| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Indywidualne prawo pracy > Prawa i obowiązki > Naruszenie zakazu konkurencji

Naruszenie zakazu konkurencji

Jak wynika z art. 1011 § 2 k.p., pracodawca, który poniósł szkodę wskutek naruszenia przez pracownika zakazu konkurencji przewidzianego w umowie, może dochodzić od pracownika wyrównania tej szkody na zasadach określonych w przepisach rozdziału I w dziale piątym Kodeksu pracy, tj. na zasadach obejmujących odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy (art. 114–122 k.p.). Zgodnie z opisanymi zasadami, pracownik ponosi odpowiedzialność za szkodę w granicach rzeczywistej straty poniesionej przez pracodawcę i tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego wynikła szkoda (art. 115 k.p.), a obowiązkiem pracodawcy jest udowodnienie przesłanek odpowiedzialności oraz powstałej szkody (art. 116 k.p.).

Wysokość odszkodowania, jakiego może domagać się pracodawca, jest uzależniona od winy pracownika. Jeżeli pracownik wyrządzi szkodę z winy nieumyślnej, odszkodowanie należne pracodawcy nie może przewyższać kwoty 3-miesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody (art. 119 k.p.). Natomiast w przypadku winy umyślnej pracownik jest zobowiązany do naprawienia szkody w pełnej wysokości, co może obejmować również utracone przez pracodawcę korzyści (art. 122 k.p.).

Należy dodatkowo zwrócić uwagę, że naruszenie zakazu konkurencji w trakcie trwania stosunku pracy może powodować nie tylko odpowiedzialność odszkodowawczą. Naruszenie przez pracownika zakazu konkurencji przewidzianego w umowie jest naruszeniem obowiązków pracowniczych i może stanowić podstawę odpowiedzialności porządkowej, a także rozwiązania stosunku pracy.

W zakresie odpowiedzialności porządkowej pracowników należy zwrócić uwagę na treść art. 108 Kodeksu pracy. W przepisie tym ustanowiono trzy rodzaje kar porządkowych, które mogą zostać nałożone na pracownika: upomnienia, nagany oraz kary pieniężnej. W doktrynie istnieje rozbieżność co do możliwości zastosowania wszystkich kar, w przypadku naruszenia przez pracownika zakazu konkurencji. Jak wskazują niektórzy komentatorzy, w grę mogą jedynie wchodzić kary porządkowe niemajątkowe, tj. upomnienia i nagany. Naruszenie zakazu konkurencji nie zawiera się bowiem w przesłankach uzasadniających zastosowanie kary pieniężnej.

Inna sytuacja dotyczy umów zakazujących konkurencji, obejmujących okres po ustaniu stosunku pracy. W tym przypadku ustawodawca nie odwołuje się do zasad odpowiedzialności pracowników, jakie uregulowano w Kodeksie pracy. Podstawowym roszczeniem pracodawcy będzie zatem obowiązek naprawienia szkody wyrządzonej przez pracownika wskutek podjęcia działalności konkurencyjnej. Przyjmuje się, że jeżeli naruszenie zakazu konkurencji po ustaniu stosunku pracy spowodowało szkodę u byłego pracodawcy, będzie on mógł dochodzić od byłego pracownika odszkodowania na podstawie odpowiednio stosownych przepisów Kodeksu cywilnego. Pracownik będzie zobowiązany do naprawienia pracodawcy szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania konkurencyjnego w pełnej wysokości, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania jest następstwem okoliczności, za które były pracownik nie ponosi odpowiedzialności.

W wielu umowach o zakazie konkurencji zastrzega się karę umowną za naruszenie przez pracownika obowiązków umownych w tym zakresie. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego można zastrzec w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy – kara umowna (art. 483 § 1 k.c.). Stosowny zapis o karze umownej ma istotne znaczenie dla pracodawcy, który nie musi w ewentualnym sporze o zapłatę odszkodowania (kary umownej) wykazywać istnienia i wysokości szkody. Należy zwrócić jednak uwagę, że zastrzeżenie kary umownej nie pozbawia pracodawcy żądania wykonania zobowiązania wynikającego z umowy.

Istota zastrzeżenia kary umownej polega tym, że jest ona określona w ustalonej przez pracodawcę i pracownika sumie pieniężnej, której wysokość wiąże strony, nawet jeżeli szkoda okazałaby się niższa (art. 484 § 1 k.c.).

 

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Talento

Firma konsultingowa

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »