| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Kadry > Indywidualne prawo pracy > Prawa i obowiązki > Bezprawna groźba pracodawcy

Bezprawna groźba pracodawcy

Pracodawca musi wiedzieć, w jakich okolicznościach stan groźby zaistnieje, gdyż pracownicy, chcąc uchylić się od skutków swoich oświadczeń woli, często powołują się na to, że działali pod wpływem groźby pracodawcy.

Podstawą uchylenia się przez pracownika od skutków złożonego oświadczenia, jest stwierdzenie, że pracodawca zastosował groźbę bezprawną.

Przepisy dotyczące groźby bezprawnej znajdują się w Kodeksie cywilnym, w dziale dotyczącym wad oświadczenia woli (art. 82-88 k.c.). Kodeks cywilny nie definiuje przy tym pojęcia groźby bezprawnej, lecz określa jedynie jej przesłanki.

Warunkiem koniecznym, aby można było mówić o groźbie bezprawnej, są następujące przesłanki spełnione łącznie:

  • bezprawność,
  • powaga groźby oraz
  • normalny związek przyczynowy między groźbą a złożeniem oświadczenia woli określonej treści.

Pracownik ma możliwość uchylenia się od skutków swego oświadczenia tylko w terminie roku od chwili, kiedy ustał stan obawy.

Uchylenie się od skutków oświadczenia

Pracownik może uchylić się od skutków swojego oświadczenia, jeżeli złożył je pod wpływem bezprawnej groźby drugiej strony lub osoby trzeciej. Z okoliczności musiałoby wynikać, że mógł się obawiać, iż jemu lub innej osobie grozi poważne niebezpieczeństwo osobiste lub majątkowe (art. 87 k.c.). Istotne jest tutaj, że jedynie groźba bezprawna może stanowić podstawę uchylenia się od złożonego oświadczenia woli. Bezprawność groźby polega zaś na sprzecznym z prawem działaniu grożącego lub wykorzystaniu działania formalnie zgodnego z prawem do osiągnięcia celu, dla którego prawo to nie przysługuje. Tak też stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 19 marca 2002 r. (I CKN 1134/99). Przyjmuje się również, że jako groźbę bezprawną należałoby kwalifikować nie tylko zachowanie sprzeczne z przepisami prawa pracy, lecz także sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Nie można jednak uznać za bezprawną groźby pracodawcy, który wskazuje na możliwość rozwiązania stosunku pracy w razie odmowy przyjęcia propozycji o rozwiązaniu umowy za porozumiem stron. Nie stanowi to bowiem bezprawnego działania pracodawcy. Do uprawnień pracodawcy należy podejmowanie decyzji kadrowych, w tym przeniesienie pracownika na inne stanowisko czy rozwiązanie z nim stosunku pracy. Podobnie wypowiadał się Sąd Najwyższy w wyroku z 10 października 2002 r. (I PKN 439/01). A zatem, wskazując na możliwość rozwiązania umowy o pracę, pracodawca nie posługuje się groźbą bezprawną. Zbliżony pogląd wyraził Sąd Najwyższy także w wyroku z 5 sierpnia 1981 r. (I PR 52/80), podkreślając, że nie stanowi bezprawnej groźby - w rozumieniu art. 87 k.c. - oświadczenie zakładu pracy, że wypowie pracownikowi umowę o pracę, jeżeli ten nie zgodzi się na propozycję przekształcenia dotychczasowej umowy na czas nieokreślony na umowę na czas określony.

Przykład

Adam Z. był zatrudniony jako sprzedawca w Spółdzielni X. Wobec planów zmian organizacyjnych magazynu, w którym pracował, pracodawca zaproponował mu pracę w charakterze akwizytora z wynagrodzeniem niższym o 300 zł. Adam Z. po rozmowie z prezesem i uzyskaniu informacji, że może utracić pracę w razie niewyrażenia zgody na zaproponowane warunki zatrudnienia, 30 czerwca 2008 r. zgodził się na te warunki. W dniu 19 lipca 2008 r. po uzyskaniu informacji, że zmiany organizacyjne zostały odłożone do końca roku, powiadomił pracodawcę o uchyleniu się od skutków złożonego oświadczenia woli. Zarząd spółdzielni stanął jednak na stanowisku, że akceptacja zaproponowanych warunków zatrudnienia była skuteczna i wiąże strony. Wówczas Adam Z. wystąpił z pozwem do sądu pracy, domagając się stwierdzenia nieważności zmiany warunków umowy. Wskazywał, że uchylił się od skutków swego oświadczenia, gdyż złożył je pod wpływem groźby, iż zostanie zwolniony. Sąd jednak oddalił jego powództwo, wskazując, że działanie pracodawcy nie miało cech groźby bezprawnej i brak jest podstaw do uchylenia się przez pracownika od skutków zgody na zmianę warunków pracy i płacy.

reklama

Narzędzia kadrowego

POLECANE

PRAWO PRACY DLA RODZICÓW

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

WYDARZENIA

Eksperci portalu infor.pl

Kompass Poland

Kompass Poland jest częścią międzynarodowego koncernu Kompass International z siedzibą we Francji, w Paryżu. Kompass International należy do tej samej grupy finansowej co firma Coface. Właścicielem grupy jest Bank Natixis.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »