| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Odprawy i odszkodowania w prawie pracy

Odprawy i odszkodowania w prawie pracy

Ogólnie obowiązujące przepisy prawa pracy przewidują trzy podstawowe odprawy związane ze stosunkiem pracy: odprawę emerytalno-rentową, która wypłacana jest wówczas, gdy stosunek pracy ustaje w związku z przejściem pracownika na emeryturę lub rentę, odprawę pośmiertną, którą otrzymują uprawnieni członkowie rodziny pracownika w razie jego śmierci, oraz „odprawę ekonomiczną” wypłacaną przez pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników na podstawie ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (DzU nr 90, poz. 844 ze zm.). Odprawa ta przysługuje wówczas, gdy stosunek pracy został rozwiązany na skutek wypowiedzenia złożonego przez pracodawcę lub na mocy porozumienia stron, z przyczyn niedotyczących pracowników.

Czy fikcyjna likwidacja stanowiska pracy uzasadnia przyznanie odprawy?

Pracodawca wskazał likwidację stanowiska pracy jako przyczynę wypowiedzenia umowy. Pracownik uważa jednak, że jest ona nieprawdziwa, a pracodawca nie ma żadnych podstaw do rozwiązania z nim stosunku pracy. Czy w tej sytuacji pracownik może domagać się przywrócenia do pracy lub odszkodowania? - pyta Czytelnik z Warszawy.

Pracownik, który uważa, iż pracodawca uzasadnił wypowiedzenie umowy pozorną likwidacją stanowiska pracy, może żądać przed sądem uznania tego wypowiedzenia za bezskuteczne, przywrócenia do pracy lub odszkodowania z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania stosunku pracy. Uznanie, że przyczyna rozwiązania umowy była fikcyjna, należy wyłącznie do sądu pracy. W przypadku wniesienia przez pracownika odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę sąd bada, czy było ono uzasadnione oraz zgodne z przepisami prawa. Wskazanie więc nieprawdziwej przyczyny skutkuje uznaniem, iż wypowiedzenie to było niezasadne.

Sąd pracy może jednak nie uwzględnić żądania pracownika za uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne lub przywrócenia go do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe. Sąd dokonuje oceny z uwzględnieniem wszystkich okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na przyznanie pracownikowi innego (alternatywnego) niż wybrane przez niego roszczenia. Powinna ona również uwzględniać także te okoliczności, które wystąpiły po dokonaniu wypowiedzenia umowy o pracę (wyrok SN z 4 października 2000 r., I PKN 531/00, OSNP 2002/10/234).

Do okoliczności przemawiających za niemożnością lub niecelowością przywrócenia pracownika do pracy można zaliczyć np. poważny konflikt z przełożonym. W takich sytuacjach sąd orzeka o odszkodowaniu, które zgodnie z art. 471 k.p. przyznawane jest w wysokości wynagrodzenia za okres od 2 tygodni do 3 miesięcy, nie niższej jednak od wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.

Dodatkowo w tej sytuacji będzie pracownikowi przysługiwała odprawa na podstawie ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (art. 8 i 10 ustawy). Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 26 stycznia 2000 r. (I PKN 499/99, OSNP 2001/12/407) wskazanie fikcyjnej przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę pracownikowi w rzeczywistości zwolnionemu z przyczyn dotyczących pracodawcy nie pozbawia pracownika prawa do odszkodowania z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę oraz prawa do odprawy pieniężnej przysługującej pracownikom zwolnionym z pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy.

Odprawa przysługująca pracownikowi za niezawinione przez niego wypowiedzenie umowy o pracę wynosi równowartość 1-miesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata. Jeśli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat, otrzyma 2-miesięczne wynagrodzenie. Natomiast w sytuacji gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat, otrzyma odprawę w wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia.

Odpowiedziała Agnieszka Siwy

reklama

Autorzy:

Źródło:

INFOR
Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń648.00 zł

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Mateusz Latkowski

Doradca podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »