| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Poradniki > Odprawy i odszkodowania w prawie pracy

Odprawy i odszkodowania w prawie pracy

Ogólnie obowiązujące przepisy prawa pracy przewidują trzy podstawowe odprawy związane ze stosunkiem pracy: odprawę emerytalno-rentową, która wypłacana jest wówczas, gdy stosunek pracy ustaje w związku z przejściem pracownika na emeryturę lub rentę, odprawę pośmiertną, którą otrzymują uprawnieni członkowie rodziny pracownika w razie jego śmierci, oraz „odprawę ekonomiczną” wypłacaną przez pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników na podstawie ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (DzU nr 90, poz. 844 ze zm.). Odprawa ta przysługuje wówczas, gdy stosunek pracy został rozwiązany na skutek wypowiedzenia złożonego przez pracodawcę lub na mocy porozumienia stron, z przyczyn niedotyczących pracowników.

Związek między ustaniem stosunku pracy a przejściem na emeryturę lub rentę

Z reguły przejście na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy zbiega się w czasie z ustaniem stosunku pracy. Jednak od powyższej zasady istnieją wyjątki. Dlatego też związek ustania stosunku pracy z przejściem na emeryturę powinien być rozumiany szerzej i nie ograniczać się jedynie do istnienia określonego następstwa czasowego obu tych zdarzeń. Nie zawsze też powodem ustania stosunku pracy jest uprzednio istniejący zamiar skorzystania ze świadczeń emerytalno-rentowych.

Dlatego też pomocne w ustaleniu związku między tymi zdarzeniami jest orzecznictwo Sądu Najwyższego, które wskazało na istnienie kilku różnych związków między ustaniem stosunku pracy a przejściem na emeryturę lub rentę. Mianowicie związek ten może mieć charakter przyczynowy, czasowy, funkcjonalny albo mieszany - w praktyce najczęściej przyczynowo-czasowy lub czasowo-funkcjonalny.

• Związek przyczynowy

Powodem rozwiązania stosunku pracy nie musi być zamiar uzyskania świadczeń rentowych (uchwała SN z 4 czerwca 1991 r., I PZP 17/91, OSNC 1992/3/37). Sąd Najwyższy uznał, że „ze zwrotu (...) nie wynika, że powodem rozwiązania stosunku pracy w każdym wypadku ma być zamiar uzyskania emerytury lub renty” (z uzasadnienia przytoczonego w uchwale SN).

• Związek czasowy

Rozwiązanie stosunku pracy następuje dlatego, że przysługuje pracownikowi świadczenie i między ustaniem stosunku pracy a uzyskaniem świadczenia występuje określone następstwo czasowe, bez względu na przyczynę ustania stosunku pracy (wyrok Sądu Najwyższego z 6 maja 2003 r., I PK 257/02, OSNP 2004/15/267).

W praktyce zdarza się jednak i tak, że pracownik uzyskuje rentę po okresie długotrwałej choroby, która rozpoczęła się jeszcze w trakcie pracy. W takiej sytuacji związek czasowy jest zachowany, jeżeli przejście na rentę następuje bezpośrednio po okresie nieprzerwanego pobierania zasiłku chorobowego (uchwała SN z 7 stycznia 2000 r., III ZP 18/99, OSNP 2000/24/888, wyrok SN z 30 marca 1994 r., I PRN 10/94, OSNP 1994/1/12, wyrok SN z 17 lutego 1998 r., I PKN 528/97, OSNP 1999/2/55). Sąd Najwyższy aprobuje pogląd zmierzający do przyznania pracownikom odprawy rentowej w sytuacji, gdy choroba prowadząca do nabycia prawa do renty po nieprzerwanym okresie pobierania świadczeń z tytułu niezdolności do pracy została stwierdzona w czasie trwania stosunku pracy i ma charakter przyczyny decydującej. Natomiast świadczenia z tytułu niezdolności do pracy z spowodowanej chorobą należy rozumieć jako pracownicze świadczenia chorobowe (wynagrodzenie chorobowe), ale także świadczenia z ubezpieczenia społecznego (zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne). Wynika to z uzasadnienia uchwały Sądu Najwyższego z 6 sierpnia 1998 r. (III ZP 22/98, OSNP 1998/24/713).

reklama

Autorzy:

Źródło:

INFOR
Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń648.00 zł

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Anna Gąsecka

Adwokat

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »