| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Indywidualne prawo pracy > Prawa i obowiązki > O jakich przychodach powiadomić ZUS (cz. 1)

O jakich przychodach powiadomić ZUS (cz. 1)

Zarówno płatnik, jak i świadczeniobiorca mają obowiązek powiadomienia ZUS o podjęciu pracy zarobkowej i wysokości osiąganego przychodu przez emeryta lub rencistę.


Ustawa z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (DzU z 2004 r. nr 39, poz. 353 ze zm.) nakłada na pracodawców i zleceniobiorców obowiązek informowania właściwej jednostki terytorialnej ZUS o zatrudnieniu osoby pobierającej świadczenie emerytalne lub rentowe i o jego zarobkach osiąganych z tego tytułu.

Obowiązek taki odnosi się również do:

• płatników składek zatrudniających osoby uprawnione do świadczeń i zasiłków przedemerytalnych (art. 6 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych - DzU nr 120, poz. 1252), przy czym istotne znaczenie ma fakt, że wysokość wskazanego wynagrodzenia na bieżąco wpływa na wysokość wypłacanych świadczeń i zasiłków,

• osób uprawnionych do reny socjalnej, przy czym wysokość wynagrodzenia ma wpływ na ewentualne zawieszenie renty, co następuje na bieżąco; ustawa z 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (DzU nr 135, poz. 1268 ze zm.) nie przewiduje rozliczania przychodu po zakończeniu roku kalendarzowego,

• osoby uprawnionej do jednego z wymienionych świadczeń, przy czym osoby te przedkładają w ZUS zaświadczenie wystawione przez płatnika składek lub oświadczenie (w przypadku pozarolniczej działalności gospodarczej).

Obowiązek ten spoczywa na płatniku składek, jeśli zawarł umowę o pracę lub inną umowę rodzącą obowiązek ubezpieczeń społecznych z osobą uprawnioną do:

• emerytury,

• renty z tytułu niezdolności do pracy, w tym także renty szkoleniowej,

• renty rodzinnej,

• renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, przyznanych na podstawie ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU nr 199, poz. 1673 ze zm.),

• renty z tytułu wypadku i choroby zawodowej powstałych w szczególnych okolicznościach i renty rodzinnej przyznanych na podstawie ustawy z 30 października 2002 r. o zaopatrzeniu z tytułu wypadków przy pracy lub chorób zawodowych powstałych w szczególnych okolicznościach (DzU nr 199, poz. 1674 ze zm.),

• renty inwalidy wojskowego, którego niezdolność do pracy nie pozostaje w związku ze służbą wojskową, przyznanej na podstawie ustawy z 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (DzU z 2002 r. nr 9, poz. 87 ze zm.) oraz renty rodzinnej po tym inwalidzie,

• renty socjalnej,

• świadczenia przedemerytalnego,

• zasiłku przedemerytalnego.

Obowiązku tego nie ma zaś pracodawca i zleceniodawca, którzy zatrudniają:

• emerytów, którzy ukończyli 60 lat - kobieta i 65 lat - mężczyzna, przed podjęciem pracy zarobkowej,

• osoby uprawnionej do renty inwalidy wojennego i renty rodzinnych po tych inwalidach,

• osoby uprawnione do renty inwalidy wojskowego, których niezdolność do pracy powstaje w związku ze służbą wojskową i uprawnione do renty rodzinnej po żołnierzu, którego śmierć pozostaje w związku ze służbą wojskową,

• osoby, które zgłosiły wniosek o zawieszenie prawa do emerytury lub renty (a więc skorzystały z możliwości zawieszenia świadczenia, bez wskazywania przyczyny złożenia takiego wniosku),

• osoby, które mają ustalone prawo do emerytury, a które kontynuują zatrudnienie w ramach tego samego stosunku pracy i na rzecz tego samego pracodawcy, co przed przejściem na emeryturę.


Przykład

Pani Anna K. ma ustalone prawo do emerytury od 13 lipca 2006 r. w związku z ukończeniem 55 lat życia i udokumentowaniem 30-letniego okresu zatrudnienia w ramach ubezpieczenia pracowniczego. To prawo do emerytury jest zawieszone, ponieważ nie nastąpiło rozwiązanie stosunku pracy. Pani Anna K. podjęła od 1 czerwca 2007 r. dodatkowo zatrudnienie w innej firmie i świadczy pracę w wymiarze 1/2 etatu. Drugi pracodawca nie ma w tym przypadku obowiązku informowania ZUS o podjęciu przez nią zatrudnienia, ponieważ prawo do emerytury jest zawieszone.

Konsekwencje niepowiadomienia ZUS

Konsekwencje osiągania przez świadczeniobiorców dodatkowych przychodów są wielorakie - poczynając od wypłacania danego świadczenia w niepełnej wysokości, a na jego zawieszeniu kończąc. Dlatego też niezwłoczne powiadomienie oddziału ZUS wypłacającego świadczenie (emeryturę, rentę) o zatrudnieniu świadczeniobiorcy w wielu przypadkach pozwala uniknąć przykrych skutków w postaci konieczności zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, szczególnie w przypadku, gdy obowiązku tego nie dopełni również sam zainteresowany.

Obowiązek powiadomienia ZUS o podjęciu pracy zarobkowej i wysokości osiąganego przychodu (a po zakończeniu roku - o wysokości uzyskanego przychody) spoczywa również na osobie uprawnionej do świadczenia. ZUS zawiesi prawo do renty socjalnej osobie, która podjęła pracę zarobkową i osiąga przychód przekraczający 30% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Niepowiadomienie jednostki terytorialnej ZUS o podjęciu takiej pracy i osiąganiu przychodu w wysokości przekraczającej 30% miesięcznego wynagrodzenia spowoduje późniejsze ustalenie nienależnego świadczenia za okres tej pracy, co będzie podstawą dochodzenia przez ZUS zwrotu tej kwoty, np. w czasie, gdy rencista nie będzie już posiadał dodatkowego źródła zarobkowania.

Renta w zbiegu z emeryturą

Inny bardzo istotny skutek z wypełnienia przez płatnika składek obowiązku przekazania ZUS informacji o zatrudnieniu emeryta lub rencisty dotyczy osób uprawnionych do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową w zbiegu z emeryturą.

Osobom, które mają ustalone prawo do tych dwóch świadczeń, wypłaca się (w zależności od ich wyboru):

• emeryturę powiększoną o połowę renty lub

• rentę powiększoną o połowę emerytury.

Ustawa z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU nr 199, poz. 1673 ze zm.) w art. 26 ust. 3 wyklucza możliwość wypłacania świadczeń „zbiegowych”, gdy osoba uprawniona do emerytury i renty wypadkowej podjęła pracę zarobkową.

W takim przypadku niezależnie od wysokości osiąganego przychodu uprawnionemu przysługuje prawo do pobierania tylko jednego wybranego świadczenia, które w zależności od tego, w jakiej wysokości osiągany jest przychód, podlega zawieszeniu lub zmniejszeniu, bądź jest wypłacane w pełnej wysokości. Natomiast drugie świadczenie podlega zawieszeniu na czas wykonywania tej pracy. Jeśli wskutek braku powiadomienia było ono wypłacane, ZUS ustali kwotę nienależnie pobranych świadczeń i będzie dochodził ich zwrotu na bieżąco.

Podobnie dotkliwe skutki wiążą się z podjęciem pracy zarobkowej przez osobę uprawnioną do renty szkoleniowej i niepowiadomieniem o tym fakcie ZUS. Jeżeli ZUS nie zostanie powiadomiony o zaistnieniu tej okoliczności, to po jej ujawnieniu będzie dochodził zwrotu nienależnie pobranych świadczeń.

Barbara Zabieglińska

specjalista ds. ubezpieczeń społecznych

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

WspolnyPozew.com

Portal

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »