkowie organów spółki europejskiej

Prawo do zwolnienia od pracy przysługuje również pracownikom w związku z udziałem w pracach organów spółki europejskiej zgodnie z art. 118 ustawy z 4 marca 2005 r. o europejskim zgrupowaniu interesów gospodarczych i spółce europejskiej (DzU nr 62, poz. 551 ze zm.).

Pracownikom, którzy są:

  • członkami specjalnego zespołu negocjacyjnego,
  • członkami organu przedstawicielskiego,
  • przedstawicielami pracowników w radzie nadzorczej albo radzie administrującej spółki europejskiej,

przysługuje prawo do zwolnienia z zachowaniem prawa do wynagrodzenia na zasadach dotyczących członka zarządu zakładowej organizacji związkowej.

Członkowie rady pracowników

Pracownik, który jest członkiem rady pracowników, ma zagwarantowane prawo do zwolnienia od pracy zawodowej. Prawo takie wynika z art. 17 ust. 3 ustawy z 7 kwietnia 2006 r. o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji (DzU nr 79, poz. 550 ze zm.). Jednak warunkiem korzystania z tego zwolnienia jest niekorzystanie ze zwolnienia z innego tytułu, np. z tytułu zwolnienia na okres kadencji w związku zawodowym. Członek rady za okres zwolnienia niezbędny do udziału w pracach rady zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Członkowie rady pracowniczej

Zwolnień od pracy należy udzielić również członkom rady pracowniczej przedsiębiorstwa państwowego na mocy art. 5 ustawy z 5 września 1981 r. o samorządzie załogi przedsiębiorstwa państwowego (DzU nr 24, poz. 123 ze zm.), jeżeli wykonują swoje zadania w godzinach pracy. W okresie tego zwolnienia zachowują prawo do wynagrodzenia.

Społeczni inspektorzy pracy

Grupą pracowników, którym przyznano prawo do zwolnienia ze świadczenia pracy, są pracownicy wybrani do pełnienia funkcji społecznego inspektora pracy w zakładzie. Uprawnienie to wynika z art. 15 ustawy z 20 czerwca 1983 r. o społecznej inspekcji pracy (DzU nr 35, poz. 163 ze zm.). W myśl tego przepisu społecznym inspektorom pracy przysługuje faktyczne zwolnienie od pracy w razie konieczności wykonywania czynności w godzinach pracy lub uczestniczenia w naradach i szkoleniach.

Ponadto, gdy społeczny inspektor pracy jest znacznie obciążony zadaniami wynikającymi z pełnienia tej funkcji, zakładowa organizacja związkowa może wystąpić z wnioskiem do pracodawcy o przyznanie miesięcznego zryczałtowanego wynagrodzenia. Pracodawca może złożony wniosek uwzględnić lub nie. Jeżeli przychyli się do złożonego wniosku, wówczas społeczny inspektor może mieć przyznane zryczałtowane wynagrodzenie w wysokości wynagrodzenia za 30 do 60 godzin pracy. Przepis ten przewiduje również, że na wniosek zakładowych organizacji związkowych pracodawca może zwolnić na czas pełnienia funkcji zakładowego społecznego inspektora pracy z obowiązku wykonywania pracy, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Będzie to miało miejsce w zakładach pracy, w których występuje szczególne zagrożenie zdrowia i życia pracowników, a warunki pracy wymagają stałego nadzoru inspektora.

W tym przypadku zakładowy społeczny inspektor pracy zachowuje przez czas pełnienia funkcji prawo do wynagrodzenia, jakie przysługiwało mu na stanowisku pracy zajmowanym w dniu oddelegowania, z uwzględnieniem zmian tego wynagrodzenia, jakie nastąpią w okresie oddelegowania.

EWIDENCJA ZWOLNIEŃ

Ewidencja czasu pracy musi być prowadzona przez pracodawcę, a wynika to z przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 28 maja 1996 r. w sprawie zakresu prowadzenia przez pracodawców dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych pracownika (DzU nr 62, poz. 286 ze zm.).

Pracodawca zatrudniający pracowników ma obowiązek prowadzenia ewidencji czasu pracy tych pracowników. Ewidencja stanowi podstawę do ustalenia wynagrodzenia dla każdego pracownika (§ 8 pkt 1 ww. rozporządzenia). W ewidencji należy zamieszczać wszystkie zwolnienia od pracy, niezależnie od tego, czy podstawę ich udzielenia stanowi Kodeks pracy, przepis wykonawczy, przepis szczególny czy też układ zbiorowy pracy, regulamin pracy lub ustalenia między pracodawcą a pracownikiem.

Pracodawca ma obowiązek udzielenia zwolnienia, jeżeli wynika to z przepisów prawa. Nie oznacza to, że nie ma możliwości udzielenia zwolnień od pracy z innych tytułów, nawet z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, na podstawie układu zbiorowego pracy czy regulaminu pracy. W tym zakresie nie ma przeszkód prawnych, aby pracodawca udzielał zwolnień według własnego uznania. Nawet w przypadku gdy przepisy wyraźnie wskazują, że pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia, gdyż za czas tych zwolnień otrzymuje korzyści finansowe lub rekompensatę utraconego wynagrodzenia od innego podmiotu, pracodawca może podjąć decyzję o wypłacie wynagrodzenia. Bardzo często takie prawo gwarantują pracownikom przepisy układów zbiorowych pracy lub regulaminów pracy.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Mateusz Latkowski

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »