W listopadzie 2008 r. ukończę wiek emerytalny 65 lat i chciałbym złożyć wniosek o emeryturę. Przepracowałem 30 lat, osiągając wynagrodzenia w bardzo podobnej wysokości, ale na potwierdzenie zarobków z lat 1997-1998 nie mam żadnych dokumentów. Zakład pracy, w którym wówczas pracowałem, został zlikwidowany i nie wiadomo, gdzie znajduje się dokumentacja płacowa pracowników. Czy lata bez poświadczenia wynagrodzeń mogą zostać uwzględnione przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury?
ZUS może uwzględnić lata pracy, mimo że nie posiada pan dokumentów potwierdzających wysokość zarobków, ale najprawdopodobniej nie będzie to korzystne w opisanej sytuacji.
Przepisy przewidują dwa warianty ustalenia podstawy wymiaru emerytury. Pierwszy - to obliczenie świadczenia na podstawie zarobków osiągniętych w dziesięciu kolejnych latach kalendarzowych przypadających w ostatnim 20-leciu przed rokiem złożenia wniosku o emeryturę. W tym wariancie wskazane lata muszą być następującymi bezpośrednio po sobie. Jeżeli w którymś z kolejnych lat wnioskodawca nie pozostawał w ubezpieczeniu lub pozostawał w ubezpieczeniu przez niepełny rok albo też nie ma możliwości udowodnienia przychodu (np. ze względu na brak dokumentacji płacowej), rok taki nie podlega wyłączeniu. ZUS przyjmuje w takiej sytuacji przychód zerowy, co powoduje zaniżenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru świadczenia (będącego wypadkową zarobków oraz przeciętnych wynagrodzeń w latach wybranych do jej ustalenia).
Natomiast drugi wariant obliczenia podstawy wymiaru emerytury polega na ustaleniu jej na podstawie wynagrodzeń z 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o emeryturę, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu. W tym przypadku wskazane lata nie muszą następować bezpośrednio po sobie. Wnioskodawca nie może wybrać roku, w którym nie był ubezpieczony. Stosując ten wariant obliczenia świadczenia ZUS, może również uwzględnić rok kalendarzowy, w którym wnioskodawca przynajmniej przez część roku podlegał ubezpieczeniu, ale nie udowodnił żadnych wynagrodzeń (np. ze względu na zagubienie dokumentacji płacowej). Podobnie jak ma to miejsce w wariancie dziesięciu kolejnych lat, za lata bez potwierdzenia wysokości wynagrodzeń przyjmowany jest przychód zerowy.
